Lưu trữ thẻ: #BabyFun #DoChoiChoTre #10DoChoiNenCo #DoChoiGiaoDuc #HocQuaChoi #PlayBasedLearning #PhatTrienTreEm #TreEmThongMinh #KyNangSongTreEm #TuoiThoHanhPhuc #ChaMeThongThai #CongDongBabyFun

SÁCH VÀ CON VẬT – KHI NHÂN VẬT TRÊN TRANG BƯỚC RA SÀN CHƠI

Mẹ đang đọc:

“Chú bò sống ở nông trại…”

Con đột nhiên chạy đi.

Mẹ tưởng bé chán.

Một lúc sau con quay lại, trên tay cầm chú bò đồ chơi.

“Giống này!”

Con đặt chú bò ngay lên trang sách.

Đây là một khoảnh khắc rất nhỏ nhưng lại cho thấy cách trẻ có thể kết nối hình ảnh trong sách với đồ vật mình đang chơi.

Từ đây, ba mẹ hoàn toàn có thể để câu chuyện tiếp tục.

“Trong sách còn con gì nữa?”

Con tìm.

“Ngựa!”

Hai mẹ con tìm ngựa đồ chơi.

“Gà!”

Lại tìm.

Chẳng bao lâu, bên cạnh cuốn sách đã xuất hiện cả một nông trại nhỏ.

Nhưng đừng dừng ở việc:

Ghép đúng con vật.

Bởi phần thú vị hơn nằm ở phía sau.

“Bò của con sống ở đâu?”

Con lấy khối xây chuồng.

“Bò đói.”

Thức ăn đồ chơi xuất hiện.

“Trời mưa!”

Một mảnh vải trở thành mái che.

Bây giờ cuốn sách ban đầu chỉ là cánh cửa bước vào trò chơi.

Với sách động vật, BabyFun có thể xây rất nhiều kiểu kết nối.

Sách nông trại → mô hình vật nuôi.

Sách rừng → động vật hoang dã.

Sách biển → sinh vật biển.

Sách khủng long → mô hình khủng long.

Sách về vòng đời hoặc môi trường sống → đồ chơi để trẻ dựng lại bối cảnh ở mức phù hợp.

Nhưng không cần quảng cáo rằng cứ ghép sách với mô hình động vật là trẻ sẽ “học nhanh gấp nhiều lần”.

Không có lý do để hứa như vậy.

Giá trị dễ thấy hơn là:

Trẻ có thêm một cách tương tác với chủ đề mình vừa đọc.

Trong sách, con vật nằm trên trang.

Trong trò chơi, trẻ có thể cầm nó lên.

Cho nó đi.

Cho nó ăn.

Đặt nó vào một câu chuyện mới.

Và từ trò chơi, câu hỏi lại xuất hiện.

“Cá voi ăn gì?”

“Con này sống ở đâu?”

“Khủng long này có bay không?”

Đây là lúc sách có thể quay trở lại.

“Mẹ không chắc. Mình tìm thử nhé.”

Thế là chiều kết nối đảo ngược:

Không phải sách → đồ chơi nữa.

Mà là:

Đồ chơi → câu hỏi → sách.

Đây là một hướng rất đáng để BabyFun khai thác trong hệ sinh thái.

Khi một gia đình thuê bộ động vật, BabyFun có thể gợi ý:

“Ba mẹ thử đặt thêm một cuốn sách cùng chủ đề cạnh khu vực chơi.”

Không cần bắt trẻ đọc trước rồi mới được chơi.

Con có thể chơi trước.

Tò mò sau.

Rồi mới tìm sách.

Hoặc đọc trước rồi chơi.

Không có thứ tự bắt buộc.

Và cũng nên để trẻ tưởng tượng.

Trong sách khoa học, sư tử sống trong môi trường nhất định.

Nhưng trong trò chơi, con cho sư tử tới nhà gấu ăn sinh nhật?

Không sao.

Khi cần tìm hiểu kiến thức thật, mình quay lại sách.

Khi chơi tưởng tượng, thế giới có thể rộng hơn.

Tối đó, mẹ thu đồ.

Chú bò vẫn nằm trên cuốn sách.

Con chạy tới:

“Đừng cất! Bò đang ngủ ở đây.”

Mẹ dừng lại.

Một hình ảnh vốn nằm im trên trang sáng nay…

bây giờ đã trở thành cả một câu chuyện trong đầu trẻ.

Và đó chính là điểm gặp tuyệt đẹp giữa sách và đồ chơi:

Sách cho con gặp một thế giới.

Đồ chơi cho con bước vào và tự mình làm điều gì đó bên trong thế giới ấy. ❤️

SÁCH VÀ KHỐI XÂY – ĐỌC XONG, CON CÓ THỂ XÂY TIẾP CÂU CHUYỆN

Trong sách có một cây cầu.

Nhân vật lái chiếc xe nhỏ đi qua.

Con nhìn rất lâu.

Đọc xong, mẹ đóng sách.

Bình thường câu chuyện có thể kết thúc ở đó.

Nhưng hôm nay mẹ đặt hộp khối xây bên cạnh.

“Con có muốn làm cây cầu giống trong truyện không?”

Bé lập tức lấy khối ra.

Hai trụ.

Một thanh ngang.

Đặt xe lên.

Sập.

Con làm lại.

Lần này thêm một khối phía dưới.

Xe chạy qua được.

“Được rồi mẹ!”

Đây là một trong những cách rất tự nhiên để sách và đồ chơi gặp nhau.

Sách đưa cho trẻ một hình ảnh, nhân vật hoặc tình huống.

Đồ chơi lại cho con cơ hội lấy điều vừa nhìn thấy và biến thành thứ mình có thể cầm, xếp, thay đổi và kể tiếp.

Không cần phải có một bộ đồ chơi giống hệt cuốn sách.

Ngược lại, những món đồ chơi mở như khối xây thường tạo ra rất nhiều khả năng.

Trong sách là lâu đài?

Xây lâu đài.

Nhà của ba chú heo?

Xây ba ngôi nhà.

Một thành phố?

Xây đường, cầu, nhà.

Con vật cần qua sông?

Làm cầu.

Tên lửa chuẩn bị phóng?

Khối xây trở thành bệ phóng.

Và điều thú vị bắt đầu khi trẻ không làm giống sách nữa.

Mẹ:

“Trong truyện cây cầu màu đỏ mà.”

Con:

“Cầu của con có hai tầng!”

Đừng vội kéo con trở lại:

“Phải làm giống hình chứ.”

Nếu mục tiêu là chơi sáng tạo, cuốn sách chỉ cần là điểm xuất phát.

Từ đó câu chuyện có thể thuộc về trẻ.

BabyFun có thể khai thác rất sâu hướng này.

Thay vì chỉ giới thiệu:

“Đây là bộ khối xây giúp bé sáng tạo.”

Có thể bắt đầu bằng một cuốn sách.

Hôm nay con đọc gì?

Nếu đọc truyện về thành phố, gợi ý một hoạt động xây thành phố.

Đọc về động vật, thử xây chuồng.

Đọc về phương tiện, làm gara.

Đọc truyện cổ tích, dựng lâu đài.

Như vậy đồ chơi không xuất hiện như một món độc lập.

Nó trở thành công cụ để kéo dài trải nghiệm từ trang sách.

Chiều ngược lại cũng thú vị không kém.

Con đang xây cầu nhưng cầu cứ đổ.

Mẹ không nhất thiết phải đưa đáp án.

“Hay mình xem trong sách hình cây cầu thế nào?”

Nếu có cuốn phù hợp, hai mẹ con mở ra quan sát.

Bây giờ trẻ quay lại sách vì trò chơi vừa tạo ra một câu hỏi.

Đây chính là vòng kết nối rất đẹp:

Đọc → chơi → gặp vấn đề → quan sát → đọc lại → chơi tiếp.

Tất nhiên, không phải lần đọc nào cũng cần hoạt động sau đó.

Đừng biến thành quy trình:

“Đọc xong phải làm sản phẩm.”

Có hôm con chỉ muốn nghe truyện.

Thế là đủ.

Nhưng nếu trẻ tự mang khối xây ra sau khi đọc, đó là cơ hội rất đáng để người lớn đi theo.

BabyFun cũng có thể dựa vào điều này để thiết kế gợi ý thuê đồ chơi theo chủ đề sách trẻ đang mê, thay vì chỉ theo tuổi.

Ba mẹ nói:

“Dạo này con mê truyện xây nhà.”

BabyFun có thể gợi ý nhóm đồ chơi xây dựng phù hợp.

“Con mê lâu đài.”

Một lựa chọn khác.

“Con chỉ thích sách xe cộ.”

Khối xây kết hợp phương tiện lại mở ra kiểu chơi khác.

Và rồi một tối…

mẹ mở lại cuốn sách có cây cầu.

Con chỉ vào hình:

“Mẹ, cầu này chỉ có một tầng.”

“Ừ.”

“Cầu của con hôm qua hai tầng cơ.”

Câu chuyện đã thay đổi.

Ban đầu trẻ nhìn cuốn sách để tìm ý tưởng cho trò chơi.

Bây giờ con lại nhìn cuốn sách bằng kinh nghiệm từ thứ mình vừa tự xây.

Đó là lúc sách không còn nằm riêng trên giá và đồ chơi không còn nằm riêng trong hộp.

Hai thứ bắt đầu nói chuyện với nhau.

Và ở giữa chúng…

là một đứa trẻ đang tự tạo ra câu chuyện của riêng mình. ❤️

SẮP ĐI HỌC – ĐỪNG CHỈ NÓI “ĐI HỌC VUI LẮM CON!”

Ngày mai đi học.

Mẹ chuẩn bị ba lô.

Quần áo.

Bình nước.

Rồi nói:

“Mai con đi học nhé. Vui lắm!”

Con hỏi:

“Mẹ có đi cùng không?”

À.

Thứ con đang lo có thể chẳng phải trường học có vui hay không.

Con muốn biết:

Mẹ sẽ ở đâu?

Khi trẻ chuẩn bị đi nhà trẻ, mẫu giáo hoặc bước vào một môi trường học mới, sách có thể giúp con hình dung trước một số điều có thể gặp.

Một nhân vật thức dậy.

Chuẩn bị đồ.

Tới trường.

Chào bố mẹ.

Gặp giáo viên.

Có hoạt động trong ngày.

Rồi người chăm sóc quay lại đón theo lịch của gia đình.

Đối với người lớn, những việc này quá quen.

Nhưng với một đứa trẻ chưa từng trải qua, rất nhiều chi tiết đều mới.

Ba mẹ có thể đọc trước một thời gian, không nhất thiết đợi tới tối cuối cùng.

“Bạn này cũng có ba lô.”

“Con có ba lô rồi.”

“Bạn vào lớp.”

“Lớp con thế nào nhỉ?”

Nếu gia đình đã biết trường, có thể kết nối với thông tin thật.

“Con cũng sẽ để giày ở chỗ cô hướng dẫn.”

“Bố sẽ đưa con tới.”

“Chiều bà đón con.”

Những thông tin cụ thể và đúng với kế hoạch thường hữu ích hơn lời hứa:

“Con sẽ thích ngay.”

“Con sẽ không khóc.”

“Các bạn ai cũng tốt.”

Mình không biết chắc những điều đó.

Nếu ngày đầu con khóc, điều đó cũng không có nghĩa cuốn sách chuẩn bị trước đã “không có tác dụng”.

Sách không phải công cụ bảo đảm trẻ không buồn khi chia tay.

Nó chỉ giúp tạo thêm một hình dung và một ngôn ngữ để nói về trải nghiệm mới.

Sau khi đọc, ba mẹ có thể chơi “đi học”.

Thú bông mang ba lô.

Mẹ làm cô giáo.

Con đưa gấu tới lớp.

Rồi đổi vai.

Con làm cô.

Mẹ làm học sinh.

BabyFun có thể kết nối sách với những đồ chơi nhập vai, ba lô đồ chơi, bảng, nhân vật hoặc các món chơi mở phù hợp.

Nhưng hãy để trẻ quyết định câu chuyện.

Có khi lớp học của con có cả khủng long làm học sinh.

Không sao. 😄

Một điều khác cần tránh là dùng trường học để dọa:

“Không ngoan mai cô mắng.”

Nếu mình vừa đọc sách để giúp trường học trở nên dễ hình dung hơn, nhưng ngoài đời lại biến cô giáo thành nhân vật dùng để đe trẻ, hai thông điệp sẽ mâu thuẫn.

BabyFun nếu xây nhóm sách theo tình huống có thể tạo riêng mục:

Chuẩn bị đi học.

Không chỉ phân theo tuổi.

Bởi một bé 2 tuổi bắt đầu nhà trẻ và một bé lớn hơn chuyển trường có nhu cầu rất khác.

Nên đọc nội dung và chọn theo chính hoàn cảnh của trẻ.

Rồi ngày đầu đến.

Con đeo ba lô.

Nắm tay mẹ.

Đứng trước cửa lớp.

Có thể con vui.

Có thể con khóc.

Có thể ôm mẹ không muốn buông.

Mọi thứ không nhất thiết diễn ra giống nhân vật trong sách.

Nhưng tối hôm ấy, nếu con mang cuốn truyện cũ tới và chỉ vào nhân vật:

“Bạn này cũng đi học.”

Mẹ có thể nói:

“Ừ. Hôm nay con cũng đi học rồi.”

Bây giờ cuốn sách đã thay đổi.

Hôm qua nó kể về một điều sắp xảy ra.

Hôm nay nó lại giúp hai mẹ con nói về một điều con vừa thực sự trải qua.

Và đôi khi đó chính là sức mạnh rất dịu dàng của sách:

Cho trẻ nhìn thấy một trải nghiệm trước khi bước vào nó – rồi vẫn ở đó để cùng con kể lại sau khi mọi chuyện đã xảy ra. ❤️

TRUYỆN CỔ TÍCH – CÓ CẦN ĐỌC ĐÚNG BẢN GỐC CHO CON?

“Ngày xửa ngày xưa…”

Chỉ bốn chữ thôi đã tạo ra một cảm giác rất khác.

Có lâu đài.

Rừng sâu.

Phù thủy.

Người khổng lồ.

Những con vật biết nói.

Những điều không thể xảy ra ngoài đời lại trở nên hoàn toàn bình thường trong câu chuyện.

Nhưng khi chọn truyện cổ tích cho trẻ nhỏ, nhiều ba mẹ lại gặp một vấn đề:

Có những phiên bản khá đáng sợ.

Vậy có cần đọc đúng nguyên bản?

Không nhất thiết.

Nhiều truyện dân gian và cổ tích tồn tại dưới nhiều phiên bản, bản kể lại và cách chuyển thể khác nhau. Với trẻ nhỏ, ba mẹ có thể lựa chọn phiên bản phù hợp với độ tuổi, mức độ nhạy cảm và khả năng theo dõi của con.

Không phải cứ “bản gốc” mới có giá trị.

Cũng không cần cố đọc một tình tiết khiến trẻ quá sợ chỉ vì:

“Ngày xưa mẹ cũng nghe thế.”

Trước khi đọc, ba mẹ có thể xem qua.

Câu chuyện có chi tiết gì?

Hình minh họa thế nào?

Nhân vật có đáng sợ không?

Đoạn kết ra sao?

Điều đó đặc biệt hữu ích với những trẻ dễ bị ám ảnh bởi hình ảnh.

Nhưng ngược lại, cũng không cần loại bỏ mọi tình huống khó khăn khỏi truyện.

Một câu chuyện có nhân vật sợ hãi, lạc đường, gặp thử thách hay thất bại vẫn có thể hấp dẫn.

Điều quan trọng là mức độ và cách câu chuyện được kể có phù hợp với trẻ hay không.

Khi con hỏi:

“Phù thủy có thật không?”

Mẹ có thể nói rõ:

“Đây là nhân vật trong truyện.”

Nếu con sợ:

“Con không muốn xem bà phù thủy nữa.”

Mình có thể đóng sách.

Không cần chứng minh:

“Có gì mà sợ!”

Cảm giác của trẻ là thật ngay cả khi nhân vật là tưởng tượng.

Truyện cổ tích cũng là một kho trò chơi nhập vai rất phong phú.

Khối xây dựng trở thành lâu đài.

Một chiếc khăn thành áo choàng.

Thú bông thành người bạn đồng hành.

Bộ bếp biến thành căn bếp của một nhân vật.

Con có thể kể lại câu chuyện…

hoặc phá vỡ hoàn toàn cốt truyện.

Trong sách, công chúa chờ được cứu?

Trong trò chơi của con:

“Không, công chúa tự lái xe cứu hỏa đi!”

Được chứ. 😄

BabyFun có thể khai thác chính điểm này khi kết hợp sách với đồ chơi mở.

Không cần tạo một bộ đồ chơi sao chép chính xác từng nhân vật.

Khối xây dựng, nhân vật, khăn hóa trang và các món nhập vai đã đủ để trẻ tự dựng lại thế giới.

Một lưu ý khác là đừng biến mọi truyện cổ tích thành bài giảng đạo đức ngay sau trang cuối.

“Con thấy chưa, phải ngoan thì mới…”

Đôi khi hãy hỏi đơn giản:

“Con thích đoạn nào nhất?”

Có thể thứ con thích chẳng liên quan gì tới “bài học”.

“Con thích con rồng.”

Thế cũng được.

Trẻ có thể quay lại một câu chuyện vì hình ảnh, nhân vật, sự hồi hộp hay thế giới tưởng tượng.

Và đó cũng là giá trị của truyện.

Tối nay mẹ mở sách:

“Ngày xửa ngày xưa…”

Con kéo chăn lên.

“Có rồng không mẹ?”

“Có.”

“Rồng đáng sợ không?”

“Mình đọc thử nhé.”

Con dịch lại gần mẹ hơn.

Trang sách mở ra.

Một thế giới không có thật bắt đầu xuất hiện.

Nhưng cảm giác ngồi sát bên mẹ để cùng bước vào thế giới ấy…

lại hoàn toàn thật. ❤️

TRUYỆN HÀI HƯỚC – CÓ NHỮNG CUỐN SÁCH CHỈ CẦN LÀM CON CƯỜI

Mẹ mở sách.

Trong truyện, một chú voi béo ú cố chui vào chiếc hộp nhỏ.

Con nhìn.

“Không vừa đâu!”

Trang tiếp theo…

RẦM!

Chiếc hộp bung ra.

Bé cười nghiêng ngả.

Mẹ cũng cười.

Không có bài học về màu sắc.

Không dạy số.

Không có kiến thức khoa học.

Không hướng dẫn kỹ năng sống.

Vậy cuốn sách có “giá trị” không?

Có chứ.

Đôi khi một cuốn sách trẻ em chỉ cần vui đã là một lý do rất tốt để mở nó ra.

Người lớn thường có xu hướng tìm kiếm mục tiêu trong mọi cuốn sách.

Cuốn này giúp con học gì?

Có tăng vốn từ không?

Có dạy cảm xúc không?

Có phát triển tư duy không?

Nhưng nếu mỗi cuốn sách đều phải chứng minh công dụng, chúng ta rất dễ quên một lý do đơn giản khiến con người đọc sách:

Vì đọc vui.

Truyện hài hước có thể hấp dẫn trẻ bằng nhiều cách.

Một tình huống ngược đời.

Nhân vật hiểu nhầm.

Một bức tranh khác với điều câu chữ đang kể.

Một câu lặp mà trẻ biết sắp có chuyện buồn cười.

Hay đơn giản là những âm thanh ngộ nghĩnh.

Đọc loại truyện này, ba mẹ không cần giữ giọng quá nghiêm túc.

Có thể diễn.

Kéo dài câu.

Làm vẻ mặt.

Đến đoạn quen thuộc, dừng lại để con nói nốt.

Nếu nhân vật cứ lặp một sai lầm:

“Lại nữa rồi!”

Con sẽ bắt đầu chờ đúng khoảnh khắc ấy.

Và điều đặc biệt là tiếng cười khiến cuốn sách trở thành một trải nghiệm chung.

Mẹ cười.

Con cười.

Lần sau chỉ cần nhìn thấy bìa, bé đã nhớ:

“Cuốn này buồn cười!”

Rồi tự mang tới.

BabyFun nếu xây danh mục sách cũng không nên chỉ phân loại theo “kỹ năng con nhận được”.

Hãy có cả một nhóm rất đơn giản:

Sách vui nhộn.

Bởi đôi khi ba mẹ không cần một cuốn để “dạy con”.

Họ chỉ muốn một cuốn khiến cả nhà có 10 phút thật vui.

Truyện hài còn có thể đi vào trò chơi.

Nhân vật đội chiếc nồi lên đầu?

Con lấy đồ chơi giả vờ đội.

Chú gấu nấu món súp kỳ quặc?

Bộ bếp BabyFun xuất hiện và con sáng tạo “món súp khủng long”.

Không cần rút ra bài học.

Cứ chơi tiếp sự ngớ ngẩn của câu chuyện.

Và cũng đừng vội sửa mọi điều vô lý:

“Gấu làm sao lái máy bay được.”

“Con mèo đâu có nói.”

Trẻ thường hiểu thế giới của câu chuyện có thể khác thế giới thật.

Nếu đang đọc sách kiến thức, mình cần chính xác.

Nhưng trong truyện tưởng tượng, một con mèo đi siêu thị hoàn toàn có thể là điều khiến câu chuyện đáng đọc.

Một ngày, mẹ hỏi:

“Con muốn đọc cuốn nào?”

Bé chạy tới lấy đúng cuốn chú voi và chiếc hộp.

“Cuốn này!”

“Nhưng mình đọc bao nhiêu lần rồi?”

“Đọc nữa!”

Mẹ mở.

Đến đoạn chú voi chuẩn bị chui vào…

bé đã bắt đầu cười trước khi chuyện xảy ra.

Đó là lúc mình hiểu:

Con không đọc lại vì chưa nhớ.

Con nhớ rất rõ.

Con đọc lại vì muốn được vui thêm một lần nữa.

Và nếu một cuốn sách khiến trẻ nghĩ:

“Đọc sách vui thật!”

thì có lẽ nó đã làm được một việc rất đáng giá rồi. ❤️

ĐỌC SAI CÓ SAO KHÔNG? – KHI CON THUỘC TRUYỆN CÒN HƠN CẢ MẸ

Tối muộn.

Mẹ mệt.

Cuốn truyện này đã đọc quá nhiều lần.

Mẹ quyết định… rút ngắn.

“Bạn thỏ ăn cà rốt rồi đi ngủ.”

Con bật dậy:

“Không!”

Mẹ giật mình.

“Gì cơ?”

“Bạn thỏ còn đi tìm gấu!”

Bị phát hiện rồi. 😄

Khi một đứa trẻ nghe đi nghe lại cùng một câu chuyện, con có thể nhớ nhiều hơn người lớn tưởng.

Thứ tự sự việc.

Câu lặp.

Nhân vật.

Thậm chí một từ mẹ vừa bỏ qua.

Vì vậy, nếu mẹ vô tình đọc sai và con sửa:

Không cần khó chịu.

“À đúng rồi, mẹ đọc nhầm.”

Rồi đọc tiếp.

Đây không phải cuộc thi xem ai đúng.

Ngược lại, khoảnh khắc ấy cho thấy trẻ đang thực sự theo dõi câu chuyện.

Có một trò rất vui với những cuốn con đã cực kỳ quen:

Cố tình thay một chi tiết.

“Chú voi đội… cái nồi.”

Con:

“Không! Đội mũ!”

Mẹ:

“Ơ thế à?”

Bé cười.

Nhưng nên để trò này ở mức vui vẻ và chọn lúc phù hợp.

Nếu con muốn nghe đúng câu chuyện quen thuộc trước giờ ngủ, cứ đọc đúng.

Đừng cố tình thay đổi mọi câu khiến trẻ bực mình.

Và cũng cần phân biệt giữa kể lại theo tranh với đọc nguyên văn.

Có hôm mẹ không muốn đọc từng chữ.

“Mình kể theo tranh nhé?”

Sau đó kể bằng lời của mình.

Trẻ dần hiểu:

Một lần là đọc câu chuyện trong sách.

Một lần là mẹ kể lại.

Cả hai đều có thể vui.

Với trẻ đang bắt đầu học đọc, nếu mục tiêu là cùng con nhìn vào chữ, bố mẹ nên cẩn thận hơn với việc tự ý thay đổi liên tục, bởi lúc này trẻ có thể đang chú ý tới mối liên hệ giữa phần in và lời được đọc.

Nhưng trong giờ kể chuyện thông thường, một lần vấp, đọc nhầm hay phát âm sai rồi sửa lại không phải thảm họa.

Bố mẹ không cần áp lực:

“Mình đọc không hay nên thôi.”

Trẻ không cần một audiobook hoàn hảo.

Con cần một người sẵn sàng mở sách cùng mình.

BabyFun nếu làm nội dung hướng dẫn đọc sách có thể nhấn mạnh điều này.

Rất nhiều phụ huynh nghĩ rằng muốn đọc hiệu quả phải:

Có giọng hay.

Biết đặt câu hỏi.

Biết diễn cảm.

Biết phương pháp.

Những điều đó có thể làm trải nghiệm phong phú hơn.

Nhưng không nên trở thành rào cản khiến người lớn nghĩ:

“Tôi không biết cách nên tôi không đọc.”

Bắt đầu đơn giản.

Đọc phần chữ.

Con hỏi thì trả lời nếu biết.

Không biết thì cùng tìm.

Đọc nhầm thì sửa.

Mệt thì đọc ít.

Có hôm chỉ xem tranh.

Một mối quan hệ với sách được tạo nên từ rất nhiều lần không hoàn hảo như vậy.

Tối nay mẹ lại đọc:

“Bạn thỏ về nhà…”

Con nhìn.

Mẹ cố tình:

“…và ăn một chiếc ô tô.”

Con phá lên:

“Khôngggg!”

“Thế ăn gì?”

“CÀ RỐT!”

Cả hai cùng cười.

Có thể mẹ vừa đọc “sai”.

Nhưng khoảnh khắc ấy lại hoàn toàn đúng.

Bởi cuốn sách lúc này không còn là thứ mẹ đọc cho con.

Nó đã trở thành một câu chuyện mà hai người cùng biết, cùng nhớ và cùng chơi với nó. ❤️

SÁCH SONG NGỮ – CÓ NHẤT THIẾT PHẢI ĐỌC CẢ HAI THỨ TIẾNG MỖI LẦN?

Một trang sách có:

Cat – Con mèo.

Mẹ đọc:

“Cat. Con mèo. Cat. Con mèo.”

Trang sau:

“Dog. Con chó. Dog. Con chó.”

Được vài trang…

mẹ mệt.

Con cũng bắt đầu chạy đi. 😄

Sách song ngữ có thể rất hữu ích trong những gia đình muốn trẻ tiếp xúc với hơn một ngôn ngữ.

Nhưng sở hữu một cuốn song ngữ không có nghĩa mỗi lần mở sách, ba mẹ bắt buộc phải đọc toàn bộ cả hai phần.

Trước hết, hãy nghĩ tới mục tiêu của buổi đọc.

Nếu tối nay con chỉ muốn nghe câu chuyện bằng tiếng Việt?

Đọc tiếng Việt.

Ngày khác ba mẹ muốn dùng ngôn ngữ còn lại?

Có thể đọc phần đó.

Nếu gia đình thường xuyên sử dụng hai ngôn ngữ, cách đọc còn có thể linh hoạt theo người và hoàn cảnh.

Quan trọng hơn là trải nghiệm phải tự nhiên với gia đình.

Với trẻ nhỏ mới tiếp xúc từ vựng, những cuốn có hình ảnh rõ và từ/câu đơn giản có thể dễ tiếp cận.

Mẹ chỉ con mèo:

“Cat.”

Rồi bắt chước:

“Meow!”

Con có thể chưa nhắc lại.

Không cần:

“Nói cat đi con.”

“Cat.”

“Nói nào!”

Việc nghe một từ không cần lập tức tạo ra một màn kiểm tra phát âm.

Với trẻ lớn hơn, sách song ngữ có câu chuyện lại mang trải nghiệm khác.

Nếu ba mẹ đủ khả năng sử dụng ngôn ngữ đó một cách thoải mái, có thể đọc cả câu chuyện.

Hoặc một người đọc tiếng Việt, người khác đọc ngôn ngữ còn lại vào thời điểm khác.

Điều nên tránh là làm buổi kể chuyện bị ngắt quá nhiều bởi việc dịch từng từ.

Mẹ đọc một câu.

Dừng.

Dịch.

Giải thích từ.

Phân tích.

Đến lúc nhân vật đi được từ phòng khách ra cửa…

đứa trẻ đã quên mất câu chuyện đang xảy ra chuyện gì. 😄

Nếu mục tiêu hôm nay là thưởng thức truyện, hãy ưu tiên mạch câu chuyện.

Từ mới có thể xuất hiện tự nhiên.

Sách song ngữ cũng có thể kết nối với đồ chơi.

Đọc về thực phẩm?

Lấy quả táo đồ chơi.

“Apple.”

Con đưa cho mẹ.

Đọc về động vật?

Tìm chú bò.

“Cow.”

Nhưng một lần nữa, đây là trò chơi nếu trẻ thích, không phải giờ kiểm tra từ vựng.

Với BabyFun, nhóm sách song ngữ có thể được phân loại thêm theo mức độ:

Sách từ đơn giản.

Sách câu ngắn.

Picture book có cốt truyện.

Sách kiến thức song ngữ.

Như vậy ba mẹ sẽ dễ chọn theo trải nghiệm ngôn ngữ thực tế của con hơn là chỉ dựa vào tuổi.

Và BabyFun cũng nên tránh những lời hứa kiểu:

“Đọc sách song ngữ giúp con giỏi ngoại ngữ.”

Một cuốn sách không tự tạo ra khả năng ngôn ngữ.

Nó có thể là một nguồn tiếp xúc và một cơ hội tương tác trong bức tranh lớn hơn.

Có hôm mẹ đọc:

“Where is the cat?”

Con chẳng trả lời bằng tiếng Anh.

Con chỉ tay:

“Con mèo đây!”

Không sao.

Con đã hiểu cuộc chơi.

Mẹ:

“Yes! The cat!”

Rồi đọc tiếp.

Không sửa.

Không ép con lặp.

Không biến khoảnh khắc đó thành:

“Con phải nói bằng tiếng Anh.”

Bởi tình yêu với sách và sự thoải mái khi tiếp xúc ngôn ngữ có thể được nuôi dưỡng bằng những lần rất nhỏ như thế.

Một trang.

Một hình.

Một từ.

Một câu chuyện.

Và quan trọng nhất:

Một đứa trẻ vẫn cảm thấy mình đang đọc sách cùng bố mẹ – chứ không phải vừa bước vào một lớp học bất ngờ. ❤️