Ngôn ngữ không bắt đầu từ lúc trẻ biết nói

Ngôn ngữ không bắt đầu từ lúc trẻ biết nói

Nhiều ba mẹ chờ đợi một cột mốc:

“Bao giờ con nói từ đầu tiên?”

Nhưng hành trình Ngôn ngữ của trẻ không bắt đầu từ ngày con gọi:

“Ba.”
“Mẹ.”

Nó bắt đầu sớm hơn rất nhiều.

Từ khi trẻ biết:

Lắng nghe một giọng nói.
Nhìn theo khuôn mặt.
Phản ứng với âm thanh.
Mỉm cười khi được trò chuyện.
Bập bẹ.
Chỉ tay.
Đưa đồ vật.
Và dùng ánh mắt để nói điều mình muốn.

Trước khi biết nói, trẻ đã biết giao tiếp

Một em bé nhìn về phía món đồ mình muốn.

Con đưa tay.

Phát ra âm thanh.

Rồi quay lại nhìn ba mẹ.

Trẻ chưa nói:

“Mẹ lấy giúp con món đồ kia.”

Nhưng một cuộc giao tiếp đã diễn ra.

Con đang học một nguyên tắc rất quan trọng:

“Con gửi một tín hiệu – người khác có thể hiểu và phản hồi.”

Đó là nền móng của giao tiếp.

Trước khi nói, trẻ dành rất nhiều thời gian để nghe

Ba mẹ nói:

“Đây là quả bóng.”

“Con mèo đang ngủ.”

“Mình đi tắm nhé.”

Trẻ có thể chưa trả lời bằng lời.

Nhưng con đang nghe âm thanh, nhịp điệu, từ ngữ và cách chúng xuất hiện trong những tình huống cụ thể.

Những cuộc trò chuyện hằng ngày chính là một phần của môi trường ngôn ngữ mà trẻ được lớn lên trong đó.

Ánh mắt và cử chỉ cũng là những “câu nói” đầu tiên

Con chỉ vào chú chó.

Ba mẹ nói:

“À, con nhìn thấy chú chó!”

Con đưa chiếc xe lên.

Ba mẹ đáp:

“Con muốn chơi ô tô phải không?”

Khi người lớn phản hồi lại những tín hiệu ấy, trẻ dần học cách kết nối:

Đồ vật ↔ Hành động ↔ Âm thanh ↔ Từ ngữ ↔ Ý nghĩa.

Từng chút một, thế giới bắt đầu có tên gọi.

Bập bẹ không phải những âm thanh vô nghĩa

“Ba-ba…”
“Ma-ma…”
“Da-da…”

Với người lớn, đó có thể chỉ là những âm thanh đáng yêu.

Nhưng với trẻ, đó là một phần của quá trình thử nghiệm khả năng tạo âm và tương tác.

Khi ba mẹ đáp lại:

“Con đang gọi mẹ à?”

cuộc chơi âm thanh trở thành một cuộc giao tiếp hai chiều.

Trẻ phát âm.

Người lớn phản hồi.

Trẻ lại tiếp tục.

Đừng biến việc học nói thành một bài kiểm tra

Thay vì liên tục:

“Đây là gì?”
“Nói đi con.”
“Con nói lại xem.”

hãy tạo ra những cuộc trò chuyện tự nhiên.

Khi chơi ô tô:

“Xe chạy nhanh quá!”

Khi xếp khối:

“Con đang đặt khối màu đỏ lên trên.”

Khi đọc sách:

“Ồ, chú gấu đang tìm mẹ.”

Khi con chỉ tay:

“Con muốn quả bóng à? Đây là quả bóng của con.”

Ngôn ngữ được nuôi dưỡng trong kết nối, chứ không chỉ trong những lần hỏi – đáp đúng sai.

Đọc sách, hát và chơi đều có thể trở thành cơ hội ngôn ngữ

Một cuốn sách tranh tạo ra câu chuyện.

Một bài hát tạo ra âm thanh và nhịp điệu.

Một bộ thú đồ chơi tạo ra cuộc hội thoại:

“Bạn voi đi đâu?”

Một trò chơi giả vờ tạo ra cả một thế giới:

“Xin chào, hôm nay cửa hàng có gì vậy?”

Đồ chơi lúc này không chỉ để trẻ thao tác.

Nó trở thành chất liệu để trẻ giao tiếp.

Và điều quan trọng nhất: hãy đáp lại con

Trẻ nhìn – hãy nhìn lại.

Trẻ chỉ – hãy gọi tên.

Trẻ bập bẹ – hãy phản hồi.

Trẻ nói chưa trọn câu – hãy lắng nghe điều con đang cố diễn đạt.

Đừng chỉ chờ đến khi trẻ nói được thật nhiều mới bắt đầu trò chuyện với con.

Hãy trò chuyện từ khi con còn chưa thể trả lời bằng lời.

BBF nhìn hành trình Ngôn ngữ như một dòng chảy:

Lắng nghe
↓
Quan sát
↓
Ánh mắt & cử chỉ
↓
Bập bẹ
↓
Hiểu từ
↓
Nói từ đầu tiên
↓
Ghép câu
↓
Kể chuyện
↓
Giao tiếp và diễn đạt suy nghĩ.

Vì vậy, cột mốc đẹp nhất không chỉ là ngày trẻ nói được:

“Mẹ.”

Mà còn là hàng nghìn khoảnh khắc trước đó khi ba mẹ đã nhìn vào mắt con, nói chuyện, lắng nghe và đáp lại.

Bởi trước khi trẻ có thể dùng ngôn ngữ để bước vào thế giới của chúng ta,

con cần được lớn lên trong một thế giới luôn có người sẵn sàng trò chuyện với mình.

Ngôn ngữ không bắt đầu từ lời nói.
Ngôn ngữ bắt đầu từ kết nối.

BBF – 6 Kỹ năng Vàng
Tư duy – Sáng tạo – Xã hội – Ngôn ngữ – Vận động – Cảm xúc