Khi người thân bị bệnh

Khi ông bà, ba mẹ hoặc một người thân trong gia đình bị bệnh, sinh hoạt hằng ngày có thể thay đổi. Người lớn cần nghỉ ngơi, đi khám hoặc dành thời gian điều trị.

Đối với trẻ tiểu học, những thay đổi ấy đôi khi khiến con lo lắng.

Bé có thể hỏi vì sao mẹ phải nằm nghỉ, tại sao ông thường xuyên đến bệnh viện hoặc khi nào người thân sẽ khỏe lại.

Một số trẻ còn nghĩ rằng mình đã làm điều gì đó khiến người lớn bị bệnh.

Ba mẹ cần giải thích tình huống bằng ngôn ngữ phù hợp, giúp con cảm thấy an toàn và hiểu những việc mình có thể làm.

Giải thích bệnh tật theo độ tuổi

Trẻ không cần biết mọi chi tiết y khoa phức tạp.

Tuy nhiên, con cần được cung cấp thông tin cơ bản và trung thực.

Ví dụ, nếu người thân bị cảm cúm, ba mẹ có thể giải thích rằng cơ thể đang chống lại bệnh và cần nghỉ ngơi.

Nếu bệnh nghiêm trọng hơn, người lớn nên lựa chọn cách nói phù hợp với khả năng hiểu của trẻ.

Không nên khẳng định chắc chắn người bệnh sẽ khỏe ngay nếu điều đó chưa rõ.

Sự trung thực giúp trẻ xây dựng niềm tin.

Khẳng định trẻ không gây ra bệnh

Một số bé có thể liên hệ bệnh của người thân với hành động của mình.

Ví dụ, trẻ nghĩ rằng vì hôm trước mình làm mẹ buồn nên mẹ bị bệnh.

Ba mẹ cần giải thích rõ rằng những cảm xúc hoặc hành vi thông thường của con không phải nguyên nhân khiến người thân mắc bệnh.

Có thể nói: “Con không làm mẹ bị bệnh đâu”.

Điều này đặc biệt quan trọng khi trẻ đang lo lắng hoặc tự trách bản thân.

Cho trẻ đặt câu hỏi

Khi người thân bị bệnh, trẻ có thể hỏi đi hỏi lại cùng một vấn đề.

Đôi khi, con cần nghe lời giải thích nhiều lần để hiểu và cảm thấy yên tâm.

Ba mẹ nên trả lời ngắn gọn, nhất quán và phù hợp với thông tin thực tế.

Nếu chưa biết câu trả lời, người lớn có thể nói rằng mình đang chờ bác sĩ giải thích thêm.

Không cần tạo ra những câu chuyện sai sự thật để tránh câu hỏi khó.

Duy trì sinh hoạt ổn định

Nếu một người chăm sóc bị bệnh, lịch sinh hoạt của trẻ có thể thay đổi.

Gia đình nên cố gắng duy trì những hoạt động quan trọng như ăn uống, ngủ nghỉ và đi học.

Có thể nhờ người thân đáng tin cậy hỗ trợ trong thời gian cần thiết.

Ba mẹ nên giải thích trước nếu người đưa đón hoặc chăm sóc trẻ thay đổi.

Những thông tin rõ ràng giúp bé bớt bất ngờ.

Tuy nhiên, cần linh hoạt khi hoàn cảnh gia đình có biến động lớn.

Dạy trẻ thể hiện sự quan tâm

Trẻ có thể muốn giúp người thân cảm thấy dễ chịu hơn.

Ba mẹ có thể gợi ý những việc nhỏ như vẽ thiệp, nói lời hỏi thăm hoặc giữ yên tĩnh khi người bệnh nghỉ ngơi.

Không nên yêu cầu bé đảm nhận nhiệm vụ chăm sóc vượt quá khả năng.

Việc cho uống thuốc, theo dõi triệu chứng hoặc xử lý tình huống y tế phải do người lớn có trách nhiệm thực hiện.

Trẻ cần hiểu rằng sự quan tâm không đồng nghĩa với việc phải chữa bệnh cho người thân.

Tôn trọng cảm xúc của trẻ

Khi người thân bị bệnh, bé có thể buồn, sợ hoặc cáu giận vì kế hoạch vui chơi bị thay đổi.

Những cảm xúc này cần được lắng nghe.

Ba mẹ có thể nói: “Mẹ hiểu con buồn vì hôm nay mình chưa đi chơi được”.

Không nên trách trẻ ích kỷ chỉ vì con vẫn có những mong muốn cá nhân.

Trẻ có thể vừa yêu thương người bệnh vừa cảm thấy thất vọng về sự thay đổi trong sinh hoạt.

Giúp trẻ hiểu về phòng bệnh

Trong những trường hợp bệnh có khả năng lây truyền, gia đình cần tuân thủ hướng dẫn y tế phù hợp.

Ba mẹ có thể dạy trẻ rửa tay, che miệng khi ho và thực hiện những biện pháp phòng ngừa cần thiết.

Tuy nhiên, không nên khiến con sợ hãi quá mức khi tiếp xúc với người bệnh.

Các biện pháp cụ thể cần dựa trên loại bệnh và khuyến nghị chuyên môn.

Không phải mọi bệnh đều lây nhiễm.

Khi người thân cần điều trị lâu dài

Nếu người bệnh phải nằm viện hoặc điều trị trong thời gian dài, trẻ có thể nhớ và lo lắng.

Gia đình có thể duy trì liên lạc qua điện thoại, hình ảnh hoặc những hình thức phù hợp khi điều kiện cho phép.

Ba mẹ nên giải thích những thay đổi về lịch thăm gặp.

Không nên hứa một cuộc gặp chắc chắn nếu chưa thể sắp xếp.

Nếu trẻ có dấu hiệu lo âu kéo dài hoặc khó khăn rõ rệt trong sinh hoạt, nên tìm sự hỗ trợ phù hợp.

Không để trẻ gánh trách nhiệm của người lớn

Một số bé có thể cố gắng trở nên thật ngoan vì nghĩ rằng mình phải giúp cả gia đình vượt qua khó khăn.

Ba mẹ nên ghi nhận sự quan tâm của con nhưng cũng khẳng định rằng trẻ vẫn có quyền học tập, vui chơi và nghỉ ngơi.

Không nên đặt lên vai bé trách nhiệm chăm sóc người bệnh hoặc giải quyết vấn đề tài chính.

Người lớn cần tìm nguồn hỗ trợ phù hợp cho gia đình.

BabyFun và trò chơi thể hiện sự quan tâm

Đối với BabyFun, các bộ đồ chơi nhập vai bác sĩ, bệnh viện hoặc gia đình có thể giúp trẻ làm quen với những tình huống chăm sóc sức khỏe.

Ba mẹ có thể sử dụng thú bông để mô phỏng việc hỏi thăm người bệnh hoặc chuẩn bị một tấm thiệp động viên.

BabyFun cũng có thể gợi ý những hoạt động nhẹ nhàng giúp trẻ thư giãn trong giai đoạn sinh hoạt gia đình thay đổi.

Tuy nhiên, đồ chơi không thay thế lời giải thích trung thực hoặc sự hỗ trợ tâm lý khi cần.

Khi người thân bị bệnh, trẻ cần được cung cấp thông tin phù hợp và cảm thấy mình vẫn được quan tâm. Sự đồng hành bình tĩnh của người lớn sẽ giúp con hiểu tình huống và thể hiện tình yêu thương mà không phải gánh trách nhiệm vượt quá tuổi.