Lưu trữ thẻ: #BabyFun #BBF #6KyNangVang #KyNangCamXuc #ConDangTucGian #GoiTenCamXuc #DieuChinhCamXuc #HieuCon #DongCam #BaMeDongHanh #HocQuaChoi #GanKetYeuThuong

“Con đang tức giận” – một câu nói có thể thay đổi điều gì?

“Con đang tức giận” – một câu nói có thể thay đổi điều gì?

Một món đồ chơi bị lấy mất.

Con hét.

Một trò chơi không diễn ra như con muốn.

Con ném đồ.

Tòa tháp vừa xây bị đổ.

Con khóc và đẩy mọi thứ ra xa.

Người lớn nhìn thấy hành vi.

Nhưng phía sau hành vi ấy có thể là một cảm xúc trẻ chưa biết diễn đạt:

“Con đang tức giận.”

Chỉ bốn từ.

Nhưng khi một đứa trẻ có thể nói được câu ấy, một điều rất quan trọng đang xảy ra:

Con bắt đầu nhận ra điều đang diễn ra bên trong chính mình.

1. Từ “Con tức” khác với “Con hư”

Trẻ tức giận không có nghĩa trẻ là một đứa trẻ xấu.

Cảm xúc và con người là hai điều khác nhau.

Hãy giúp trẻ hiểu:

“Con đang tức giận.”

khác với:

“Con là đứa trẻ hay cáu giận.”

Một bên là trạng thái đang xảy ra.

Một bên dễ trở thành nhãn gắn lên con người.

BBF muốn trẻ học rằng:

“Cảm xúc đến rồi có thể đi. Cảm xúc không định nghĩa con là ai.”

2. Gọi tên giúp trẻ chuyển từ phản ứng sang nhận biết

Trước đây:

Giận → Hét.

Giận → Ném.

Giận → Đánh.

Dần dần, trẻ có thể học thêm một bước ở giữa:

Giận → Nhận ra “Con đang giận” → Diễn đạt → Chọn cách phản ứng.

Khoảng nhỏ giữa cảm xúchành động ấy rất quan trọng.

Bởi chính ở đó, trẻ bắt đầu học cách điều chỉnh.

3. “Con đang tức giận” không có nghĩa cơn giận biến mất

Con gọi tên được cảm xúc nhưng vẫn có thể khóc.

Vẫn có thể cần thời gian.

Vẫn có thể chưa muốn nói chuyện ngay.

Điều đó không có nghĩa việc gọi tên cảm xúc không hiệu quả.

Mục tiêu không phải:

Nói đúng từ → hết giận ngay.

Mà là:

Cảm thấy → Nhận ra → Gọi tên → Dần học cách xử lý.

Điều chỉnh cảm xúc là một hành trình.

4. Sau “Con đang tức giận” là câu hỏi: “Vì sao?”

Khi trẻ đã bình tĩnh hơn, ba mẹ có thể giúp con kết nối cảm xúc với nguyên nhân:

“Con giận vì bạn lấy món đồ con đang chơi?”

“Con giận vì con thử mãi mà chưa làm được?”

“Con giận vì trò chơi phải dừng lại?”

Dần dần, trẻ có thể tự nói:

“Con đang tức giận vì…”

Đây là một bước tiến lớn.

Con không chỉ biết mình đang cảm thấy gì.

Con bắt đầu hiểu điều gì đã tạo ra cảm xúc ấy.

5. Sau “Vì sao?” là “Con cần gì?”

Đây là bước BBF có thể dạy trẻ tiếp theo.

“Con đang tức giận.”

“Vì bạn lấy đồ chơi của con.”

“Con muốn bạn trả lại khi con chưa chơi xong.”

Cảm xúc bắt đầu được chuyển thành nhu cầu có thể diễn đạt.

Thay vì giằng lại món đồ, trẻ có thể dần học nói:

“Mình đang chơi. Khi nào mình xong sẽ đến lượt bạn.”

Thay vì đánh bạn:

“Mình không thích bạn làm vậy.”

Đây là lúc Cảm xúc + Ngôn ngữ + Xã hội cùng phát triển.

6. Công nhận cơn giận nhưng vẫn giữ giới hạn

Con hét và đánh bạn.

Ba mẹ có thể nói:

“Ba mẹ biết con đang rất giận.”

Nhưng câu tiếp theo vẫn cần rõ ràng:

“Con có thể giận, nhưng con không được đánh bạn.”

Đây là một nguyên tắc rất quan trọng:

**Cảm xúc được công nhận.

Hành vi vẫn có giới hạn.**

Chúng ta không cần làm trẻ xấu hổ vì cảm xúc.

Nhưng cũng không dùng cảm xúc để hợp lý hóa hành vi gây tổn thương.

7. Ba mẹ có thể cho trẻ những câu thay thế

Thay vì chỉ yêu cầu:

“Không được hét!”

hãy cho con một cách khác để diễn đạt:

“Con đang giận.”

“Con không thích như vậy.”

“Con chưa chơi xong.”

“Con cần giúp đỡ.”

“Cho con một chút thời gian.”

“Con muốn thử lại.”

Trẻ không chỉ cần biết điều gì không được làm.

Con còn cần được học:

“Vậy con có thể làm gì thay thế?”

8. Ba mẹ cũng có thể làm mẫu

Trẻ học rất nhiều từ cách người lớn xử lý cảm xúc.

Ba mẹ có thể nói:

“Ba đang hơi bực vì việc này chưa làm được. Ba sẽ dừng lại một chút rồi thử lại.”

Hoặc:

“Mẹ đang thất vọng, nhưng mẹ sẽ nói chuyện khi bình tĩnh hơn.”

Trẻ dần nhận ra:

Người lớn cũng có cảm xúc.

Nhưng cảm xúc không nhất thiết phải biến thành hành vi làm tổn thương người khác.

Đây chính là một bài học sống động về điều chỉnh cảm xúc.

BBF muốn trẻ đi qua một hành trình dài hơn một câu nói

Từ:

“Aaaaa!”

“Con tức!”

“Con đang tức giận.”

“Con đang tức giận vì…”

“Con muốn…”

“Con có thể làm gì?”

“Con chọn một cách phù hợp để thể hiện điều mình đang cảm thấy.”

Đó mới là giá trị thật sự.

Không phải biến trẻ thành một đứa trẻ không bao giờ tức giận.

Mà giúp con dần trở thành một người biết:

Nhận ra cảm xúc – gọi tên – hiểu nguyên nhân – diễn đạt nhu cầu – lựa chọn hành vi.

Một ngày nào đó, thay vì ném món đồ xuống sàn…

Con có thể nói:

“Con đang rất tức giận.”

Nghe có vẻ chỉ là một câu nói.

Nhưng phía sau nó là một thay đổi rất lớn:

Cảm xúc đã bắt đầu có ngôn ngữ.

Và khi cảm xúc có ngôn ngữ, trẻ có thêm một con đường khác ngoài:

Hét.
Ném.
Đánh.
Bỏ chạy.

Con có thể nói.

Con có thể nhờ giúp đỡ.

Con có thể tìm cách giải quyết.

Và dần dần…

Con học được rằng mình không thể lựa chọn mọi cảm xúc xuất hiện, nhưng con có thể học cách lựa chọn điều mình làm với cảm xúc ấy.

Đó chính là một bước rất lớn trong hành trình Kỹ năng Cảm xúc.

BBF – 6 Kỹ năng Vàng
Tư duy – Sáng tạo – Xã hội – Ngôn ngữ – Vận động – Cảm xúc

Chơi chính là một cách học.
Mỗi đứa trẻ có một hành trình riêng.
Ba mẹ không làm thay – không ép buộc – hãy đồng hành.