Bé học kiên nhẫn

“Bao giờ mới đến lượt con?”, “Sao lâu thế mẹ?”, “Con muốn có ngay bây giờ!”. Những câu nói này rất quen thuộc với nhiều gia đình có trẻ trong độ tuổi tiểu học.

Khi muốn một món đồ chơi, chờ đến lượt tham gia trò chơi hoặc đợi ba mẹ hoàn thành công việc, trẻ có thể cảm thấy khó chịu nếu mong muốn không được đáp ứng ngay.

Điều đó không nhất thiết có nghĩa bé ích kỷ hay thiếu kỷ luật. Khả năng chờ đợi liên quan đến sự phát triển của kỹ năng tự kiểm soát, nhận biết thời gian và điều chỉnh cảm xúc.

Ba mẹ có thể giúp con rèn tính kiên nhẫn thông qua những trải nghiệm nhỏ trong sinh hoạt hằng ngày.

Vì sao chờ đợi lại khó với trẻ?

Đối với người lớn, năm phút có thể là khoảng thời gian ngắn. Tuy nhiên, trẻ nhỏ đôi khi chưa hình dung chính xác thời lượng ấy.

Khi đang háo hức với một hoạt động, bé có thể cảm thấy việc chờ đợi kéo dài hơn thực tế.

Ngoài ra, khả năng kiểm soát sự thôi thúc của trẻ vẫn đang phát triển.

Vì vậy, ba mẹ không nên yêu cầu con phải kiên nhẫn như người trưởng thành.

Điều quan trọng là hướng dẫn trẻ thực hành từng bước.

Bắt đầu bằng khoảng chờ ngắn

Ba mẹ có thể tạo những tình huống chờ đợi phù hợp trong sinh hoạt.

Ví dụ, khi chuẩn bị trò chơi, người lớn nói: “Con chờ mẹ lấy đủ các mảnh ghép nhé”.

Ban đầu, khoảng chờ nên ngắn và dễ thực hiện.

Khi trẻ đã quen, gia đình có thể tăng dần thời gian trong những tình huống tự nhiên.

Không nên cố tình kéo dài việc chờ chỉ để thử khả năng chịu đựng của con.

Mục tiêu là xây dựng kỹ năng, không phải tạo ra sự khó chịu.

Giúp trẻ hình dung thời gian

Những lời nói như “Chờ một chút” đôi khi quá mơ hồ.

Ba mẹ có thể đưa ra mốc cụ thể hơn.

Ví dụ: “Khi mẹ rửa xong những chiếc bát này, mình sẽ cùng đọc sách”.

Với trẻ đã biết xem giờ, có thể sử dụng đồng hồ để minh họa.

Tuy nhiên, người lớn cần cố gắng thực hiện đúng điều đã thông báo.

Nếu kế hoạch thay đổi, hãy giải thích để trẻ không cảm thấy mình phải chờ vô thời hạn.

Dạy trẻ làm gì trong lúc chờ

Kiên nhẫn không có nghĩa ngồi yên mà không được làm gì.

Khi chờ đến lượt chơi, trẻ có thể quan sát cách bạn thực hiện.

Khi chờ ba mẹ chuẩn bị bữa ăn, bé có thể đọc sách hoặc tham gia một công việc phù hợp.

Người lớn có thể hỏi: “Trong lúc chờ, con muốn làm gì?”.

Việc có hoạt động thay thế giúp trẻ sử dụng thời gian tích cực hơn.

Tuy nhiên, không phải lúc nào cũng cần lấp đầy mọi khoảng trống bằng nhiệm vụ.

Công nhận cảm xúc khi trẻ sốt ruột

Một em bé có thể cảm thấy bực bội vì phải chờ.

Ba mẹ có thể nói: “Mẹ biết con đang rất muốn đến lượt”.

Sau đó, nhắc lại quy tắc bằng giọng bình tĩnh.

Không nên chế giễu hoặc trách trẻ vì cảm thấy thiếu kiên nhẫn.

Cảm xúc khó chịu có thể xuất hiện, nhưng trẻ cần học cách không chen lấn, đánh bạn hoặc phá đồ trong lúc chờ.

Luyện chờ đến lượt qua trò chơi

Những trò chơi có lượt là cơ hội tốt để thực hành.

Ví dụ, khi chơi trò chơi bàn, mỗi thành viên cần chờ người trước hoàn thành hành động.

Ba mẹ có thể làm mẫu cách quan sát và chờ đợi.

Nếu trẻ liên tục muốn chơi trước, người lớn có thể nhắc quy tắc đơn giản.

Không nên biến trò chơi thành buổi kiểm tra kỷ luật căng thẳng.

Điều quan trọng là giữ không khí vui vẻ và công bằng.

Kiên nhẫn với những mục tiêu dài hơn

Khi trẻ đã quen chờ trong những tình huống ngắn, ba mẹ có thể giới thiệu các hoạt động cần thời gian.

Ví dụ, chăm sóc cây, hoàn thành mô hình nhiều bước hoặc luyện một kỹ năng mới.

Trẻ có thể quan sát sự thay đổi qua từng ngày.

Người lớn nên giúp con nhận ra rằng không phải kết quả nào cũng xuất hiện ngay lập tức.

Tuy nhiên, nhiệm vụ cần phù hợp với khả năng và sở thích.

Đừng nhầm kiên nhẫn với chịu đựng

Dạy trẻ kiên nhẫn không có nghĩa yêu cầu con im lặng trong mọi hoàn cảnh.

Nếu bé đang đau, cần đi vệ sinh hoặc gặp nguy hiểm, người lớn phải đáp ứng nhu cầu phù hợp.

Trẻ cũng cần biết lên tiếng khi cảm thấy không an toàn.

Ba mẹ nên phân biệt giữa việc chờ một mong muốn thông thường và việc cần được hỗ trợ ngay.

Đây là giới hạn quan trọng khi rèn kỹ năng chờ đợi.

Ba mẹ cần làm gương

Trẻ quan sát cách người lớn ứng xử khi phải xếp hàng hoặc chờ đợi.

Nếu ba mẹ thường xuyên cáu giận trong những tình huống này, bé có thể học theo.

Người lớn có thể làm mẫu bằng cách nói: “Mình đang phải chờ, mẹ sẽ tranh thủ xem lại danh sách cần mua”.

Không cần giả vờ rằng chờ đợi luôn dễ chịu.

Điều quan trọng là thể hiện cách xử lý phù hợp.

BabyFun và những trò chơi kiên nhẫn

Đối với BabyFun, các trò chơi bàn, xếp hình và lắp ghép theo lượt có thể giúp trẻ luyện tính kiên nhẫn.

Ba mẹ có thể tổ chức trò chơi xây tháp, mỗi người lần lượt đặt một khối.

Trẻ vừa luyện chờ đến lượt vừa quan sát sự thay đổi của công trình.

BabyFun cũng có thể gợi ý những bộ đồ chơi cần thực hiện từng bước để tạo ra sản phẩm cuối cùng.

Tuy nhiên, không nên chọn thử thách quá khó khiến trẻ liên tục thất vọng.

Kiên nhẫn là kỹ năng hình thành qua thời gian. Khi được hướng dẫn chờ đợi trong những tình huống vừa sức, hiểu quy tắc và biết điều chỉnh cảm xúc, trẻ sẽ dần tự tin hơn khi đối diện với những mong muốn chưa thể được đáp ứng ngay.