Lưu trữ thẻ: #DoChoiChoTre #10DoChoiNenCo #DoChoiGiaoDuc #HocQuaChoi #PlayBasedLearning #PhatTrienTreEm #TreEmThongMinh #KyNangSongTreEm #TuoiThoHanhPhuc #ChaMeThongThai #CongDongBabyFun

VÌ SAO BÉ THÍCH NÉM ĐỒ CHƠI?

Mẹ vừa nhặt món đồ chơi lên.

Bé cầm lấy.

Rồi…

Vèo!

Món đồ lại bay xuống sàn.

Mẹ nhặt lần nữa.

Bé nhìn mẹ, cười rất vui rồi tiếp tục ném.

Đến lần thứ năm, thứ sáu, ba mẹ bắt đầu nghĩ:

“Con đang cố tình nghịch đúng không?”

Nhưng với trẻ nhỏ, câu chuyện có thể hoàn toàn khác.

Bé có thể đang thực hiện một “thí nghiệm”

Người lớn nhìn thấy hành động ném.

Trẻ lại có thể đang khám phá:

Nếu mình buông tay thì chuyện gì xảy ra?

Vật này rơi thế nào?

Tại sao quả bóng nảy lên nhưng khối đồ chơi lại không?

Nếu ném mạnh hơn thì sao?

Âm thanh có khác không?

Đặc biệt trong những năm đầu đời, hành động ném hoặc thả vật có thể giúp trẻ khám phá nguyên nhân – kết quả, chuyển động và đồng thời luyện khả năng điều khiển cơ thể.

Vì thế, lần đầu con ném món đồ xuống đất có thể không phải là:

“Con muốn phá.”

Mà gần hơn với:

“Ồ! Chuyện gì vừa xảy ra vậy?”

Tại sao bé lại ném đi ném lại?

Bởi một lần chưa đủ để trẻ hiểu.

Bé ném.

Đồ vật rơi.

Bố nhặt lên.

Bé lại ném.

Đồ lại rơi.

Bố lại nhặt.

Trong đầu trẻ, một quy luật đang dần hình thành.

Thậm chí phản ứng của người lớn cũng trở thành một phần của cuộc thử nghiệm:

“Nếu mình ném thì mẹ sẽ làm gì?”

Đó là lý do đôi khi ba mẹ càng phản ứng mạnh, bé lại càng thấy trò này thú vị.

Nhưng hiểu không có nghĩa là để con ném mọi thứ

Một chiếc bóng mềm có thể ném.

Một chiếc ô tô cứng ném vào người khác thì không.

Ba mẹ vẫn cần đặt giới hạn.

Thay vì quát:

“CẤM NÉM!”

Hãy thử ngắn gọn:

“Ô tô không dùng để ném. Con muốn ném thì mình ném bóng nhé.”

Sau đó đưa cho bé một vật an toàn để thực hiện chính hành động mà con đang muốn khám phá.

Như vậy, ba mẹ không chỉ ngăn hành vi.

Ba mẹ còn chuyển hướng hành vi sang một cách an toàn hơn.

Hãy tạo một nơi mà bé được phép ném

Một chiếc giỏ.

Vài quả bóng mềm.

Một khoảng trống an toàn.

Rồi cùng bé thử:

“Con ném bóng vào giỏ được không?”

“Quả nào đi xa hơn?”

“Con thử đứng gần hơn nhé.”

Từ một hành vi khiến ba mẹ khó chịu, chúng ta có thể biến nó thành một cuộc chơi.

Cũng cần nhìn xem bé ném trong hoàn cảnh nào

Nếu bé chỉ ném khi đang khám phá, cách xử lý sẽ khác.

Nhưng nếu con thường ném đồ khi tức giận, thất vọng hoặc bị từ chối, lúc này hành vi có thể đang liên quan đến việc trẻ chưa biết diễn đạt hoặc điều chỉnh cảm xúc. Ở trẻ nhỏ, ném đồ đôi khi xuất hiện khi cảm xúc vượt quá khả năng diễn đạt bằng lời.

Ba mẹ có thể giúp con gọi tên điều đang xảy ra:

“Con đang tức vì khối này không lắp được.”

“Mẹ biết con đang khó chịu.”

Sau đó vẫn giữ giới hạn:

“Nhưng mình không ném đồ vào người khác.”

Trước khi nói “con nghịch quá”, hãy quan sát thêm một chút

Một hành động giống nhau có thể có rất nhiều nguyên nhân.

Con đang khám phá?

Đang muốn vận động?

Đang tìm phản ứng của người lớn?

Hay đang tức giận?

Khi hiểu được điều phía sau hành vi, ba mẹ thường sẽ biết mình nên làm gì tiếp theo.

Và đó cũng là một điều BabyFun muốn gợi mở trong hành trình chơi cùng trẻ:

**Đừng chỉ nhìn món đồ chơi.

Hãy nhìn cách con đang sử dụng nó.**

Bởi đôi khi, cú ném khiến ba mẹ phát cáu lại chính là một câu hỏi rất ngây thơ của trẻ:

“Nếu con làm thế này thì chuyện gì sẽ xảy ra?”

ĐỂ BÉ TỰ CHỌN ĐỒ CHƠI CÓ LỢI ÍCH GÌ?

“Con muốn chơi gì?”

Một câu hỏi rất đơn giản nhưng đôi khi lại mở ra nhiều điều thú vị.

Thay vì ba mẹ luôn quyết định hôm nay con phải chơi gì, hãy thử cho bé cơ hội được tự chọn giữa một vài món đồ chơi phù hợp.

Với người lớn, đó chỉ là một lựa chọn nhỏ.

Nhưng với trẻ, việc được lựa chọn chính là một cách để bé bắt đầu học cách đưa ra quyết định.

Bé được lựa chọn nghĩa là bé được chủ động

Khi ba mẹ đặt trước mặt bé hai hoặc ba món đồ chơi và hỏi:

“Con muốn chơi cái nào?”

Bé có thể chỉ vào một món, cầm lên hoặc thể hiện sự thích thú với một lựa chọn nào đó.

Ba mẹ không cần đánh giá lựa chọn của con.

Nếu món đồ phù hợp và an toàn, hãy để bé bắt đầu theo cách của mình.

Điều này giúp cuộc chơi xuất phát từ sự chủ động của trẻ, thay vì luôn bắt đầu từ yêu cầu của người lớn.

Tự chọn cũng giúp ba mẹ hiểu con hơn

Có những ngày bé thích vận động.

Có ngày bé lại thích ngồi yên và khám phá.

Có lúc bé mê những trò chơi cần thao tác bằng tay.

Lúc khác, bé lại thích đóng vai và kể chuyện.

Nếu ba mẹ luôn chọn đồ chơi thay con, những sở thích này có thể khó được nhận ra.

Nhưng khi quan sát lựa chọn của bé theo thời gian, ba mẹ có thể bắt đầu nhận thấy:

“Dạo này con rất thích những trò chơi này.”

Đó là một thông tin rất hữu ích khi lựa chọn hoạt động cho con.

Đừng biến việc lựa chọn thành một bài kiểm tra

Ba mẹ có thể hỏi:

“Con chọn cái nào?”

Nhưng không nhất thiết phải hỏi tiếp:

“Tại sao con chọn?”

“Con phải chơi thế này mới đúng.”

“Cái kia tốt hơn mà.”

Mục đích không phải để bé đưa ra “đáp án đúng”.

Mục đích là để bé có cơ hội thể hiện sở thích và bắt đầu cuộc chơi.

Nhưng có nên để bé chọn tất cả mọi thứ?

Không nhất thiết.

Trẻ nhỏ vẫn cần sự định hướng của người lớn.

Ba mẹ có thể chuẩn bị trước một số món đồ chơi phù hợp với độ tuổi, khả năng và không gian chơi.

Sau đó cho bé lựa chọn trong phạm vi ấy.

Ví dụ:

“Hôm nay con muốn chơi bộ này hay bộ kia?”

Thay vì:

“Con muốn chơi gì cũng được.”

Cách này vừa tạo cảm giác tự chủ, vừa giúp ba mẹ giữ được giới hạn phù hợp.

Điều thú vị xảy ra sau khi bé chọn

Khi bé tự chọn một món đồ chơi, ba mẹ có thể tiếp tục quan sát.

Đừng vội hướng dẫn.

Hãy xem con bắt đầu như thế nào.

Bé có thể chơi hoàn toàn khác với cách ba mẹ tưởng tượng.

Một món đồ chơi có thể được sử dụng cho nhiều câu chuyện khác nhau.

Và chính những cách chơi không giống người lớn nghĩ lại có thể cho thấy trí tưởng tượng của trẻ đang hoạt động.

Ba mẹ chỉ cần ở gần khi con cần hỗ trợ.

Có thể hỏi:

“Con đang làm gì vậy?”

“Ồ, thế tiếp theo sẽ xảy ra chuyện gì?”

Hoặc đơn giản là:

“Ba/mẹ xem nhé.”

Những câu nói ngắn như vậy đã đủ để bé cảm nhận rằng lựa chọn và cuộc chơi của mình được tôn trọng.

Cho bé tự chọn đồ chơi không có nghĩa là để con tự quyết định mọi thứ.

Đó là cách ba mẹ trao cho con một khoảng nhỏ để chủ động, trong khi người lớn vẫn là người tạo ra môi trường phù hợp.

Mỗi ngày một lựa chọn nhỏ.

Mỗi lần chơi một cơ hội để con thể hiện mình.

Và càng quan sát, ba mẹ càng có thêm nhiều cơ hội hiểu con hơn.

BabyFun tin rằng một món đồ chơi phù hợp không chỉ nằm ở việc “bé có thích không”, mà còn ở việc món đồ chơi ấy có tạo ra được một không gian để bé chủ động khám phá hay không.

 ĐỒ CHƠI MỞ VÀ KHẢ NĂNG SÁNG TẠO CỦA TRẺ

Có những món đồ chơi chỉ cần nhìn vào là biết phải chơi thế nào.

Bấm nút này.

Kéo cần kia.

Nhấn một lần thì phát ra âm thanh.

Nhấn lần nữa thì có một phản hồi khác.

Bé chỉ cần làm theo hướng dẫn là có thể chơi được.

Nhưng cũng có những món đồ chơi không nói cho bé biết phải làm gì.

Một vài khối đồ chơi có thể trở thành ngôi nhà.

Một chiếc khăn có thể biến thành chiếc áo choàng.

Một chiếc hộp có thể trở thành chiếc ô tô.

Những món đồ chơi như vậy thường được gọi là đồ chơi mở – tức là không bị giới hạn bởi một cách chơi duy nhất.

🌱 Khi không có đáp án duy nhất

Trẻ có thể tự đặt ra câu hỏi:

“Con muốn làm gì?”

“Cái này có thể biến thành gì?”

“Nếu đặt nó ở đây thì sao?”

Bé không cần phải tìm một đáp án mà người lớn đã định sẵn.

Thay vào đó, bé tự tạo ra câu trả lời.

Đó chính là một trong những nền tảng của sự sáng tạo.

🎨 Sáng tạo không chỉ là vẽ

Nhiều người nghĩ sáng tạo nghĩa là vẽ đẹp hoặc làm ra một thứ thật đặc biệt.

Nhưng với trẻ nhỏ, sáng tạo có thể đơn giản hơn nhiều.

Bé nghĩ ra một cách xếp mới.

Tạo ra một câu chuyện.

Dùng món đồ chơi theo một cách khác.

Kết hợp hai món đồ không liên quan với nhau.

Tất cả đều là những biểu hiện của khả năng tưởng tượng và tạo ra ý tưởng.

🧠 Đồ chơi càng ít giới hạn, bé càng có nhiều không gian

Hãy thử đặt trước mặt bé một món đồ chơi chỉ có một chức năng.

Bé có thể nhanh chóng khám phá hết cách sử dụng.

Nhưng với một món có nhiều khả năng kết hợp, cuộc chơi có thể thay đổi liên tục.

Hôm nay là một ngôi nhà.

Ngày mai là một cây cầu.

Ngày kia lại trở thành một thành phố.

Không cần mua món đồ mới mỗi ngày.

Chỉ cần cách chơi thay đổi.

👀 Ba mẹ đừng vội sửa trí tưởng tượng của con

Bé xây một ngôi nhà nhưng ba mẹ thấy nó giống một cái hộp.

Bé nói chiếc khối này là “điện thoại”.

Bé dùng một chiếc ghế làm “xe buýt”.

Đừng vội:

“Không phải đâu.”

Hãy thử:

“Ồ, đây là xe buýt à? Xe đang đi đâu vậy?”

Một câu hỏi đơn giản có thể giúp câu chuyện của bé tiếp tục.

❤️ Đồ chơi mở cũng tạo cơ hội để ba mẹ hiểu con

Khi không có một cách chơi cố định, ba mẹ có thể quan sát được trí tưởng tượng của bé.

Con thích xây dựng?

Thích kể chuyện?

Thích đóng vai?

Thích tạo ra những thứ mới?

Mỗi đứa trẻ có thể sử dụng cùng một món đồ theo một cách khác nhau.

Và đó là điều rất thú vị.

🧸 Không cần phải mua thật nhiều

Một số món đồ chơi mở có thể kết hợp với những món khác để tạo ra trải nghiệm mới.

Vì vậy, thay vì chỉ nhìn vào số lượng đồ chơi, ba mẹ có thể quan tâm đến khả năng chơi lại và chơi theo nhiều cách của từng món.

BabyFun cũng hướng tới việc tạo thêm cơ hội để trẻ trải nghiệm nhiều loại đồ chơi, từ đó ba mẹ có thể quan sát xem kiểu chơi nào thực sự phù hợp với con.

Bởi đôi khi, món đồ chơi tốt nhất không phải món có nhiều chức năng nhất.

Mà là món khiến bé phải tự hỏi:

“Mình có thể làm gì với nó nhỉ?”

Và từ câu hỏi nhỏ đó, một thế giới tưởng tượng có thể bắt đầu. 🌱

BỘ CẮT HOA QUẢ

“Cho mẹ một quả dưa hấu!”

“Con bán cho mẹ hai quả táo nhé!”

Và thế là một “cửa hàng hoa quả” nhỏ bắt đầu ngay giữa phòng khách.

Bộ cắt hoa quả đồ chơi thường gồm những loại quả bằng nhựa hoặc gỗ được thiết kế để bé có thể dùng dao đồ chơi tách thành các phần. Một số bộ còn có thớt, dao và rổ đựng hoa quả để tăng cảm giác nhập vai.

Đây là một món đồ chơi giả vờ rất dễ biến thành nhiều trò chơi khác nhau.

TẠI SAO BÉ THÍCH CẮT HOA QUẢ?

Trẻ nhỏ thường thích bắt chước những hoạt động quen thuộc của người lớn. Nhìn thấy ba mẹ chuẩn bị đồ ăn, bé cũng muốn có cơ hội “nấu ăn” theo cách của mình.

Với bộ cắt hoa quả, bé có thể tự tay chọn quả, đặt lên thớt rồi dùng dao đồ chơi để tách ra.

Hoạt động này tạo cơ hội cho bé thực hành những thao tác tay đơn giản và phối hợp nhiều bước liên tiếp.

Quan trọng hơn, bé được chơi đóng vai.

Hôm nay bé có thể là đầu bếp.

Ngày mai bé là người bán hàng.

Một lúc khác lại trở thành khách hàng gọi món.

5 CÁCH CHƠI THÚ VỊ

1. Mở cửa hàng hoa quả

Xếp hoa quả ra thành một quầy nhỏ.

Ba mẹ đóng vai khách:

“Cho cô hai quả táo và một quả cam.”

Bé chọn đúng số lượng và đưa hàng.

2. Chơi phân loại

Cho bé phân loại theo màu:

Đỏ – xanh – vàng.

Hoặc theo tên:

Táo – cam – dưa hấu…

3. Làm món salad

Bé chọn vài loại quả rồi “cắt” và trộn thành một món salad tưởng tượng.

4. Chơi nhà hàng

Ba mẹ gọi món, bé chuẩn bị món ăn.

Sau đó đổi vai để bé được làm khách hàng.

5. Học cách mô tả

Ba mẹ có thể hỏi:

“Quả này màu gì?”

“Nó to hay nhỏ?”

“Con chọn quả nào?”

Những câu hỏi đơn giản giúp bé có thêm cơ hội sử dụng từ ngữ trong quá trình chơi.

ĐỪNG BIẾN TRÒ CHƠI THÀNH GIỜ HỌC

Ba mẹ không cần bắt bé phải nhớ hết tên các loại quả hay màu sắc ngay lập tức.

Nếu hôm nay con chỉ muốn cắt đi cắt lại một quả dưa hấu thì cứ để con chơi.

Nếu bé muốn biến quả táo thành “chiếc bánh pizza”, cũng không sao.

Trò chơi tưởng tượng của trẻ thường không tuân theo logic của người lớn. Chính sự tự do đó tạo nên nhiều câu chuyện thú vị.

BA MẸ CÓ THỂ CHƠI CÙNG CON NHƯ THẾ NÀO?

Thay vì liên tục hướng dẫn, hãy thử trở thành một nhân vật trong trò chơi.

“Mẹ ơi, cửa hàng còn cam không?”

“Có ạ!”

“Cho mẹ một quả nhé.”

“Bao nhiêu tiền ạ?”

Một đoạn hội thoại rất ngắn cũng có thể khiến trò chơi kéo dài hơn và tự nhiên hơn.

Với trẻ nhỏ, những khoảnh khắc tương tác như vậy đôi khi còn thú vị hơn việc có thật nhiều món đồ chơi.

TRẢI NGHIỆM TRƯỚC KHI QUYẾT ĐỊNH

Không phải món đồ chơi nào mua về cũng khiến bé thích. Vì vậy, việc cho bé trải nghiệm nhiều loại đồ chơi khác nhau có thể giúp ba mẹ hiểu hơn về sở thích của con.

Bộ cắt hoa quả tại BabyFun có thể trở thành một lựa chọn cho những buổi chơi đóng vai nhẹ nhàng, đặc biệt khi bé thích bắt chước các hoạt động trong gia đình.

Lưu ý: đây là đồ chơi giả vờ, không phải dụng cụ ăn uống thực tế. Ba mẹ nên lựa chọn sản phẩm phù hợp với độ tuổi và giám sát trẻ khi chơi, đặc biệt nếu bộ có chi tiết nhỏ.

🎹 ĐÀN PIANO – BÉ CHƠI NHẠC THẾ NÀO?

Có thể lần đầu tiên bé nhìn thấy một chiếc đàn piano đồ chơi, việc đầu tiên bé làm sẽ là…

Bấm tất cả các phím! 😆

Một phím.

Hai phím.

Rồi bấm liên tục.

Với người lớn, đó có thể chưa phải là một bản nhạc.

Nhưng với bé, đó chính là cách đầu tiên để khám phá âm thanh.

🎵 Bé học từ nguyên nhân và kết quả

Bé ấn phím.

Âm thanh xuất hiện.

Bé buông tay.

Âm thanh dừng.

Bé thử phím khác.

Một âm thanh khác vang lên.

Bé đang trực tiếp trải nghiệm mối quan hệ giữa hành động và kết quả.

Không cần mẹ giải thích dài dòng.

Bé chỉ cần chạm và lắng nghe.

👂 Bé bắt đầu học cách lắng nghe

Mẹ có thể thử chơi hai phím khác nhau.

Sau đó hỏi:

“Con thấy hai âm thanh có giống nhau không?”

Hoặc đơn giản hơn:

“Con thích tiếng nào hơn?”

Không có câu trả lời đúng hay sai.

Điều quan trọng là bé bắt đầu chú ý đến sự khác biệt của âm thanh.

🎶 Chơi cùng những bài hát quen thuộc

Nếu gia đình có một bài hát bé yêu thích, mẹ có thể vừa hát vừa để bé bấm phím.

Ví dụ:

“Twinkle Twinkle…”

Mẹ hát một đoạn.

Bé bấm phím theo nhịp.

Bé chưa cần chơi đúng giai điệu.

Chỉ cần được tham gia.

Khi hoạt động âm nhạc gắn với một bài hát quen thuộc, bé thường dễ hứng thú hơn.

✋ Đôi tay cũng được hoạt động

Bé cần dùng ngón tay để ấn từng phím.

Bé có thể thử một ngón.

Sau đó nhiều ngón.

Hai tay cùng lúc.

Tùy thiết kế và độ tuổi, hoạt động chơi đàn tạo thêm cơ hội để bé sử dụng và điều khiển bàn tay.

🧠 Mẹ có thể biến đàn thành trò chơi

Không nhất thiết phải “học piano”.

Mẹ có thể chơi:

Trò 1: Tìm phím

“Con tìm phím màu đỏ nhé!”

Nếu đàn có phím màu.

Trò 2: Nghe và bắt chước

Mẹ bấm vài phím.

Bé thử bấm lại.

Trò 3: Nhạc sĩ tí hon

Mẹ nói:

“Hôm nay con sáng tác một bài cho mẹ nhé!”

Và để bé tự chơi.

💛 Đừng biến đàn đồ chơi thành một giờ học

Đây là điều rất quan trọng.

Nếu lần nào bé chạm vào đàn cũng nghe:

“Không được bấm lung tung.”

“Phải chơi đúng.”

“Phím này mới đúng.”

Bé có thể nhanh chóng mất hứng thú.

Ở giai đoạn đầu, hãy cho bé được khám phá âm thanh.

Khi bé lớn hơn và có hứng thú, mẹ mới có thể hướng dẫn thêm.

🎹 Không cần phải trở thành thần đồng

Một chiếc đàn đồ chơi không nhất thiết phải biến bé thành một nghệ sĩ piano.

Giá trị của nó có thể đơn giản hơn rất nhiều:

Bé được nghe.

Được chạm.

Được thử.

Được tạo ra âm thanh.

Và được cảm nhận rằng:

“Mình có thể tạo ra âm nhạc.”

Đó đã là một trải nghiệm đáng nhớ.

🌷 Tại BabyFun, ba mẹ có thể lựa chọn những món đồ chơi âm nhạc phù hợp với độ tuổi và sở thích của bé, để con được tiếp xúc với âm thanh thông qua hoạt động chơi tự nhiên.

👉 Và nếu bản nhạc đầu tiên của bé hơi… khó nghe một chút thì cũng đừng lo.

Với bố mẹ, đó vẫn là bản hit đầu tiên của nghệ sĩ nhí nhà mình. 🎹💕