Lưu trữ tác giả: Admin

DẠY CON NÓI “CON ĐANG TỨC GIẬN”

73. DẠY CON NÓI “CON ĐANG TỨC GIẬN”

Tức giận không xấu. Điều quan trọng là con học cách thể hiện cơn giận mà không làm tổn thương bản thân và người khác.

Con đang chơi chiếc xe yêu thích thì một bạn khác chạy đến giành lấy.

Con hét lên, giậm chân rồi đẩy bạn.

Ba mẹ lập tức nói:

“Không được tức giận! Con phải ngoan chứ!”

Nhưng tức giận có thật sự là điều sai?

Không. Tức giận là một cảm xúc tự nhiên, xuất hiện khi trẻ cảm thấy bị đối xử không công bằng, bị cản trở, thất vọng hoặc không được đáp ứng nhu cầu.

Điều trẻ cần học không phải là cách không bao giờ tức giận, mà là cách nhận ra cơn giận, nói về nó và lựa chọn hành động an toàn.

1. HÃY CHO CON BIẾT: TỨC GIẬN LÀ ĐIỀU BÌNH THƯỜNG

Khi con nổi giận vì bị bạn lấy đồ chơi, thay vì nói “Có gì đâu mà giận!”, ba mẹ có thể ngồi xuống và nói:

“Mẹ thấy con đang rất tức giận vì bạn lấy chiếc xe khi con chưa chơi xong.”

Con có thể gật đầu hoặc nói:

“Đúng rồi! Con đang giận bạn!”

Đó là một bước quan trọng. Con bắt đầu nhận ra cảm xúc của mình và có từ ngữ để diễn đạt nó.

Hãy giúp con hiểu rằng vui, buồn, sợ hãi hay tức giận đều là những cảm xúc con người có thể trải qua. Không cảm xúc nào tự nó khiến con trở thành một đứa trẻ hư.

2. PHÂN BIỆT CẢM XÚC VÀ HÀNH ĐỘNG

Con có quyền tức giận, nhưng không có quyền đánh bạn.

Con có thể thất vọng, nhưng không được cố ý làm đau người khác.

Ba mẹ hãy nói rõ ràng, bình tĩnh:

“Mẹ biết con đang rất giận. Con được phép giận, nhưng mẹ không để con đánh bạn.”

Sau đó giúp con tìm một cách thể hiện khác:

“Mình đang chơi chiếc xe này. Bạn trả lại cho mình nhé!”

Hoặc:

“Con đang rất giận. Con muốn nghỉ một chút.”

Thông điệp con cần hiểu là:

MỌI CẢM XÚC ĐỀU CÓ THỂ ĐƯỢC LẮNG NGHE, NHƯNG KHÔNG PHẢI MỌI HÀNH ĐỘNG ĐỀU PHÙ HỢP.

3. DẠY CON NHẬN RA CƠN GIẬN TRONG CƠ THỂ

Trước khi trẻ có thể nói “Con đang tức giận”, con cần dần nhận ra cảm giác ấy.

Ba mẹ có thể hỏi khi con đã bình tĩnh:

“Khi tức giận, con thấy người mình thế nào?”

Có trẻ cảm thấy mặt nóng lên, tay nắm chặt, tim đập nhanh hoặc muốn hét thật lớn.

Hãy giúp con gọi tên những dấu hiệu đó:

“Khi tay con nắm chặt và con muốn hét lên, có thể con đang rất tức giận.”

Không phải trẻ nào cũng có những dấu hiệu giống nhau. Điều quan trọng là giúp con quan sát và hiểu cơ thể mình, thay vì bắt con phải có một phản ứng nhất định.

4. KHI ĐANG QUÁ GIẬN, CON KHÔNG NHẤT THIẾT PHẢI NÓI NGAY

Một đứa trẻ đang khóc, la hét hoặc quá kích động có thể chưa sẵn sàng giải thích điều gì đã xảy ra.

Lúc ấy, ba mẹ không cần hỏi liên tục:

“Sao con làm vậy?”

“Tại sao con đánh bạn?”

“Nói ngay cho mẹ biết!”

Hãy ưu tiên giữ an toàn, giảm kích thích và giúp con bình tĩnh.

Ba mẹ có thể nói:

“Mẹ ở đây. Mình sẽ nói chuyện khi con sẵn sàng.”

Nếu con muốn, hãy cùng con hít thở chậm, uống nước, ngồi ở một góc yên tĩnh hoặc ôm một món đồ chơi quen thuộc.

Khi cơn giận dịu xuống, cuộc trò chuyện mới có thể bắt đầu.

5. BIẾN CƠN GIẬN THÀNH MỘT LỜI NÓI RÕ RÀNG

Sau khi bình tĩnh, ba mẹ có thể giúp con tập diễn đạt bằng ba bước:

CON ĐANG CẢM THẤY GÌ?

“Con đang tức giận.”

ĐIỀU GÌ KHIẾN CON TỨC GIẬN?

“Vì bạn lấy đồ chơi của con.”

CON MUỐN ĐIỀU GÌ?

“Con muốn bạn hỏi trước khi lấy.”

Ghép lại thành một câu:

“Mình đang giận vì bạn lấy đồ chơi khi mình chưa đồng ý. Lần sau bạn hỏi mình trước nhé!”

Đây không phải câu nói trẻ cần học thuộc. Đó là một cách để con dần biết chuyển cảm xúc thành thông điệp mà người khác có thể hiểu.

6. BA MẸ HÃY LÀM MẪU CÁCH TỨC GIẬN

Trẻ học rất nhiều từ cách người lớn phản ứng khi không hài lòng.

Nếu ba mẹ thường xuyên quát mắng mỗi khi tức giận, con có thể học rằng tức giận đồng nghĩa với hét thật lớn.

Thay vào đó, hãy thử nói:

“Mẹ đang hơi bực vì công việc chưa xong. Mẹ cần vài phút để bình tĩnh rồi sẽ nói chuyện với con.”

Hoặc:

“Ba không vui khi đồ đạc bị ném xuống sàn. Ba sẽ giúp con cất lại, rồi mình cùng tìm cách khác.”

Và nếu ba mẹ lỡ mất bình tĩnh, hãy biết nhận lỗi:

“Lúc nãy mẹ đã quát con. Mẹ xin lỗi. Mẹ sẽ cố gắng nói bình tĩnh hơn.”

Một lời xin lỗi chân thành cũng là bài học về cách chịu trách nhiệm với hành động của mình.

THỬ THÁCH BBF – “BUNBUN ĐANG TỨC GIẬN”

Ba mẹ chuẩn bị BunBun, bạn gấu và một vài món đồ chơi để cùng con diễn lại ba tình huống khi con đang thoải mái.

TÌNH HUỐNG 1 – BỊ LẤY ĐỒ CHƠI

Bạn gấu lấy chiếc xe BunBun đang chơi.

Con giúp BunBun nói điều mình cảm thấy và đề nghị bạn trả lại xe.

TÌNH HUỐNG 2 – XÂY MÃI KHÔNG ĐƯỢC

BunBun xây tòa tháp nhưng cứ bị đổ.

Con thử nghĩ xem BunBun có thể làm gì để bình tĩnh và có thể nhờ ai giúp.

TÌNH HUỐNG 3 – KHÔNG ĐƯỢC CHƠI TIẾP

Đã đến giờ nghỉ nhưng BunBun vẫn muốn chơi.

Con giúp BunBun nói:

“Mình đang bực vì chưa muốn dừng lại.”

Sau đó, ba mẹ cùng con tìm cách chuyển sang hoạt động tiếp theo.

Hãy để con đổi vai, tự nghĩ lời thoại và thử nhiều phương án khác nhau. Không cần ép con phải giải quyết mọi cơn giận bằng một cách duy nhất.

BBF TIN RẰNG

Khi một đứa trẻ biết nói:

“CON ĐANG TỨC GIẬN.”

Con đang học cách nhận diện cảm xúc.

Khi con nói:

“CON TỨC GIẬN VÌ…”

Con đang học cách hiểu nguyên nhân.

Khi con nói:

“CON MUỐN…”

Con đang học cách bày tỏ nhu cầu.

Và khi con biết dừng lại trước khi đánh, ném hoặc làm đau người khác, con đang từng bước học cách điều chỉnh hành vi của mình.

Đó là lý do BBF xem kỹ năng cảm xúc là một trong 6 Kỹ năng Vàng cần được nuôi dưỡng thông qua những trải nghiệm hằng ngày.

🐰 BabyFun – Gắn kết yêu thương

Đừng mong con trở thành một đứa trẻ không bao giờ tức giận. Hãy đồng hành để con trở thành một đứa trẻ biết hiểu cơn giận của mình và thể hiện nó một cách an toàn.

Bởi phía sau câu nói:

“MẸ ƠI, CON ĐANG TỨC GIẬN!”

Có thể là một đứa trẻ đang rất cần được lắng nghe, thấu hiểu và hướng dẫn.

CƠN GIẬN KHÔNG ĐỊNH NGHĨA CON LÀ AI. CÁCH CON HỌC ĐỂ ĐỐI DIỆN VỚI NÓ MỚI LÀ ĐIỀU QUAN TRỌNG.

#BabyFun #BBF #NoiNhieuHon #ConDangTucGian #GiaoDucCamXuc #KyNangCamXuc #DayConQuanLyCamXuc #LangNgheCon #PhatTrienNgonNgu #HocQuaChoi #ChoiCoChuDich #6KyNangVang #GanKetYeuThuong

THAY TIẾNG KHÓC BẰNG LỜI NÓI KHI CON ĐÃ SẴN SÀNG

72. THAY TIẾNG KHÓC BẰNG LỜI NÓI KHI CON ĐÃ SẴN SÀNG

Đừng vội bắt con nín khóc. Hãy giúp con hiểu điều gì đang khiến mình khóc.

“Con nín đi rồi mẹ mới nghe!”

“Khóc thì ai biết con muốn gì?”

“Con lớn rồi, có gì phải khóc?”

Đó là những câu nói chúng ta có thể vô tình sử dụng khi trẻ bật khóc.

Nhưng có bao giờ ba mẹ tự hỏi: Nếu con đã biết nói rõ điều mình đang cảm thấy, liệu con có cần dùng tiếng khóc để thể hiện nhiều đến vậy?

Với trẻ nhỏ, khóc là một hình thức giao tiếp tự nhiên. Con có thể khóc vì đau, sợ, mệt, thất vọng, quá tải hoặc đơn giản là chưa tìm được từ ngữ phù hợp để diễn đạt.

Tiếng khóc không phải lúc nào cũng là một hành vi cần sửa. Đôi khi, đó là lời cầu cứu đầu tiên của con.

KHI CON ĐANG KHÓC, ĐỪNG VỘI YÊU CẦU CON GIẢI THÍCH

Con đang xây một tòa lâu đài rất cao.

Bất ngờ, một khối gỗ rơi xuống khiến cả tòa tháp đổ sập.

Con òa khóc.

Ba mẹ hỏi ngay:

“Sao con khóc? Nói mẹ nghe! Con phải nói thì mẹ mới biết chứ!”

Nhưng lúc ấy, con có thể đang quá buồn và tức giận để tìm được lời nói.

Thay vì hỏi liên tục, hãy đến gần và nói:

“Mẹ thấy tòa lâu đài của con bị đổ rồi. Chắc con đang rất thất vọng.”

“Mẹ ở đây với con.”

Nếu con muốn được ôm, hãy ôm con. Nếu con cần một chút không gian, hãy ở gần và chờ con sẵn sàng.

Không phải mọi tiếng khóc đều cần được giải thích ngay lập tức.

Khi cảm xúc đang quá lớn, sự hiện diện bình tĩnh của ba mẹ đôi khi có ích hơn rất nhiều câu hỏi.

GIÚP CON TÌM TỪ CHO ĐIỀU MÌNH ĐANG CẢM THẤY

Khi con đã dịu lại, ba mẹ có thể nhẹ nhàng hỏi:

“Con buồn vì tòa tháp bị đổ phải không?”

Con gật đầu.

“Con đã mất rất nhiều thời gian để xây nó nhỉ?”

Con nói:

“Con xây mãi mới được!”

Đó chính là lúc con bắt đầu chuyển một phần cảm xúc thành lời nói.

Ba mẹ có thể tiếp tục:

“Con có muốn mẹ giúp xây lại không, hay con muốn nghỉ một chút?”

Con đáp:

“Con muốn mẹ giúp.”

Một cuộc trò chuyện nhỏ đã giúp con diễn đạt được cảm xúc, nguyên nhân và nhu cầu của mình.

Nhưng nếu con vẫn muốn khóc thêm, điều đó cũng không sao. Biết nói ra cảm xúc không có nghĩa là trẻ sẽ không còn khóc.

DẠY CON NHỮNG CÂU NÓI NGẮN KHI CẦN

Không phải lúc nào con cũng cần kể một câu chuyện dài để được hiểu.

Ba mẹ có thể làm mẫu những câu đơn giản:

“CON BUỒN.”

“CON ĐANG GIẬN.”

“CON SỢ.”

“CON ĐAU.”

“CON MUỐN NGHỈ.”

“CON CẦN MẸ.”

“CON CHƯA MUỐN NÓI.”

Với trẻ chưa nói được hoặc gặp khó khăn trong diễn đạt, con có thể dùng cử chỉ, hình ảnh, ký hiệu hoặc cách giao tiếp phù hợp khác.

Điều quan trọng là con biết mình có thể bày tỏ nhu cầu và sẽ có người cố gắng thấu hiểu.

ĐỪNG BIẾN LỜI NÓI THÀNH ĐIỀU KIỆN ĐỂ ĐƯỢC AN ỦI

Có một khác biệt rất lớn giữa hai cách phản ứng.

“Nín khóc và nói rõ thì mẹ mới giúp!”

Và:

“Mẹ ở đây. Khi nào con sẵn sàng, con có thể kể cho mẹ nghe.”

Câu nói thứ nhất có thể khiến con cảm thấy phải giấu cảm xúc để được giúp đỡ.

Câu nói thứ hai cho con biết rằng mình được lắng nghe ngay cả khi chưa thể diễn đạt bằng lời.

Ba mẹ không cần đáp ứng mọi yêu cầu của con. Nếu con khóc vì muốn một món đồ không an toàn, giới hạn ấy vẫn cần được giữ.

Nhưng chúng ta có thể giữ giới hạn bằng sự bình tĩnh:

“Mẹ biết con rất muốn món đó. Con có thể buồn, nhưng món này không an toàn để chơi. Mẹ sẽ ở đây cùng con.”

THỬ THÁCH BBF – “BUNBUN CÓ ĐIỀU MUỐN NÓI”

Ba mẹ chuẩn bị BunBun và tạo ra ba tình huống giả lập khi con đang vui vẻ, thoải mái.

TÌNH HUỐNG 1 – BUNBUN BUỒN

BunBun làm rơi chiếc cà rốt yêu thích và bật khóc.

Ba mẹ hỏi:

“BunBun có thể nói gì khi đã sẵn sàng?”

Con có thể giúp BunBun nói:

“Mình buồn vì mất cà rốt.”

TÌNH HUỐNG 2 – BUNBUN TỨC GIẬN

Bạn gấu vô tình làm đổ tòa tháp của BunBun.

Con giúp BunBun nói:

“Mình đang giận vì tòa tháp bị đổ.”

TÌNH HUỐNG 3 – BUNBUN CẦN GIÚP ĐỠ

BunBun gặp một việc quá khó và bắt đầu khóc.

Con có thể giúp BunBun nói:

“Mình chưa làm được. Bạn giúp mình nhé?”

Hãy để con tự nghĩ lời thoại, đổi vai với ba mẹ hoặc chọn cách diễn đạt bằng hành động.

Đừng yêu cầu con phải nói đúng từng câu. Mục tiêu là giúp con nhận ra rằng ngoài tiếng khóc, mình còn có những cách khác để chia sẻ cảm xúc khi đã sẵn sàng.

BBF TIN RẰNG

Một đứa trẻ biết khóc không phải là một đứa trẻ yếu đuối.

Một đứa trẻ biết nói về cảm xúc cũng không phải là một đứa trẻ sẽ không bao giờ khóc nữa.

Điều chúng ta mong muốn là con dần biết:

“CON ĐANG BUỒN.”

“CON ĐANG GIẬN.”

“CON CẦN GIÚP ĐỠ.”

“CON MUỐN ĐƯỢC ÔM.”

Và quan trọng hơn, con hiểu rằng những cảm xúc ấy không khiến mình trở thành một đứa trẻ hư hay đáng bị bỏ mặc.

Trong hành trình NÓI NHIỀU HƠN, BBF mong mỗi đứa trẻ có thêm ngôn ngữ để hiểu bản thân, chia sẻ điều mình đang trải qua và tìm kiếm sự hỗ trợ khi cần.

🐰 BabyFun – Gắn kết yêu thương

Đừng đặt mục tiêu khiến con ngừng khóc thật nhanh. Hãy giúp con dần tìm được những lời nói cho điều trái tim nhỏ bé đang cảm nhận.

Bởi trước khi một đứa trẻ có thể nói:

“MẸ ƠI, CON ĐANG BUỒN…”

Con cần biết rằng ngay cả khi mình chỉ có thể bật khóc, ba mẹ vẫn ở đó, vẫn yêu thương và vẫn sẵn sàng lắng nghe.

#BabyFun #BBF #NoiNhieuHon #DayConNoiRaCamXuc #ThauHieuTiengKhoc #GiaoDucCamXuc #LangNgheCon #PhatTrienNgonNgu #KyNangCamXuc #HocQuaChoi #ChoiCoChuDich #6KyNangVang #GanKetYeuThuong

HÔM NAY CON CẢM THẤY THẾ NÀO?

71. HÔM NAY CON CẢM THẤY THẾ NÀO?

Đôi khi, điều con cần không phải một lời khuyên, mà là một người chịu lắng nghe.

“Hôm nay đi học có vui không con?”

“Vui ạ!”

“Có ngoan không?”

“Có ạ!”

“Có chuyện gì không?”

“Không ạ!”

Cuộc trò chuyện kết thúc chỉ sau vài câu hỏi. Ba mẹ nghĩ rằng hôm nay của con vẫn ổn.

Nhưng có thể buổi sáng con đã rất vui khi được cô giáo khen. Buổi trưa con buồn vì bạn không chơi cùng. Buổi chiều con tức giận khi tòa lâu đài vừa xây bị đổ. Và trước khi về nhà, con lại háo hức vì ngày mai lớp có một hoạt động mới.

Một ngày của trẻ có thể chứa đựng rất nhiều cảm xúc, nhưng không phải lúc nào con cũng biết cách kể ra.

Vì thế, thay vì chỉ hỏi hôm nay con có ngoan không, ba mẹ hãy thử hỏi một câu khác:

“HÔM NAY CON CẢM THẤY THẾ NÀO?”

ĐỪNG CHỈ HỎI CON CÓ VUI KHÔNG

Khi hỏi “Con có vui không?”, chúng ta thường nhận được câu trả lời “Có” hoặc “Không”.

Nhưng cảm xúc của trẻ không chỉ có vui và buồn.

Con có thể hào hứng khi được khám phá điều mới, thất vọng khi chưa làm được việc mình muốn, lo lắng trước một người bạn lạ, tự hào vì tự đi giày hoặc ghen tị khi thấy em được chú ý nhiều hơn.

Ba mẹ có thể mở rộng cuộc trò chuyện bằng những câu hỏi gần gũi:

“Hôm nay có điều gì làm con cười?”

“Có chuyện gì khiến con khó chịu không?”

“Lúc nào con thấy mình thật giỏi?”

“Có điều gì con muốn kể với ba mẹ nhưng chưa biết bắt đầu thế nào không?”

Đừng hỏi dồn dập. Hãy chọn một câu phù hợp, rồi cho con thời gian suy nghĩ.

GIÚP CON GỌI TÊN ĐIỀU MÌNH ĐANG CẢM THẤY

Con ném món đồ chơi xuống sàn.

Ba mẹ hỏi:

“Sao con hư thế?”

Nhưng có thể con đang thất vọng vì xếp mãi không được.

Hãy thử ngồi xuống và nói:

“Mẹ thấy con đang rất khó chịu vì tòa tháp cứ bị đổ. Có phải con đang bực mình không?”

Con có thể gật đầu, lắc đầu hoặc nói:

“Không! Con buồn!”

Khi ấy, hãy đón nhận cách con diễn đạt:

“À, con đang buồn vì con đã cố xây rất lâu.”

Người lớn có thể giúp trẻ tìm từ để diễn đạt cảm xúc, nhưng không nên quyết định thay con rằng con đang cảm thấy gì.

Gọi tên cảm xúc không làm cảm xúc biến mất ngay lập tức. Nó giúp con có thêm cách để hiểu và chia sẻ điều đang xảy ra bên trong mình.

CẢM XÚC NÀO CŨNG ĐÁNG ĐƯỢC LẮNG NGHE

Khi con buồn, đừng vội nói:

“Có gì đâu mà buồn!”

Khi con sợ, đừng lập tức bảo:

“Có gì mà sợ!”

Khi con tức giận, đừng chỉ yêu cầu:

“Nín ngay!”

Với người lớn, một món đồ chơi bị hỏng có thể là chuyện nhỏ. Nhưng với trẻ, đó có thể là món đồ con đã dành cả buổi chiều để xây dựng.

Ba mẹ có thể nói:

“Mẹ hiểu chuyện đó làm con buồn.”

“Con có muốn kể thêm không?”

“Con muốn mẹ ôm con, ngồi cạnh con hay cho con một chút thời gian?”

Chấp nhận cảm xúc không có nghĩa là chấp nhận mọi hành vi. Con có quyền tức giận, nhưng vẫn cần được hướng dẫn không đánh người khác hoặc làm đau bản thân.

KHI CON CHƯA MUỐN NÓI, HÃY ĐỂ CUỘC CHƠI LÊN TIẾNG

Có những ngày con không muốn kể chuyện ngay sau khi đi học về.

Ba mẹ không cần ép con trả lời.

Hãy đặt vài nhân vật đồ chơi trước mặt và hỏi:

“Hôm nay BunBun có vẻ hơi buồn. Theo con, chuyện gì đã xảy ra?”

Con có thể kể:

“BunBun không có bạn chơi.”

“BunBun bị mất cà rốt.”

“BunBun nhớ mẹ.”

Đó có thể chỉ là một câu chuyện tưởng tượng, không nhất thiết phản ánh trải nghiệm thật của con. Nhưng cuộc chơi vẫn tạo ra cơ hội để ba mẹ và con cùng khám phá các cảm xúc.

Hãy để con tự dẫn dắt câu chuyện, thay vì cố tìm một lời thú nhận ẩn sau nhân vật.

THỬ THÁCH BBF – “BẢN ĐỒ CẢM XÚC HÔM NAY”

Mỗi tối, ba mẹ dành khoảng 5 phút cùng con nhìn lại một ngày.

Chuẩn bị 5 khuôn mặt cảm xúc:

😊 VUI VẺ – Điều gì khiến con mỉm cười?

😢 BUỒN BÃ – Có điều gì khiến con buồn không?

😠 TỨC GIẬN – Khi nào con cảm thấy khó chịu?

😨 LO LẮNG – Có chuyện gì khiến con sợ hoặc chưa yên tâm?

🥰 YÊU THƯƠNG – Hôm nay con cảm thấy được yêu thương khi nào?

Con có thể chọn một hoặc nhiều khuôn mặt, kể một câu chuyện, vẽ một bức tranh hoặc chỉ đơn giản là chỉ tay.

Ba mẹ cũng hãy chia sẻ cảm xúc của mình:

“Hôm nay mẹ hơi mệt vì công việc, nhưng mẹ rất vui khi được chơi cùng con.”

Qua những cuộc trò chuyện như vậy, trẻ dần nhận ra rằng cảm xúc không phải điều cần giấu đi. Người lớn cũng có những ngày vui, buồn, lo lắng và cần được lắng nghe.

BBF TIN RẰNG

Một đứa trẻ biết nói:

“HÔM NAY CON VUI.”

Đang học cách chia sẻ niềm hạnh phúc.

Một đứa trẻ biết nói:

“HÔM NAY CON BUỒN.”

Đang học cách tìm kiếm sự thấu hiểu.

Một đứa trẻ biết nói:

“CON ĐANG TỨC GIẬN.”

Đang có thêm ngôn ngữ để diễn đạt điều khó chịu thay vì chỉ phản ứng bằng hành động.

Và một đứa trẻ có thể nói:

“CON CHƯA MUỐN KỂ BÂY GIỜ.”

Cũng đang thể hiện một nhu cầu đáng được tôn trọng.

Trong hành trình NÓI NHIỀU HƠN, BBF không chỉ mong trẻ nói được nhiều từ hơn hay kể được những câu chuyện dài hơn.

Chúng tôi mong con có thể sử dụng ngôn ngữ để hiểu bản thân, bày tỏ cảm xúc và biết rằng luôn có những người sẵn sàng lắng nghe mình.

🐰 BabyFun – Gắn kết yêu thương

Ba mẹ không thể khiến mỗi ngày của con đều vui vẻ. Nhưng ba mẹ có thể tạo ra một nơi mà dù vui, buồn, tức giận hay lo lắng, con vẫn cảm thấy an toàn khi chia sẻ.

Và đôi khi, điều quý giá nhất sau một ngày dài không phải là hỏi con đã học được bao nhiêu điều.

Mà là ngồi cạnh con, nhìn vào thế giới nhỏ bé ấy và nhẹ nhàng hỏi:

“HÔM NAY CON CẢM THẤY THẾ NÀO? BA MẸ ĐANG NGHE ĐÂY.”

#BabyFun #BBF #NoiNhieuHon #HomNayConCamThayTheNao #GiaoDucCamXuc #KyNangCamXuc #LangNgheCon #PhatTrienNgonNgu #DayConGiaoTiep #HocQuaChoi #ChoiCoChuDich #6KyNangVang #GanKetYeuThuong

DẠY CON NÓI “CON KHÔNG ĐỒNG Ý” MỘT CÁCH PHÙ HỢP

70. DẠY CON NÓI “CON KHÔNG ĐỒNG Ý” MỘT CÁCH PHÙ HỢP

“Con phải nhường đồ chơi cho em!”

“Nhưng con chưa muốn…”

“Người lớn nói thì phải nghe!”

Và thế là cuộc trò chuyện kết thúc.

Chúng ta thường dạy trẻ biết vâng lời, biết chia sẻ, biết lịch sự. Nhưng đôi khi lại quên dạy con một kỹ năng quan trọng không kém:

BIẾT NÓI RA KHI MÌNH KHÔNG ĐỒNG Ý.

Một đứa trẻ có chính kiến không nhất thiết là đứa trẻ hay cãi lời. Con có thể đang học cách nhận ra mong muốn của mình, bảo vệ điều mình cho là đúng và diễn đạt sự khác biệt bằng ngôn ngữ.

Điều con cần không chỉ là quyền nói “không”, mà còn là cách nói để người khác hiểu mình.

KHÔNG ĐỒNG Ý KHÔNG CÓ NGHĨA LÀ KHÔNG TÔN TRỌNG

Hai bạn đang xây một tòa lâu đài.

Bạn nói:

“Mình muốn phá đi xây lại!”

Con đáp:

“Không! Không được!”

Hai bạn bắt đầu tranh cãi.

Ba mẹ có thể gợi ý một cách nói khác:

“Mình chưa đồng ý vì mình vẫn muốn giữ tòa lâu đài này.”

Hoặc:

“Hay chúng mình chụp lại tòa lâu đài trước rồi xây cái khác?”

Con không cần từ bỏ ý kiến của mình để giữ hòa khí. Nhưng con có thể học cách nói rõ mong muốn, lắng nghe ý kiến khác và cùng tìm phương án khi phù hợp.

DẠY CON 3 BƯỚC: NÓI Ý KIẾN – NÓI LÝ DO – ĐỀ XUẤT

Khi có bất đồng trong những tình huống thông thường, ba mẹ có thể làm mẫu:

1. NÓI Ý KIẾN

“Con không đồng ý.”

2. NÓI LÝ DO

“Vì con vẫn đang chơi món đồ này.”

3. ĐỀ XUẤT CÁCH KHÁC

“Bạn đợi mình chơi xong rồi mình đổi lượt nhé?”

Ghép lại:

“Mình chưa đồng ý vì mình đang chơi. Bạn đợi mình một chút rồi chúng mình đổi lượt nhé?”

Không phải bất đồng nào cũng cần giải thích dài. Nhưng khi con có thể nói rõ điều mình muốn, cuộc trò chuyện sẽ có thêm cơ hội được giải quyết bằng sự thấu hiểu.

HÃY CHO CON QUYỀN CÓ SỞ THÍCH KHÁC

Ba mẹ thích màu xanh.

Con thích màu hồng.

Ba mẹ muốn xây nhà.

Con muốn xây tàu vũ trụ.

Bạn muốn chơi bóng.

Con muốn chơi xếp hình.

Không phải mọi sự khác biệt đều cần một người đúng và một người sai.

Ba mẹ có thể nói:

“Mẹ thích cách này, còn con thích cách khác. Mình thử nghe ý tưởng của nhau nhé.”

Qua những tình huống nhỏ, con dần hiểu rằng mỗi người có thể có suy nghĩ và sở thích riêng mà vẫn tôn trọng nhau.

ĐỪNG BẮT CON PHẢI ĐỒNG Ý CHỈ ĐỂ ĐƯỢC KHEN LÀ NGOAN

Có những lúc trẻ nói “vâng” vì thực sự đồng ý.

Nhưng cũng có lúc con đồng ý vì sợ bị mắng, bị chê hoặc khiến người lớn thất vọng.

Nếu con nói:

“Con không thích trò này.”

Đừng vội đáp:

“Sao con khó tính thế?”

Hãy thử:

“À, con không thích trò này. Con muốn chơi trò nào khác?”

Nếu con không muốn ôm hoặc hôn một người, ba mẹ có thể giúp con lựa chọn cách chào khác như vẫy tay hoặc nói lời chào.

Lịch sự không có nghĩa là phải đồng ý với mọi yêu cầu, đặc biệt khi yêu cầu ấy liên quan đến cơ thể và ranh giới cá nhân của con.

KHI NÀO CON CÓ THỂ NÓI “KHÔNG” MÀ KHÔNG CẦN GIẢI THÍCH?

Trong những tình huống không an toàn, trẻ không cần phải đưa ra một lý do thật khéo léo.

Nếu ai đó cố tình chạm vào cơ thể khiến con không thoải mái, ép con làm điều nguy hiểm hoặc yêu cầu giữ bí mật về việc khiến con sợ hãi, con có thể nói rõ:

“KHÔNG! CON KHÔNG MUỐN!”

Sau đó rời khỏi tình huống nếu có thể và tìm người lớn đáng tin cậy để được giúp đỡ.

Con không cần tranh luận, thuyết phục hay giữ phép lịch sự bằng mọi giá khi sự an toàn của mình bị đe dọa.

BA MẸ CŨNG CẦN HỌC CÁCH LẮNG NGHE KHI CON KHÔNG ĐỒNG Ý

Con nói:

“Con không muốn mặc áo này.”

Thay vì lập tức:

“Không được cãi!”

Ba mẹ có thể hỏi:

“Điều gì khiến con không thích chiếc áo?”

Có thể con thấy nóng.

Có thể áo gây khó chịu.

Hoặc đơn giản con thích một chiếc áo khác.

Không phải lúc nào ba mẹ cũng có thể làm theo mong muốn của con. Những quy tắc về an toàn, sức khỏe và trách nhiệm vẫn cần được giữ.

Nhưng ngay cả khi quyết định cuối cùng không thay đổi, con vẫn có thể được lắng nghe.

“Mẹ hiểu con muốn chơi tiếp. Nhưng bây giờ mình cần về nhà. Con muốn tự cất đồ chơi hay để mẹ giúp con?”

Tôn trọng ý kiến của trẻ không đồng nghĩa với việc người lớn phải đồng ý với mọi yêu cầu.

THỬ THÁCH BBF – “BUNBUN CÓ Ý KIẾN KHÁC”

Ba mẹ chuẩn bị BunBun cùng hai nhân vật đồ chơi và tạo ra ba tình huống.

TÌNH HUỐNG 1 – KHÁC SỞ THÍCH

BunBun muốn xây lâu đài, nhưng bạn gấu muốn xây đường đua.

Con giúp hai bạn nói lên ý kiến và tìm cách chơi phù hợp.

TÌNH HUỐNG 2 – CHƯA MUỐN CHIA SẺ

BunBun đang chơi chiếc xe yêu thích, bạn voi muốn mượn ngay.

Con giúp BunBun nói rõ mong muốn mà không cần giành giật hay quát mắng.

TÌNH HUỐNG 3 – KHÔNG THOẢI MÁI

Một nhân vật muốn ôm BunBun nhưng BunBun không muốn.

Con giúp BunBun nói lời từ chối và lựa chọn cách chào khác.

Sau mỗi tình huống, hãy đổi vai để con hiểu cảm nhận của cả hai phía.

Không cần bắt con tìm một câu trả lời hoàn hảo. Hãy giúp con nhận ra rằng mình có thể bất đồng mà vẫn tôn trọng người khác, và người khác cũng cần tôn trọng ranh giới của mình.

BBF TIN RẰNG

Trong hành trình NÓI NHIỀU HƠN, chúng ta đã giúp con học cách:

Bắt đầu một cuộc trò chuyện.

Chú ý và lắng nghe người khác.

Biết chờ lượt nói.

Biết đặt câu hỏi và chia sẻ suy nghĩ.

Biết giới thiệu bản thân, kết bạn và mời bạn cùng chơi.

Biết nói khi cần giúp đỡ.

Và hôm nay, con học thêm một điều:

“CON CÓ QUYỀN CÓ Ý KIẾN KHÁC.”

Bởi giao tiếp tốt không có nghĩa là luôn đồng ý.

Giao tiếp tốt là khi con dần biết nói điều mình nghĩ, lắng nghe điều người khác nghĩ và tìm cách tôn trọng nhau ngay cả khi có sự khác biệt.

🐰 BabyFun – Gắn kết yêu thương

Đừng chỉ nuôi dưỡng một đứa trẻ biết nói “Vâng ạ”. Hãy giúp con đủ tự tin để nói “Con không đồng ý” khi cần, đủ bình tĩnh để giải thích khi phù hợp và đủ tôn trọng để lắng nghe ý kiến khác mình.

Bởi tiếng nói của con không chỉ để trả lời người lớn.

TIẾNG NÓI ẤY CÒN ĐỂ CON THỂ HIỆN CHÍNH MÌNH.

#BabyFun #BBF #NoiNhieuHon #ConKhongDongY #DayConGiaoTiep #TonTrongTre #RanhGioiCaNhan #KyNangXaHoi #PhatTrienNgonNgu #HocQuaChoi #ChoiCoChuDich #6KyNangVang #GanKetYeuThuong

DẠY CON NÓI KHI CẦN GIÚP ĐỠ

69. DẠY CON NÓI KHI CẦN GIÚP ĐỠ

Con đang cố mở một chiếc hộp đồ chơi.

Con xoay bên này, kéo bên kia, thử hết lần này đến lần khác nhưng chiếc hộp vẫn không mở.

Con bắt đầu bực bội, rồi bật khóc.

Ba mẹ vội chạy đến:

“Đưa đây mẹ mở cho!”

Chiếc hộp được mở ngay lập tức. Nhưng có một kỹ năng quan trọng mà con chưa có cơ hội thực hành:

BIẾT NÓI KHI MÌNH CẦN GIÚP ĐỠ.

Không phải lúc nào trẻ cũng biết diễn đạt điều mình đang gặp khó khăn. Có lúc con im lặng, có lúc nổi giận, có lúc bỏ cuộc hoặc cố làm một mình dù đã rất mệt.

Vì vậy, thay vì chỉ giải quyết vấn đề giúp con, ba mẹ hãy dạy con một điều đơn giản:

“Khi gặp khó khăn, con có thể nhờ người khác giúp.”

ĐỪNG ĐỢI CON KHÓC MỚI HỎI

Khi thấy con đang loay hoay, ba mẹ có thể đến gần và nói:

“Mẹ thấy con đang cố mở chiếc hộp này. Con có muốn mẹ giúp không?”

Nếu con đồng ý, hãy làm mẫu:

“Mẹ ơi, mẹ giúp con mở hộp với ạ.”

Lần sau, khi gặp tình huống tương tự, con có thể tự sử dụng câu nói ấy.

Tuy nhiên, đừng bắt con phải nói đúng câu mới được giúp. Với trẻ chưa diễn đạt được bằng lời, một cái chỉ tay, ánh mắt, cử chỉ hoặc cách giao tiếp khác cũng cần được lắng nghe.

Mục tiêu không phải là khiến con phải nói mới được hỗ trợ, mà là giúp con có thêm cách để bày tỏ nhu cầu của mình.

DẠY CON NÓI RÕ MÌNH CẦN GIÚP ĐIỀU GÌ

Thay vì chỉ nói:

“Giúp con!”

Con có thể học cách diễn đạt cụ thể hơn:

“Ba ơi, con không mở được nắp.”

“Mẹ ơi, con chưa biết cách lắp bánh xe.”

“Cô ơi, con không tìm thấy ba lô.”

“Bạn ơi, bạn giữ giúp mình đầu bên kia nhé?”

Khi trẻ biết nói rõ khó khăn, người khác cũng dễ hiểu và hỗ trợ phù hợp hơn.

Ba mẹ có thể làm mẫu theo một cấu trúc đơn giản:

GỌI NGƯỜI CẦN GIÚP → NÓI KHÓ KHĂN → ĐỀ NGHỊ HỖ TRỢ.

Ví dụ:

“Mẹ ơi, con chưa với tới quyển sách. Mẹ lấy giúp con nhé?”

NHỜ GIÚP KHÔNG CÓ NGHĨA LÀ BỎ CUỘC

Có những việc con hoàn toàn có thể thử thêm một lần.

Nhưng cũng có những việc quá khó, quá sức hoặc không an toàn để con tự xử lý.

Ba mẹ hãy giúp con phân biệt:

“Việc này con có thể thử thêm cách khác không?”

Và:

“Việc này con cần người lớn giúp ngay không?”

Ví dụ, khi xây tháp bị đổ, con có thể thử xếp lại.

Nhưng khi một món đồ mắc ở vị trí cao, con không nên tự leo trèo nguy hiểm để lấy.

Biết tự lập là tốt. Biết lúc nào cần giúp đỡ cũng là một phần của sự tự lập.

HÃY DẠY CON NHỜ GIÚP KHI GẶP KHÓ KHĂN VỚI BẠN BÈ

Không phải mọi khó khăn đều đến từ đồ vật.

Con có thể bị bạn giành đồ chơi, không biết tham gia một nhóm chơi thế nào hoặc cảm thấy không thoải mái khi ai đó đối xử với mình.

Hãy giúp con tập nói:

“Bạn ơi, mình đang chơi món này. Bạn trả lại cho mình nhé.”

“Cô ơi, con cần cô giúp giải quyết chuyện này.”

“Mẹ ơi, hôm nay có chuyện làm con buồn. Con muốn kể cho mẹ nghe.”

Và nếu có người khiến con sợ hãi, đe dọa, làm đau hoặc yêu cầu giữ bí mật khiến con không an toàn, hãy dạy con tìm đến người lớn đáng tin cậy để được bảo vệ.

Con không cần tự giải quyết mọi chuyện một mình.

BA MẸ CŨNG HÃY BIẾT NHỜ CON GIÚP

Một cách rất tự nhiên để trẻ học kỹ năng này là nhìn thấy người lớn sử dụng nó.

“Mẹ đang xếp đồ chơi. Con giúp mẹ cất những khối gỗ nhé?”

“Ba đang giữ tấm bìa. Con giúp ba đưa cuộn băng dính được không?”

“BunBun đang xây nhà nhưng thiếu người giữ mái. Con giúp BunBun nhé?”

Khi người lớn biết đề nghị giúp đỡ một cách tôn trọng, trẻ sẽ hiểu rằng nhờ giúp không phải là điều đáng xấu hổ.

Đó là một phần bình thường của cuộc sống và sự hợp tác.

THỬ THÁCH BBF – “BUNBUN CẦN GIÚP ĐỠ”

Ba mẹ chuẩn bị BunBun cùng một vài món đồ chơi và tạo ra ba tình huống giả lập.

TÌNH HUỐNG 1 – KHÔNG LÀM ĐƯỢC

BunBun muốn xây một tòa tháp nhưng không biết cách giữ cho tháp đứng vững.

Con giúp BunBun nghĩ ra một câu nhờ hỗ trợ.

TÌNH HUỐNG 2 – KHÔNG TÌM THẤY

BunBun làm thất lạc chiếc ba lô cà rốt.

Con sẽ giúp BunBun hỏi người khác như thế nào?

TÌNH HUỐNG 3 – CẦN GIÚP NGAY

BunBun nhìn thấy một tình huống nguy hiểm trong trò chơi giả lập.

Con sẽ giúp BunBun gọi người lớn đáng tin cậy và nói rõ chuyện gì đang xảy ra như thế nào?

Sau mỗi tình huống, ba mẹ hãy đổi vai để con được làm cả người nhờ giúp và người hỗ trợ.

Đừng chỉ tập câu nói. Hãy giúp con hiểu khi nào nên thử tự làm, khi nào nên nhờ giúp và nên tìm đến ai.

BBF TIN RẰNG

Một đứa trẻ mạnh mẽ không phải là đứa trẻ luôn nói:

“CON TỰ LÀM ĐƯỢC!”

Mà còn là đứa trẻ đủ tự tin để nói:

“CON CHƯA BIẾT.”

“CON ĐANG GẶP KHÓ KHĂN.”

“CON CẦN GIÚP ĐỠ.”

Và biết rằng sẽ có những người sẵn sàng lắng nghe, hướng dẫn và bảo vệ mình.

Trong hành trình NÓI NHIỀU HƠN, BBF không chỉ muốn trẻ biết kể chuyện, đặt câu hỏi hay làm quen với bạn bè.

Chúng tôi còn muốn trẻ biết dùng tiếng nói của mình để bày tỏ nhu cầu, tìm kiếm sự hỗ trợ và giữ an toàn cho bản thân.

🐰 BabyFun – Gắn kết yêu thương

Đừng chỉ dạy con phải tự mình vượt qua mọi khó khăn. Hãy dạy con rằng khi cần, con hoàn toàn có thể đưa tay ra và nói: “BA MẸ ƠI, CON CẦN GIÚP ĐỠ!”

Bởi đôi khi, một trong những câu nói quan trọng nhất mà trẻ cần học không phải là “Con làm được”, mà chính là:

“CON CẦN AI ĐÓ GIÚP MÌNH.”

#BabyFun #BBF #NoiNhieuHon #DayConNhoGiupDo #KyNangGiaoTiep #KyNangTuLap #AnToanChoTre #KyNangXaHoi #PhatTrienNgonNgu #HocQuaChoi #ChoiCoChuDich #6KyNangVang #GanKetYeuThuong

DẠY CON MỜI BẠN CÙNG CHƠI

68. DẠY CON MỜI BẠN CÙNG CHƠI

Ở sân chơi, con đang say sưa xây một tòa lâu đài bằng những khối gỗ. Cách đó không xa, một bạn nhỏ đứng nhìn với vẻ thích thú.

Con nhìn bạn, rồi lại tiếp tục xây.

Ba mẹ khẽ hỏi:

“Con có muốn rủ bạn xây cùng không?”

Con gật đầu.

“Vậy con muốn nói với bạn thế nào?”

Con suy nghĩ một chút rồi nói:

“Bạn ơi, bạn xây lâu đài cùng mình nhé!”

Một câu nói rất nhỏ, nhưng có thể là khởi đầu của một cuộc chơi thật vui.

Bởi giao tiếp không chỉ giúp trẻ thể hiện điều mình muốn. Giao tiếp còn giúp trẻ tạo ra những cơ hội để cùng làm điều gì đó với người khác.

MỘT LỜI MỜI CẦN RÕ RÀNG VÀ THÂN THIỆN

Đôi khi trẻ muốn chơi cùng nhưng chưa biết cách diễn đạt.

Con có thể kéo tay bạn, đưa đồ chơi cho bạn hoặc đứng chờ bạn tự hiểu ý mình.

Ba mẹ hãy giúp con chuyển mong muốn ấy thành lời nói:

“Bạn chơi bóng với mình nhé?”

“Bạn có muốn xây đường đua cùng mình không?”

“Chúng mình chơi bán hàng nhé?”

“Bạn muốn làm đầu bếp hay khách hàng?”

Một lời mời không cần cầu kỳ. Chỉ cần người nghe hiểu mình được mời tham gia hoạt động gì và có cơ hội lựa chọn.

ĐỪNG CHỈ MỜI – HÃY TẠO CHỖ CHO BẠN THAM GIA

Con nói:

“Bạn chơi cùng mình nhé!”

Bạn đồng ý.

Nhưng sau đó con vẫn giữ tất cả đồ chơi và tự quyết định mọi việc.

Bạn mới đứng nhìn, không biết mình phải làm gì.

Ba mẹ có thể gợi ý:

“Nếu bạn chơi cùng, con muốn bạn giúp phần nào?”

Con:

“Bạn xây cổng, mình xây tháp.”

Hoặc:

“Bạn chọn xe, mình làm đường đua.”

Khi con biết chia sẻ vai trò, lời mời không còn chỉ là một câu nói lịch sự. Nó trở thành một cơ hội hợp tác thật sự.

HÃY ĐỂ BẠN CŨNG CÓ QUYỀN LỰA CHỌN

Con muốn chơi bác sĩ.

Nhưng bạn lại muốn chơi nhà hàng.

Hai bạn bắt đầu tranh luận:

“Không! Phải chơi bác sĩ!”

“Không, mình muốn nấu ăn!”

Đây là lúc ba mẹ có thể giúp con học một cách giao tiếp khác:

“Hay chúng mình mở nhà hàng cho các bác sĩ?”

Hoặc:

“Chơi nhà hàng trước, rồi đổi sang bác sĩ nhé?”

Không phải lúc nào hai bạn cũng phải đồng ý ngay. Nhưng khi trẻ biết hỏi ý kiến, đề xuất và cùng tìm phương án, cuộc chơi có nhiều cơ hội tiếp tục hơn.

Mời bạn cùng chơi cũng có nghĩa là sẵn sàng lắng nghe ý tưởng của bạn.

NẾU BẠN TỪ CHỐI THÌ SAO?

Con vui vẻ hỏi:

“Bạn chơi cùng mình không?”

Bạn trả lời:

“Không, mình đang chơi trò khác.”

Con có thể thất vọng.

Ba mẹ hãy giúp con hiểu rằng bạn có quyền từ chối, giống như con cũng có quyền không tham gia một trò chơi mình không thích.

Con có thể đáp:

“Ừ, khi nào muốn thì bạn chơi cùng mình nhé!”

Rồi tiếp tục chơi hoặc tìm người bạn khác.

Đừng ép bạn phải đồng ý chỉ để con không buồn. Một lời mời chân thành luôn đi cùng sự tôn trọng lựa chọn của người được mời.

BA MẸ HÃY LÀM MẪU BẰNG NHỮNG LỜI MỜI HẰNG NGÀY

Thay vì chỉ nói:

“Lại đây chơi với mẹ.”

Hãy thử:

“Mẹ đang xây một ngôi nhà. Con có muốn làm kiến trúc sư cùng mẹ không?”

“Ba đang chuẩn bị đường đua. Con muốn chọn chiếc xe đầu tiên không?”

“BunBun sắp mở cửa hàng cà rốt. Con muốn làm người bán hay người mua?”

Khi được người lớn mời tham gia, được lựa chọn vai trò và được tôn trọng ý kiến, trẻ có thêm những trải nghiệm để áp dụng với bạn bè.

THỬ THÁCH BBF – “BUNBUN MỜI BẠN”

Chuẩn bị BunBun, chú gấu và chú voi cùng một vài món đồ chơi.

Tình huống 1 – MỜI BẠN

BunBun đang xây lâu đài. Con giúp BunBun nghĩ ra một câu mời bạn gấu tham gia.

Tình huống 2 – CHIA VAI

Bạn gấu đồng ý. Con giúp hai bạn quyết định mỗi người sẽ làm gì.

Tình huống 3 – THƯƠNG LƯỢNG

BunBun muốn chơi xây dựng, nhưng bạn voi muốn chơi ô tô. Con thử nghĩ cách để cả hai cùng vui.

Tình huống 4 – TÔN TRỌNG

Bạn gấu chưa muốn chơi cùng. BunBun có thể nói gì để thể hiện sự tôn trọng?

Ba mẹ hãy đổi vai cùng con và để con tự nghĩ lời thoại. Không cần câu trả lời hoàn hảo, chỉ cần con có cơ hội thử nhiều cách giao tiếp khác nhau.

BBF TIN RẰNG

Một lời mời chơi có thể chứa đựng nhiều kỹ năng hơn chúng ta nghĩ.

Khi con nói:

“BẠN CHƠI CÙNG MÌNH NHÉ?”

Con đang chủ động kết nối.

Khi con hỏi:

“BẠN MUỐN LÀM GÌ?”

Con đang học cách quan tâm đến người khác.

Khi con đề xuất:

“CHÚNG MÌNH CÙNG LÀM NHÉ!”

Con đang học cách hợp tác.

Và khi con chấp nhận:

“Ừ, KHI KHÁC MÌNH CHƠI CÙNG NHAU!”

Con đang học cách tôn trọng.

Đó chính là lý do BBF tin rằng những cuộc chơi cùng bạn bè không chỉ mang lại niềm vui. Chúng còn tạo ra những cơ hội tự nhiên để trẻ rèn luyện ngôn ngữ, cảm xúc và kỹ năng xã hội.

🐰 BabyFun – Gắn kết yêu thương

Đừng chỉ dạy con cách bắt đầu một trò chơi. Hãy dạy con cách mở rộng cuộc chơi ấy để một người bạn khác cũng có thể bước vào.

Bởi niềm vui của một món đồ chơi đôi khi không nằm ở việc con chơi được bao lâu, mà ở khoảnh khắc con quay sang và nói:

“BẠN ƠI, CHÚNG MÌNH CHƠI CÙNG NHAU NHÉ!”

#BabyFun #BBF #NoiNhieuHon #MoiBanCungChoi #DayConGiaoTiep #KyNangXaHoi #KyNangHopTac #PhatTrienNgonNgu #KetBan #HocQuaChoi #ChoiCoChuDich #6KyNangVang #GanKetYeuThuong

DẠY CON LÀM QUEN MỘT NGƯỜI BẠN MỚI

DẠY CON LÀM QUEN MỘT NGƯỜI BẠN MỚI

Ở sân chơi, con nhìn thấy một bạn nhỏ đang xây lâu đài cát.

Con đứng gần đó, quan sát rất lâu. Con muốn đến chơi cùng nhưng lại ngập ngừng.

Ba mẹ nói:

“Con ra làm quen với bạn đi!”

Con vẫn đứng im.

Không phải lúc nào trẻ cũng thiếu tự tin. Đôi khi con chỉ chưa biết phải bắt đầu từ đâu, nói câu gì và làm thế nào để người bạn kia cảm thấy thoải mái.

Làm quen là một kỹ năng. Và giống như nhiều kỹ năng khác, con có thể học thông qua những cuộc chơi nhỏ mỗi ngày.

1. BẮT ĐẦU TỪ MỘT LỜI CHÀO

Một tình bạn không cần bắt đầu bằng câu nói thật đặc biệt.

Đôi khi chỉ cần:

“Chào bạn, mình tên là An.”

“Bạn tên gì?”

“Mình ngồi đây được không?”

Ba mẹ có thể làm mẫu bằng giọng nói tự nhiên, thân thiện. Đừng yêu cầu con phải chào thật to hay giới thiệu thật dài.

Một lời chào nhỏ, đúng lúc, đã là một bước tiến đáng quý.

2. TÌM MỘT ĐIỂM CHUNG

Sau lời chào, điều gì giúp cuộc trò chuyện tiếp tục?

Hãy hướng con quan sát những gì người bạn đang quan tâm.

Bạn đang chơi khủng long:

“Mình cũng thích khủng long. Bạn thích con nào nhất?”

Bạn đang xếp hình:

“Bạn đang xây gì vậy?”

Bạn đang chơi ô tô:

“Xe của bạn chạy nhanh quá! Bạn đang làm đường đua à?”

Trẻ không nhất thiết phải có cùng sở thích mới trở thành bạn. Nhưng một điều cả hai cùng quan tâm có thể giúp cuộc trò chuyện bắt đầu dễ dàng hơn.

3. BIẾT MỜI VÀ BIẾT XIN PHÉP

Con muốn chơi cùng nhóm bạn đang xây lâu đài.

Thay vì bước tới lấy đồ chơi hoặc tự ý tham gia, ba mẹ có thể gợi ý:

“Các bạn đang xây lâu đài à? Mình xây cùng được không?”

Nếu bạn đồng ý, con có thể hỏi tiếp:

“Mình giúp xây phần nào?”

Đây không chỉ là cách làm quen. Con còn đang học cách tôn trọng cuộc chơi của người khác và tìm vị trí của mình trong một hoạt động chung.

4. LÀM QUEN KHÔNG PHẢI CHỈ BIẾT NÓI

Một bạn mới nói:

“Mình thích xe cứu hỏa.”

Con có thể đáp:

“Mình cũng thích!”

Nhưng nếu muốn hiểu bạn hơn, con có thể hỏi:

“Bạn thích xe cứu hỏa vì điều gì?”

Bạn:

“Vì nó có thang rất cao.”

Con:

“Vậy chúng mình xây một trạm cứu hỏa nhé!”

Một cuộc trò chuyện bắt đầu phát triển khi trẻ biết nghe điều bạn nói, phản hồi và cùng nghĩ ra một hoạt động.

Không phải ai nói nhiều hơn sẽ kết bạn tốt hơn. Đôi khi, người biết lắng nghe lại là người khiến bạn mới muốn tiếp tục trò chuyện.

5. NẾU BẠN KHÔNG MUỐN CHƠI CÙNG THÌ SAO?

Con hỏi:

“Mình chơi cùng được không?”

Bạn trả lời:

“Không, mình muốn chơi một mình.”

Con có thể buồn hoặc thất vọng.

Ba mẹ hãy giúp con hiểu rằng một lời từ chối không có nghĩa con không đáng được yêu quý. Người bạn kia có thể đang muốn chơi riêng, chưa sẵn sàng hoặc đơn giản là có lựa chọn khác.

Con có thể nói:

“Ừ, khi nào bạn muốn chơi cùng thì gọi mình nhé.”

Rồi tìm một hoạt động khác.

Biết kết bạn cũng bao gồm việc biết tôn trọng khi người khác chưa muốn kết nối.

6. BA MẸ ĐỪNG KẾT BẠN HỘ CON

Ở sân chơi, người lớn đôi khi nhanh chóng:

“Đây là Bin, con cô.”

“Bin thích ô tô lắm.”

“Hai đứa chơi với nhau đi!”

Sự hỗ trợ ấy có thể hữu ích khi con cần, nhưng nếu người lớn luôn nói thay, con sẽ ít có cơ hội tự thử.

Hãy quan sát trước. Khi con muốn làm quen nhưng còn lúng túng, ba mẹ có thể gợi ý một câu ngắn rồi để con tự lựa chọn.

Với những trẻ cần thêm thời gian, việc đứng gần quan sát hoặc chơi song song cũng có thể là bước khởi đầu phù hợp.

THỬ THÁCH BBF – “BUNBUN KẾT BẠN”

Chuẩn bị BunBun và ba món đồ chơi đại diện cho ba người bạn mới.

Tình huống 1: BunBun gặp bạn gấu đang chơi bóng.

Con giúp BunBun nghĩ ra một câu chào và lời mời chơi cùng.

Tình huống 2: BunBun gặp bạn voi đang xếp hình.

Con giúp BunBun hỏi xem bạn đang xây gì và có cần giúp không.

Tình huống 3: BunBun muốn chơi cùng bạn khỉ, nhưng bạn khỉ chưa đồng ý.

Con thử nghĩ xem BunBun nên nói gì và có thể làm gì tiếp theo.

Sau mỗi tình huống, hãy đổi vai để con trở thành người bạn mới. Nhờ vậy, con có cơ hội trải nghiệm cả hai phía của một cuộc làm quen.

BBF TIN RẰNG

Một đứa trẻ biết làm quen không nhất thiết là đứa trẻ có thật nhiều bạn.

Đó là đứa trẻ dần biết:

Chủ động chào hỏi khi muốn kết nối.

Tìm một điều chung để trò chuyện.

Lắng nghe và quan tâm đến người khác.

Biết mời, biết xin phép và biết tôn trọng lời từ chối.

Và quan trọng hơn, con hiểu rằng mình có thể bắt đầu một tình bạn bằng chính cách giao tiếp tự nhiên của mình.

🐰 BabyFun – Gắn kết yêu thương

Đừng chỉ dạy con cách có thêm một người bạn. Hãy dạy con cách bước đến gần một người khác bằng sự chân thành, biết lắng nghe và tôn trọng.

Bởi đôi khi, một tình bạn kéo dài nhiều năm lại bắt đầu từ một câu rất giản dị:

“CHÀO BẠN, MÌNH CHƠI CÙNG ĐƯỢC KHÔNG?”

#BabyFun #BBF #NoiNhieuHon #DayConKetBan #LamQuenBanMoi #KyNangGiaoTiep #KyNangXaHoi #PhatTrienNgonNgu #TuTinGiaoTiep #HocQuaChoi #ChoiCoChuDich #6KyNangVang #GanKetYeuThuong

DẠY CON GIỚI THIỆU BẢN THÂN

66. DẠY CON GIỚI THIỆU BẢN THÂN

“Con tên gì?”

“Con mấy tuổi?”

“Con học lớp nào?”

Đó là ba câu hỏi người lớn thường đặt ra khi gặp một đứa trẻ.

Và chúng ta cũng thường dạy con trả lời đúng ba điều ấy.

Nhưng giới thiệu bản thân không chỉ là đọc một vài thông tin về mình. Đó còn là cách con bước vào một cuộc trò chuyện, giúp người khác hiểu mình hơn và tìm thấy những điểm chung để kết nối.

Một lời giới thiệu tốt không cần dài. Chỉ cần con cảm thấy thoải mái và được là chính mình.

ĐỪNG BIẾN LỜI GIỚI THIỆU THÀNH BÀI KIỂM TRA

Khi gặp khách, ba mẹ đôi khi nói:

“Con đứng lên giới thiệu bản thân cho cô chú nghe nào!”

Con im lặng.

“Nói đi con, ở nhà mẹ dạy rồi mà!”

Với trẻ, việc phải nói trước nhiều người có thể khiến con ngại ngùng, ngay cả khi con đã biết rất rõ mình muốn nói gì.

Thay vì yêu cầu con biểu diễn, hãy cho con cơ hội tập luyện trong những tình huống nhẹ nhàng, quen thuộc.

Giới thiệu bản thân là một lời mời kết nối, không phải nghĩa vụ phải thể hiện trước người lớn.

BẮT ĐẦU BẰNG 3 ĐIỀU ĐƠN GIẢN

Ba mẹ có thể hướng dẫn con theo một chiếc khung nhỏ:

1. MÌNH LÀ AI?

“Chào bạn, mình tên là Bin.”

2. MÌNH THÍCH GÌ?

“Mình rất thích khủng long và xếp hình.”

3. MÌNH MUỐN KẾT NỐI NHƯ THẾ NÀO?

“Bạn có thích khủng long không?”

Ghép lại, con có một lời giới thiệu tự nhiên:

“Chào bạn! Mình là Bin. Mình thích chơi khủng long và xây lâu đài. Bạn thích chơi gì?”

Không cần nói thật nhiều. Chỉ vài câu cũng đủ để bắt đầu một tình bạn.

HÃY ĐỂ CON NÓI VỀ ĐIỀU MÌNH TỰ HÀO

Một đứa trẻ có thể chưa nhớ rõ mình học lớp nào, nhưng lại hào hứng kể:

“Con biết đi xe đạp rồi!”

“Con xây được tháp rất cao!”

“Con có một chú gấu tên Bông!”

“Con thích vẽ những con rồng!”

Đừng vội kéo con về một mẫu giới thiệu cứng nhắc.

Những điều con yêu thích, những việc con đang học và những trải nghiệm khiến con vui cũng là một phần của bản thân con.

Ba mẹ có thể hỏi:

“Nếu muốn một người bạn mới hiểu con hơn, con muốn kể điều gì về mình?”

Câu trả lời có thể rất bất ngờ.

CHƠI TRÒ “BUNBUN LÀ AI?”

Hôm nay, BunBun đến thăm gia đình.

Ba mẹ cầm BunBun và nói:

“Xin chào! Mình là BunBun. Mình thích ăn cà rốt, khám phá khu rừng và kết bạn. Còn bạn là ai?”

Con có thể đáp:

“Mình là An. Mình thích ô tô.”

BunBun:

“Ồ, bạn thích ô tô à? Bạn thích chiếc xe nào nhất?”

Con:

“Mình thích xe cứu hỏa!”

BunBun:

“Thế bạn có muốn cùng mình xây một trạm cứu hỏa không?”

Từ một lời giới thiệu, hai nhân vật đã tìm được chủ đề chung và bắt đầu chơi cùng nhau.

Sau đó, hãy đổi vai. Con trở thành BunBun và tự nghĩ cách giới thiệu nhân vật.

KHÔNG PHẢI LÚC NÀO CON CŨNG CẦN GIỚI THIỆU GIỐNG NHAU

Khi gặp một người bạn mới, con có thể nói về tên và sở thích.

Khi tham gia một nhóm chơi, con có thể giới thiệu:

“Mình là Na. Mình thích xây nhà. Mình có thể xây cùng các bạn không?”

Khi đứng trước gia đình, con có thể tự tin hơn:

“Con là Minh. Hôm nay con muốn giới thiệu bức tranh con vừa vẽ!”

Mỗi hoàn cảnh có một cách mở lời khác nhau. Ba mẹ hãy giúp con linh hoạt thay vì bắt con học thuộc một bài giới thiệu duy nhất.

DẠY CON GIỚI THIỆU NHƯNG CŨNG BIẾT GIỮ AN TOÀN

Trẻ có thể chia sẻ tên gọi, sở thích và những điều phù hợp với hoàn cảnh.

Nhưng con không cần nói cho người lạ biết địa chỉ nhà, số điện thoại, trường học cụ thể, lịch sinh hoạt hoặc những thông tin riêng tư khác.

Hãy giúp con hiểu rằng con có quyền lựa chọn điều mình muốn chia sẻ và có quyền từ chối những câu hỏi khiến mình không thoải mái.

Tự tin giao tiếp luôn cần đi cùng khả năng giữ an toàn cho bản thân.

THỬ THÁCH BBF – “30 GIÂY GIỚI THIỆU MÌNH”

Ba mẹ và con cùng chơi trò phỏng vấn bằng đồ chơi.

BunBun hỏi:

“Bạn tên gì?”

“Bạn thích làm gì?”

“Bạn có món đồ chơi yêu thích nào?”

“Bạn muốn cùng mình chơi trò gì?”

Sau đó, con thử tự giới thiệu trong khoảng 30 giây nếu con thích. Trẻ nhỏ hơn có thể chỉ nói một hoặc hai câu, chỉ vào tranh hoặc dùng món đồ chơi để giới thiệu.

Ngày mai, hãy đổi tình huống: giới thiệu với bạn mới, giới thiệu trong nhóm chơi hoặc giới thiệu một nhân vật do con sáng tạo.

Không cần thuộc lòng. Không cần nói thật hoàn hảo. Điều quan trọng là con dần tìm được cách nói về chính mình.

BBF TIN RẰNG

Khi một đứa trẻ nói:

“Mình tên là…”

Con đang cho người khác biết mình là ai.

Khi con nói:

“Mình thích…”

Con đang chia sẻ thế giới riêng của mình.

Và khi con hỏi:

“Còn bạn thì sao?”

Con đang mở ra cơ hội để hai thế giới ấy gặp nhau.

Đó chính là điều BBF mong muốn trong hành trình NÓI NHIỀU HƠN: không chỉ giúp trẻ có thêm vốn từ, mà còn giúp con biết sử dụng ngôn ngữ để thể hiện bản thân, kết nối và xây dựng những mối quan hệ đầu tiên.

🐰 BabyFun – Gắn kết yêu thương

Hãy dạy con giới thiệu bản thân không phải để gây ấn tượng với người khác, mà để con đủ tự tin nói: “Đây là mình, đây là điều mình yêu thích. Còn bạn thì sao?”

Bởi mỗi đứa trẻ đều có một câu chuyện riêng. Và lời giới thiệu đầu tiên chính là cách con bắt đầu kể câu chuyện ấy với thế giới.

#BabyFun #BBF #NoiNhieuHon #GioiThieuBanThan #TuTinGiaoTiep #DayConGiaoTiep #KyNangXaHoi #PhatTrienNgonNgu #HocQuaChoi #ChoiCoChuDich #6KyNangVang #GanKetYeuThuong

DẠY CON CÁCH TRẢ LỜI NHIỀU HƠN “CÓ/KHÔNG”

DẠY CON CÁCH TRẢ LỜI NHIỀU HƠN “CÓ/KHÔNG”

“Mẹ hỏi con hôm nay đi học có vui không?”

“Có ạ.”

“Con có thích món đồ chơi này không?”

“Có.”

“Con có muốn đi công viên không?”

“Có!”

Cuộc trò chuyện kết thúc chỉ sau một từ.

Không phải con không có gì để kể. Đôi khi, chính cách người lớn đặt câu hỏi khiến trẻ nghĩ rằng chỉ cần trả lời “có” hoặc “không” là đủ.

Nếu muốn con nói nhiều hơn, ba mẹ hãy thử thay đổi cách trò chuyện trước.

ĐỪNG CHỈ HỎI CON CÓ HAY KHÔNG

Thay vì hỏi:

“Hôm nay con có vui không?”

Hãy thử:

“Hôm nay điều gì làm con vui nhất?”

Thay vì:

“Con có thích món đồ chơi này không?”

Hãy hỏi:

“Con thích điều gì ở món đồ chơi này?”

Thay vì:

“Con có muốn đi công viên không?”

Hãy hỏi:

“Nếu đi công viên, con muốn chơi gì đầu tiên?”

Một thay đổi nhỏ trong câu hỏi có thể mở ra nhiều điều để con chia sẻ hơn.

TỪ MỘT TỪ – THÊM MỘT Ý

Con nói:

“Con thích.”

Ba mẹ có thể đáp:

“À, con thích chiếc xe này. Mẹ thấy con chơi nó rất lâu.”

Rồi hỏi nhẹ:

“Điều gì làm con thích chiếc xe ấy?”

Con:

“Vì nó chạy nhanh.”

Vậy là từ hai từ “con thích”, con đã nói thêm được một lý do.

Không cần yêu cầu:

“Con phải trả lời thành câu đầy đủ.”

Hãy để câu nói phát triển tự nhiên từ điều con thực sự muốn chia sẻ.

DẠY CON BA CÁCH NÓI THÊM

Khi con đã sẵn sàng, ba mẹ có thể làm mẫu ba cách đơn giản:

1. NÓI THÊM LÝ DO

“Con thích khủng long vì nó rất to.”

2. NÓI THÊM CẢM XÚC

“Con thích trò này vì chơi cùng ba rất vui.”

3. NÓI THÊM MONG MUỐN

“Con thích chiếc xe này và con muốn xây đường đua cho nó.”

Một câu trả lời không nhất thiết phải thật dài. Chỉ cần thêm một ý có ý nghĩa, người nghe đã hiểu con hơn.

HÃY THỬ VỚI BUNBUN

Ba mẹ cầm BunBun hỏi:

“Bạn gấu ơi, bạn có thích cà rốt không?”

Gấu trả lời:

“Có!”

BunBun hỏi tiếp:

“Bạn thích ăn cà rốt như thế nào?”

Gấu:

“Mình thích cà rốt nấu súp.”

BunBun:

“Vậy hôm nay chúng mình cùng nấu súp nhé!”

Qua trò chơi, con nhận ra rằng nói thêm một chút có thể giúp cuộc trò chuyện tiếp tục và tạo ra một hoạt động mới.

Sau đó hãy đổi vai để con trở thành người hỏi, còn ba mẹ trả lời.

ĐỪNG BIẾN MỖI CÂU TRẢ LỜI THÀNH MỘT CUỘC PHỎNG VẤN

Con nói:

“Không thích.”

Ba mẹ hỏi:

“Tại sao?”

Con im lặng.

“Tại sao con không thích?”

“Con nói rõ ra xem nào!”

Khi ấy, cuộc trò chuyện có thể trở thành áp lực.

Hãy thử nhẹ nhàng hơn:

“À, con không thích món này. Mẹ thấy hôm nay con ăn ít hơn mọi khi.”

Rồi chờ.

Nếu con muốn nói tiếp, hãy lắng nghe. Nếu con chưa muốn giải thích, ba mẹ có thể để cuộc trò chuyện dừng lại.

“Có”, “không”, một cái gật đầu hay một cử chỉ cũng là những cách giao tiếp có giá trị. Mục tiêu là mở rộng khả năng diễn đạt, không phải khiến con cảm thấy câu trả lời ngắn của mình là sai.

BA MẸ CŨNG HÃY TRẢ LỜI NHIỀU HƠN

Con hỏi:

“Mẹ có thích trời mưa không?”

Thay vì chỉ nói:

“Có.”

Mẹ có thể đáp:

“Có chứ. Mẹ thích nghe tiếng mưa trên mái nhà vì âm thanh ấy làm mẹ thấy dễ chịu.”

Con hỏi:

“Ba có thích đi biển không?”

Ba:

“Ba thích, nhất là lúc cả nhà cùng xây lâu đài cát. Còn con thích làm gì ở biển?”

Trẻ không chỉ học từ những lời nhắc nhở. Con còn học từ cách người lớn trả lời và chia sẻ suy nghĩ của mình.

THỬ THÁCH BBF – “THÊM MỘT ĐIỀU”

Trong 10 phút chơi cùng con, hãy thử biến những câu trả lời ngắn thành cơ hội trò chuyện.

Con nói:

“Có.” → “Con thích nhất điều gì?”

“Không.” → “Con muốn chọn cách nào khác?”

“Thích.” → “Điều gì khiến con thích?”

“Không biết.” → “Mình cùng nghĩ thử nhé?”

Ba mẹ cũng tham gia thử thách bằng cách chia sẻ thêm một ý trong câu trả lời của mình.

Không chấm điểm. Không đếm số từ. Không ép con trả lời tất cả.

Chỉ cần tạo thêm những cơ hội để con được nói điều mình nghĩ.

BBF TIN RẰNG

Đằng sau một câu “CÓ” có thể là một sở thích.

Đằng sau một câu “KHÔNG” có thể là một lựa chọn.

Đằng sau một câu “CON THÍCH” có thể là cả một câu chuyện.

Nhưng nếu người lớn chỉ dừng ở câu trả lời đầu tiên, chúng ta có thể bỏ lỡ những điều con muốn chia sẻ.

Hãy giúp con đi từng bước:

“CÓ” → “CON THÍCH” → “CON THÍCH VÌ…” → “CON MUỐN…”

Không phải để câu nói dài hơn bằng mọi giá, mà để suy nghĩ của con được thể hiện rõ hơn.

🐰 BabyFun – Gắn kết yêu thương

Đừng chỉ mong con trả lời nhiều hơn. Hãy tạo ra những cuộc trò chuyện khiến con có nhiều điều muốn kể hơn.

Bởi điều quý giá nhất không nằm ở số từ con nói, mà ở việc ba mẹ hiểu thêm được bao nhiêu về thế giới bên trong con.

#BabyFun #BBF #NoiNhieuHon #DayConGiaoTiep #PhatTrienNgonNgu #KyNangGiaoTiep #LangNgheCon #HocQuaChoi #ChoiCoChuDich #6KyNangVang #GanKetYeuThuong

DẠY CON BIẾT ĐẶT CÂU HỎI

64. DẠY CON BIẾT ĐẶT CÂU HỎI

Trong rất nhiều cuộc trò chuyện với trẻ, người lớn thường là người hỏi:

“Đây là gì?”
“Màu gì?”
“Hôm nay con làm gì?”
“Con có vui không?”

Còn trẻ là người trả lời.

Nhưng giao tiếp không phải một cuộc phỏng vấn mà người lớn luôn giữ quyền đặt câu hỏi.

Một ngày, hãy thử đổi vai:

“HÔM NAY CON HỎI – BA MẸ TRẢ LỜI.”

Có thể câu đầu tiên của con rất đơn giản:

“Mẹ thích màu gì?”

Đừng xem đó là một câu hỏi nhỏ.

Bởi khoảnh khắc trẻ bắt đầu hỏi, con đang chuyển từ người phản hồi thành người chủ động dẫn dắt cuộc trò chuyện.

ĐẶT CÂU HỎI BẮT ĐẦU TỪ SỰ TÒ MÒ

Một chú kiến đang tha thức ăn.

Con hỏi:

“Kiến mang cái đó đi đâu?”

Trời bắt đầu tối.

“Tại sao trời tối?”

BunBun bị giấu sau chiếc hộp.

“BunBun đâu rồi?”

Một món đồ chơi mới xuất hiện.

“Cái này chơi thế nào?”

Đừng vội nghĩ trẻ hỏi nhiều là phiền.

Rất nhiều câu hỏi bắt đầu từ một điều quý giá:

CON MUỐN BIẾT THÊM.

GIÚP CON LÀM QUEN VỚI NHỮNG “CHIẾC CHÌA KHÓA”

Ba mẹ có thể giới thiệu tự nhiên trong lúc chơi:

AI? – Ai đang ở ngoài cửa?

CÁI GÌ? – Trong chiếc hộp có gì?

Ở ĐÂU? – BunBun trốn ở đâu?

KHI NÀO? – Khi nào mình đi công viên?

TẠI SAO? – Tại sao tòa tháp bị đổ?

NHƯ THẾ NÀO? – Làm thế nào để đưa chiếc xe qua cầu?

Không cần bắt con học thuộc một danh sách từ để hỏi.

Hãy để mỗi câu hỏi xuất hiện khi con thực sự cần thông tin đó.

ĐỪNG TRẢ LỜI MỌI CÂU HỎI QUÁ NHANH

Con hỏi:

“Tại sao chiếc xe không chạy?”

Ba mẹ biết ngay:

“Vì hết pin.”

Nhưng đôi khi hãy thử:

“Con nghĩ có thể vì sao?”

Con:

“Hết pin.”

“Còn khả năng nào khác?”

“Bánh xe bị mắc.”

“Vậy mình kiểm tra thế nào?”

Một câu hỏi ban đầu đã biến thành một cuộc khám phá.

Không phải lúc nào ba mẹ cũng cần trả câu hỏi lại cho con; đôi khi con chỉ muốn biết câu trả lời. Nhưng khi phù hợp, hãy cho con cơ hội dự đoán – kiểm tra – tìm ra.

DẠY CON HỎI VỀ NGƯỜI KHÁC

Biết hỏi không chỉ để tìm kiến thức.

Câu hỏi còn giúp con bước vào thế giới của một người khác.

Thay vì chỉ kể:

“Hôm nay con được đi sở thú!”

con có thể hỏi lại bạn:

“Bạn đã đi sở thú bao giờ chưa?”

Bạn nói:

“Mình thích vẽ.”

Con có thể hỏi:

“Bạn thích vẽ gì nhất?”

Ông vừa đi đâu đó về.

Con hỏi:

“Hôm nay ông đi đâu vậy?”

Những câu hỏi như vậy gửi đi một thông điệp rất đẹp:

“MÌNH KHÔNG CHỈ MUỐN BẠN NGHE MÌNH. MÌNH CŨNG MUỐN BIẾT VỀ BẠN.”

CÂU HỎI HAY BẮT ĐẦU TỪ VIỆC BIẾT NGHE

Bạn nói:

“Cuối tuần mình đi biển.”

Con không cần nghĩ ra một chủ đề hoàn toàn mới.

Chỉ cần nghe và hỏi từ điều bạn vừa nói:

“Bạn đi biển với ai?”

“Bạn chơi gì ở đó?”

“Bạn thích nhất điều gì?”

Đây là một kỹ năng quan trọng: nghe để tìm điều mình muốn hỏi tiếp.

Nhờ vậy, cuộc trò chuyện không còn:

Hỏi → trả lời → hết.

Mà trở thành:

Nghe → tò mò → hỏi → nghe tiếp → kết nối.

HÃY ĐỂ CON PHỎNG VẤN BA MẸ

Tối nay thử nói:

“Con được hỏi mẹ 5 câu bất kỳ.”

Con có thể hỏi:

“Mẹ thích món gì nhất?”

“Hồi nhỏ mẹ chơi gì?”

“Mẹ có từng bị cô giáo mắng không?”

“Mẹ sợ con gì?”

“Tại sao mẹ lại đặt tên con như vậy?”

Đừng biến trò chơi thành bài kiểm tra “câu hỏi nào hay hơn”.

Hãy trả lời thật tự nhiên.

Rồi đổi vai.

Ba mẹ sẽ ngạc nhiên vì đôi khi câu hỏi của trẻ mở ra những cuộc trò chuyện mà cả nhà chưa từng có trước đó.

KHÔNG PHẢI CÂU HỎI NÀO CŨNG CẦN CÓ ĐÁP ÁN NGAY

Con hỏi:

“Tại sao Mặt Trăng đi theo mình?”

Nếu ba mẹ không biết giải thích thế nào, hoàn toàn có thể nói:

“Câu này hay đấy. Mẹ chưa chắc câu trả lời. Mình cùng tìm hiểu nhé.”

Trẻ không cần lớn lên với suy nghĩ rằng người lớn biết tất cả.

Con có thể học một điều quan trọng hơn:

KHÔNG BIẾT → CÓ THỂ HỎI → CÓ THỂ TÌM HIỂU.

THỬ THÁCH BBF – “HÔM NAY CON HỎI”

Trong 10 phút, ba mẹ hạn chế đặt câu hỏi.

Trao quyền cho con:

“CON ĐƯỢC HỎI BA MẸ 5 CÂU BẤT KỲ.”

Sau đó nâng thử thách:

1 câu hỏi về ba mẹ.
1 câu hỏi về một món đồ.
1 câu hỏi bắt đầu bằng “Tại sao?”.
1 câu hỏi bắt đầu bằng “Nếu… thì sao?”.
1 câu hỏi con thật sự chưa biết đáp án.

Và quan trọng nhất:

Hãy thật sự lắng nghe câu hỏi của con.

BBF TIN RẰNG

Chúng ta thường rất quan tâm:

“Con có trả lời đúng không?”

Nhưng đôi khi một dấu hiệu đáng quý khác lại là:

“CON CÓ BIẾT ĐẶT RA MỘT CÂU HỎI KHÔNG?”

Bởi câu trả lời cho thấy điều con đã biết.

Còn câu hỏi có thể cho thấy điều con đang tò mò, đang quan sát và muốn khám phá tiếp.

Và trong giao tiếp, một câu hỏi chân thành còn nói với người đối diện:

“Mình đang nghe bạn.”

“Mình quan tâm.”

“Mình muốn biết thêm.”

🐰 BabyFun – Gắn kết yêu thương

Đừng chỉ nuôi dưỡng một đứa trẻ biết trả lời. Hãy nuôi dưỡng một đứa trẻ dám hỏi, biết hỏi và không ngừng tò mò về thế giới.

#BabyFun #BBF #NoiNhieuHon #DatCauHoi #KyNangGiaoTiep #SuToMo #DayConGiaoTiep #PhatTrienNgonNgu #KyNangXaHoi #HocQuaChoi #ChoiCoChuDich #6KyNangVang #GanKetYeuThuong