Đồ chơi kể chuyện đổi vai
Trong một câu chuyện, cùng một sự việc có thể được nhìn nhận theo nhiều cách khác nhau. Khi chiếc xe đồ chơi vô tình làm đổ hàng rào, người lái xe có thể cảm thấy bất ngờ, chủ ngôi nhà có thể buồn, còn người đi đường có thể lo lắng.
Nếu trẻ chỉ kể câu chuyện từ góc nhìn của một nhân vật, con có thể bỏ qua những cảm xúc và thông tin mà các nhân vật khác trải nghiệm.
Đồ chơi nhập vai giúp trẻ khám phá cách kể lại cùng một sự việc từ nhiều góc nhìn. Đây là hoạt động thú vị để phát triển khả năng diễn đạt, trí tưởng tượng và sự thấu hiểu.
Một câu chuyện, nhiều nhân vật
Cha mẹ chuẩn bị một chiếc xe đồ chơi, một ngôi nhà và hai nhân vật.
Trong câu chuyện, chiếc xe vô tình va vào hàng rào trước nhà.
Người lớn hỏi: “Nếu con là người lái xe, con sẽ kể chuyện gì vừa xảy ra?”.
Trẻ có thể nói: “Con đang lái xe thì xe đụng vào hàng rào”.
Sau đó, cha mẹ hỏi: “Nếu con là chủ nhà, con sẽ kể thế nào?”.
Trẻ có thể trả lời: “Con đang ở nhà thì nghe tiếng động ngoài sân”.
Qua đó, trẻ được hiểu rằng mỗi nhân vật chú ý đến những chi tiết khác nhau.
Trò chơi đổi vai
Gia đình tạo một cửa hàng đồ chơi.
Một nhân vật đến mua hàng nhưng sản phẩm yêu thích đã hết.
Lượt đầu, trẻ đóng vai khách hàng và kể về sự thất vọng của mình.
Lượt sau, trẻ đóng vai người bán và kể rằng cửa hàng chưa nhận được hàng mới.
Cha mẹ hỏi: “Hai nhân vật có biết cùng một lượng thông tin không?”.
Trẻ được khuyến khích suy nghĩ về những điều mỗi nhân vật biết và chưa biết.
Ngôi kể thay đổi như thế nào?
Cha mẹ có thể làm mẫu hai câu.
“Bạn thỏ đi vào khu rừng”.
“Tôi đi vào khu rừng”.
Người lớn giải thích rằng câu đầu kể về thỏ từ bên ngoài, còn câu thứ hai có thể là lời thỏ tự kể về mình.
Trẻ thử điều khiển nhân vật và kể bằng cách xưng “tôi” hoặc “mình”.
Với trẻ nhỏ, chỉ cần thay đổi một vài câu ngắn.
Trò chơi chiếc hộp bị mất
Gia đình chuẩn bị một chiếc hộp hàng và ba nhân vật.
Trong câu chuyện, hộp được chuyển từ cửa hàng đến nhà ga rồi đến bưu điện.
Mỗi nhân vật chỉ nhìn thấy một phần hành trình.
Cha mẹ hỏi: “Nhân viên cửa hàng biết điều gì?”.
Sau đó, người lớn hỏi: “Nhân viên bưu điện biết điều gì?”.
Trẻ được thực hành kể chuyện dựa trên thông tin của từng nhân vật, không tự thêm những điều nhân vật chưa thể biết.
Cảm xúc cũng thay đổi theo góc nhìn
Trong một cuộc đua đồ chơi, nhân vật về nhất có thể vui mừng, còn nhân vật về sau có thể thất vọng.
Cha mẹ hỏi: “Nếu con là bạn về sau, con muốn kể lại cuộc đua thế nào?”.
Trẻ có thể nói: “Mình đã cố gắng nhưng chưa đến đích trước”.
Người lớn khuyến khích con nhận ra rằng các nhân vật có thể có cảm xúc khác nhau trước cùng một sự kiện.
Trò chơi người chứng kiến
Gia đình tạo một khu phố đồ chơi.
Một chiếc xe dừng trước cửa hàng.
Nhân vật đứng gần cửa hàng nhìn thấy chiếc xe dừng lại, còn nhân vật ở xa chỉ nghe tiếng động.
Cha mẹ hỏi: “Hai bạn có thể kể giống hệt nhau không?”.
Trẻ được hiểu rằng vị trí quan sát ảnh hưởng đến thông tin mỗi người nhận được.
Hoạt động cũng giúp con phân biệt điều nhân vật trực tiếp thấy với điều nhân vật chỉ suy đoán.
Không áp đặt một cách kể duy nhất
Trong trò chơi tưởng tượng, trẻ có thể đưa ra nhiều cách giải thích sáng tạo.
Cha mẹ nên lắng nghe trước khi đặt câu hỏi.
Nếu câu chuyện chưa rõ, người lớn có thể hỏi: “Nhân vật này biết điều đó từ đâu?”.
Cách hỏi giúp trẻ suy nghĩ sâu hơn mà không làm mất hứng thú sáng tác.
Đổi vai để hiểu người khác
Khi hai nhân vật tranh nhau một món đồ chơi, cha mẹ có thể cho trẻ lần lượt đóng cả hai vai.
Trẻ được thử nói về mong muốn của từng nhân vật.
Người lớn hỏi: “Nếu là bạn còn lại, con sẽ cảm thấy thế nào?”.
Hoạt động giúp trẻ tập nhìn nhận tình huống từ nhiều phía.
Tuy nhiên, không nên ép trẻ phải đồng ý với mọi hành động của nhân vật chỉ vì đã hiểu cảm xúc của họ.
BabyFun và câu chuyện nhiều góc nhìn
Những bộ đồ chơi nhân vật, nhà búp bê, phương tiện hoặc mô hình thành phố có thể tạo ra nhiều tình huống kể chuyện đổi vai.
Thông qua BabyFun, phụ huynh có thể cân nhắc lựa chọn sản phẩm phù hợp với độ tuổi và sở thích của con.
Gia đình có thể chọn một sự kiện đơn giản rồi để trẻ kể lại bằng lời của từng nhân vật.
Khi biết kể chuyện từ nhiều góc nhìn, trẻ có thêm khả năng diễn đạt linh hoạt và nhận ra sự khác biệt trong trải nghiệm của người khác. Đồ chơi giúp con hiểu rằng cùng một sự việc có thể chứa nhiều câu chuyện, và lắng nghe những góc nhìn khác nhau sẽ làm cho câu chuyện trở nên đầy đủ hơn.

