“CON KỂ CHO BA MẸ NGHE NHÉ!”

Mục lục

40. “CON KỂ CHO BA MẸ NGHE NHÉ!”

Con chạy từ trường về.

Ba mẹ hỏi:

“Hôm nay ở lớp có vui không?”

“Có.”

“Có ngoan không?”

“Có.”

“Có ăn hết cơm không?”

“Có.”

Ba câu hỏi.

Ba câu trả lời.

Cuộc trò chuyện kết thúc.

Ngày hôm sau…

thử một cách khác.

Ba mẹ ngồi xuống cạnh con.

Không hỏi dồn.

Không kiểm tra.

Chỉ nói:

“HÔM NAY CÓ CHUYỆN GÌ CON MUỐN KỂ CHO BA MẸ NGHE KHÔNG?”

Rồi chờ.

Con im lặng vài giây.

Sau đó:

“Hôm nay bạn Minh làm đổ cả hộp màu…”

Và câu chuyện bắt đầu.

ĐÔI KHI TRẺ KHÔNG CẦN THÊM MỘT CÂU HỎI

Trẻ cần một LỜI MỜI.

Một lời mời nói rằng:

“Ba mẹ đang ở đây.”

“Ba mẹ muốn nghe.”

“Con có thể kể theo cách của con.”

“Câu chuyện của con quan trọng.”

Đó chính là tinh thần của:

ĐỪNG BIẾN CUỘC TRÒ CHUYỆN THÀNH CUỘC PHỎNG VẤN

Ba mẹ muốn con nói nhiều nên hỏi:

“Hôm nay làm gì?”

“Chơi với ai?”

“Ăn gì?”

“Cô nói gì?”

“Bạn nói gì?”

“Sau đó sao?”

“Rồi sao nữa?”

“Tại sao?”

Câu hỏi nối tiếp câu hỏi.

Nhưng trẻ có thể cảm thấy mình đang phải trả lời thay vì đang kể chuyện.

Thỉnh thoảng…

hãy hỏi một câu.

Rồi để khoảng trống.

ĐỂ CON TỰ CHỌN ĐIỀU CON MUỐN KỂ.

Có thể điều ba mẹ muốn biết là:

“Hôm nay con học gì?”

Nhưng điều con muốn kể lại là:

“Có một con bướm bay vào sân trường.”

Đừng vội kéo câu chuyện trở lại:

“Ừ, nhưng hôm nay cô dạy gì?”

Hãy đi cùng con:

“Thật à? Con bướm trông thế nào?”

Có thể với người lớn, đó chỉ là một con bướm.

Nhưng với trẻ…

ĐÓ CÓ THỂ LÀ ĐIỀU THÚ VỊ NHẤT TRONG CẢ NGÀY.

KHI CON BẮT ĐẦU KỂ – ĐỪNG VỘI CƯỚP CÂU CHUYỆN

Con:

“Hôm nay con với bạn xây một cái…”

Ba mẹ:

“Lâu đài đúng không?”

Con:

“Không…”

“À, ngôi nhà?”

“Không…”

“Thế là cái gì?”

Hãy thử khác đi.

Con:

“Hôm nay con với bạn xây một cái…”

Ba mẹ:

Chờ.

Con tìm từ.

“…một cái tàu vũ trụ.”

Chỉ vài giây chờ đợi…

nhưng trẻ vừa tự tìm được từ mình muốn nói.

ĐỪNG SỬA MỌI LỖI KHI CON ĐANG HÀO HỨNG KỂ

Con:

“Xong rồi tụi con chạy thiệt là nhanh…”

Nếu ba mẹ lập tức:

“Phải nói thật nhanh.”

Mạch kể có thể bị ngắt.

Khi mục tiêu lúc đó là trò chuyện, hãy ưu tiên nội dung con muốn chia sẻ.

Ba mẹ có thể phản hồi tự nhiên bằng mẫu câu đúng:

“Ồ, hai con chạy thật nhanh luôn à?”

Không cần biến mỗi cuộc trò chuyện thành giờ sửa ngôn ngữ.

HÃY CHO CON KỂ THEO CÁCH CỦA CON

Một câu chuyện của trẻ có thể không theo thứ tự.

“Hôm nay con ăn bánh…”

“À mà trước đó bạn Nam khóc…”

“Rồi con thấy xe cứu hỏa…”

“Con muốn nuôi khủng long.”

Người lớn có thể thấy:

LỘN XỘN.

Nhưng đừng vội sắp xếp hộ.

Nếu cần, hãy hỗ trợ nhẹ:

“Chuyện nào xảy ra trước nhỉ?”

“Sau đó thì sao?”

Hoặc đơn giản:

“BA MẸ ĐANG NGHE ĐÂY.”

Đôi khi đó là tất cả những gì con cần.

ĐỪNG CHỈ MỜI CON KỂ VỀ “CHUYỆN TỐT”

Con có thể muốn kể:

“Hôm nay con thắng.”

Nhưng cũng có thể:

“Con làm hỏng.”

“Bạn không chơi với con.”

“Con bị ngã.”

“Con tức cô.”

“Con không thích.”

Khi đó…

đừng vội:

❌ Phán xét.

❌ Giảng bài.

❌ Tìm người có lỗi.

❌ Đưa giải pháp ngay.

Hãy thử:

“Ừ, ba mẹ đang nghe.”

“Rồi chuyện gì xảy ra?”

“Lúc đó con cảm thấy thế nào?”

Và khi con kể xong, nếu phù hợp:

“Con muốn ba mẹ chỉ nghe hay muốn cùng con nghĩ cách?”

Có những lúc trẻ cần giải pháp.

Nhưng có những lúc…

TRẺ CHỈ MUỐN ĐƯỢC NGHE HẾT CÂU CHUYỆN CỦA MÌNH.

“CON KỂ CHO BA MẸ NGHE” KHÔNG CHỈ DÙNG SAU GIỜ HỌC

Khi con vừa xây xong một công trình:

“Con kể ba mẹ nghe về công trình này nhé!”

Khi con vẽ tranh:

“Ba mẹ muốn nghe câu chuyện trong bức tranh này.”

Khi con chơi đóng vai:

“Chuyện gì đang xảy ra trong cửa hàng của con vậy?”

Khi con tạo nhân vật:

“Kể ba mẹ nghe về bạn này đi.”

Khi con vừa trải qua một chuyến đi:

“Nếu kể lại hôm nay cho BunBun, con sẽ kể chuyện gì đầu tiên?”

Đồ chơi, tranh vẽ, chuyến đi, bữa ăn…

đều có thể trở thành cái cớ để trẻ kể.

BA MẸ CŨNG HÃY KỂ CHO CON NGHE

Giao tiếp không phải:

NGƯỜI LỚN HỎI → TRẺ TRẢ LỜI.

Hãy để nó là:

BA MẸ KỂ → CON NGHE → CON HỎI → CON KỂ → BA MẸ NGHE.

Ví dụ:

“Hôm nay ba có một chuyện khá buồn cười ở chỗ làm…”

Kể một đoạn ngắn.

Rồi dừng.

Có thể con hỏi:

“Chuyện gì?”

Ba mẹ vừa làm mẫu rằng:

TRÒ CHUYỆN LÀ SỰ TRAO ĐỔI HAI CHIỀU.

ĐỪNG ÉP KHI CON CHƯA MUỐN KỂ

Ba mẹ:

“Con kể mẹ nghe nhé?”

Con:

“Con không muốn.”

Hãy tôn trọng.

Có thể nói:

“Được. Khi nào con muốn kể, mẹ sẵn sàng nghe.”

Đừng biến:

“Con kể cho ba mẹ nghe nhé!”

thành:

“Con phải kể cho ba mẹ.”

Một lời mời chỉ có ý nghĩa khi trẻ được quyền:

NHẬN LỜI HOẶC CHƯA SẴN SÀNG.

THỬ THÁCH BBF: “10 PHÚT CON KỂ – BA MẸ NGHE”

Tối nay dành 10 phút.

Cất điện thoại.

Tắt TV nếu có thể.

Ngồi cạnh con.

Và mở đầu:

“HÔM NAY CON MUỐN KỂ CHO BA MẸ NGHE CHUYỆN GÌ?”

Trong 10 phút đó:

Đừng hỏi dồn.

Đừng vội sửa.

Đừng kể thay.

Đừng nhìn điện thoại giữa câu chuyện.

Chỉ cần:

👂 Lắng nghe.

😊 Phản hồi.

💬 Hỏi thêm khi thực sự cần.

⏳ Cho con thời gian tìm từ.

❤️ Và cho con cảm giác:

“ĐIỀU CON ĐANG NÓI CÓ NGƯỜI MUỐN NGHE.”

BBF TIN RẰNG

Trong 10 bài vừa qua, chúng ta đã thử thay đổi những câu hỏi rất quen thuộc:

Từ:

“Có vui không?”

sang:

“Điều gì làm con vui nhất?”

Từ:

“Con có thích không?”

sang:

“Con thích điểm nào?”

Từ:

“Đây là con gì?”

sang:

“Con vật này đang làm gì?”

Từ:

“Màu gì?”

sang:

“Con sẽ dùng màu này làm gì?”

Từ:

“Đúng chưa?”

sang:

“Vì sao con nghĩ như vậy?”

Rồi:

“Nếu được làm lại, con sẽ làm khác điều gì?”

“Con đoán chuyện gì xảy ra tiếp theo?”

“Nếu con là nhân vật này thì sao?”

“Con có cách nào khác không?”

Và cuối cùng…