Bé tập nằm sấp
Trong những tháng đầu đời, trẻ sơ sinh dành nhiều thời gian để ngủ, bú và quan sát thế giới xung quanh. Tuy nhiên, khi thức và tỉnh táo, bé cũng cần những cơ hội vận động phù hợp để phát triển cơ bắp và khả năng kiểm soát cơ thể.
Một trong những hoạt động đơn giản được khuyến khích là tập nằm sấp, thường được gọi bằng thuật ngữ tiếng Anh “tummy time”.
Đây là hoạt động có thể thực hiện ngay tại nhà mà không cần nhiều thiết bị. Điều quan trọng là ba mẹ hiểu đúng cách thực hiện và luôn bảo đảm an toàn.
Tập nằm sấp là gì?
Tập nằm sấp là hoạt động đặt bé nằm trên bụng trong lúc thức, dưới sự quan sát trực tiếp của người lớn.
Ở tư thế này, bé có cơ hội sử dụng các cơ vùng cổ, vai, lưng và thân mình.
Ban đầu, trẻ sơ sinh có thể chỉ nâng đầu lên trong thời gian rất ngắn.
Qua quá trình luyện tập phù hợp, bé dần có khả năng kiểm soát đầu và thân tốt hơn.
Đây là một trong những nền tảng cho các kỹ năng vận động xuất hiện về sau.
Tuy nhiên, tập nằm sấp không phải cuộc thi xem bé nào ngẩng đầu sớm hơn.
Mỗi trẻ có tốc độ phát triển khác nhau.
Khi nào có thể bắt đầu?
Với trẻ khỏe mạnh, đủ tháng và không có chống chỉ định, hoạt động nằm sấp khi thức có thể được bắt đầu từ những ngày đầu sau sinh.
Ba mẹ có thể cho bé nằm sấp trên ngực mình khi người lớn đang tỉnh táo và quan sát trực tiếp.
Một cách khác là đặt bé trên tấm thảm phẳng, chắc chắn và sạch sẽ.
Trong thời gian đầu, mỗi lần tập có thể chỉ kéo dài khoảng hai đến ba phút.
Có thể thực hiện nhiều lần trong ngày rồi tăng dần theo khả năng chịu đựng của bé.
Nếu trẻ sinh non hoặc có vấn đề sức khỏe đặc biệt, nên hỏi nhân viên y tế về thời điểm và cách tập phù hợp.
Vì sao bé không thích nằm sấp?
Không phải em bé nào cũng thích hoạt động này ngay từ đầu.
Một số bé khóc hoặc tỏ ra khó chịu sau vài giây.
Điều này có thể xảy ra vì tư thế nằm sấp đòi hỏi bé sử dụng những nhóm cơ còn yếu.
Ngoài ra, bé có thể đang đói, buồn ngủ hoặc chưa quen với cảm giác mới.
Ba mẹ không nên ép bé tiếp tục khi bé khó chịu nhiều.
Có thể thử lại vào thời điểm khác, chẳng hạn sau khi bé thức dậy và đã được chăm sóc thoải mái.
Nên tránh tập ngay sau một cữ bú lớn nếu bé dễ trớ.
Cách giúp bé hứng thú hơn
Một trong những cách đơn giản là ba mẹ nằm đối diện với bé.
Khuôn mặt và giọng nói quen thuộc thường thu hút sự chú ý của trẻ.
Người lớn có thể nói chuyện nhẹ nhàng hoặc mỉm cười để khuyến khích bé ngẩng đầu.
Với trẻ đã có khả năng nhìn và chú ý tốt hơn, có thể đặt một món đồ chơi phù hợp ở phía trước, trong tầm quan sát.
Những đồ vật có màu tương phản rõ có thể giúp bé tập trung.
Tuy nhiên, không nên đặt quá nhiều đồ chơi xung quanh khiến bé bị kích thích quá mức.
Tập nằm sấp có giúp tránh bẹp đầu?
Trẻ sơ sinh cần nằm ngửa khi ngủ để giảm nguy cơ tử vong liên quan đến giấc ngủ.
Tuy nhiên, việc dành nhiều thời gian ở một tư thế có thể góp phần gây bẹp đầu do tư thế ở một số trẻ.
Tập nằm sấp khi thức giúp bé thay đổi vùng tiếp xúc với bề mặt và luyện vận động cổ.
Ngoài ra, ba mẹ có thể thay đổi bên bế và vị trí tương tác để khuyến khích bé quay đầu về nhiều hướng.
Nếu bé thường xuyên chỉ quay đầu về một bên, khó xoay cổ hoặc đầu có hình dạng bất thường, nên trao đổi với bác sĩ.
Không dùng gối định hình đầu trong cũi vì có thể gây nguy hiểm khi ngủ.
Phân biệt lúc chơi và lúc ngủ
Đây là nguyên tắc quan trọng nhất.
Tập nằm sấp chỉ thực hiện khi bé thức và có người lớn giám sát.
Khi đến giờ ngủ, cần đặt bé nằm ngửa trên bề mặt ngủ an toàn.
Không để bé ngủ sấp chỉ vì bé có vẻ thích tư thế đó.
Nếu bé ngủ quên trong lúc tập, hãy nhẹ nhàng chuyển bé về tư thế nằm ngửa trong cũi hoặc nôi phù hợp.
Người lớn cũng không nên ngủ khi bé đang nằm sấp trên ngực mình.
Theo dõi tiến bộ của bé
Trong những tuần đầu, tiến bộ có thể rất nhỏ.
Hôm nay bé chỉ nâng đầu được một chút, nhưng vài tuần sau có thể giữ đầu lâu hơn.
Ba mẹ nên quan sát sự thay đổi theo thời gian thay vì so sánh với trẻ khác.
Có thể ghi lại những khoảnh khắc bé bắt đầu chống tay hoặc quay đầu để nhìn người thân.
Nếu trẻ có biểu hiện yếu rõ rệt, mất kỹ năng đã có hoặc chậm vận động khiến gia đình lo lắng, cần được đánh giá chuyên môn.
BabyFun và hoạt động vận động sớm
Đối với BabyFun, tập nằm sấp là chủ đề phù hợp để hướng dẫn phụ huynh sử dụng đồ chơi đúng giai đoạn.
Dịch vụ có thể giới thiệu những món đồ đơn giản như tranh tương phản, gương an toàn dành cho trẻ hoặc đồ chơi dễ quan sát.
Tuy nhiên, không cần sử dụng tất cả cùng lúc.
Ba mẹ nên chọn một hoặc hai vật dụng phù hợp và đặt ở khoảng cách vừa phải.
BabyFun cũng có thể chia sẻ cách vệ sinh thảm chơi và kiểm tra những chi tiết nhỏ trước khi sử dụng.
Quan trọng hơn, đồ chơi chỉ đóng vai trò hỗ trợ. Khuôn mặt, giọng nói và sự tương tác của ba mẹ vẫn là nguồn khích lệ rất lớn đối với bé.
Tập nằm sấp là hoạt động nhỏ nhưng có ý nghĩa trong quá trình phát triển vận động. Khi được thực hiện đúng thời điểm, nhẹ nhàng và an toàn, hoạt động này giúp bé từng bước khám phá khả năng của cơ thể mình.

