🍯 Đồ chơi giúp trẻ hiểu chất lỏng đặc

Một em bé đang chơi với khay hỗn hợp bột ngô và nước do ba mẹ chuẩn bị.

Khi trẻ dùng ngón tay ấn nhanh lên bề mặt, hỗn hợp có vẻ khá cứng.

Nhưng khi bé đặt tay nhẹ nhàng và giữ yên, bàn tay lại từ từ chìm xuống.

Trẻ ngạc nhiên: “Vì sao cùng một thứ mà lúc thì cứng, lúc lại chảy như nước?”.

Đây là cơ hội để trẻ khám phá một loại hỗn hợp có tính chất đặc biệt, thường được gọi là oobleck.

Oobleck là gì?

Oobleck thường được tạo từ bột ngô và nước theo tỷ lệ phù hợp.

Đây không phải một chất lỏng thuần nhất như nước, mà là hỗn hợp gồm các hạt tinh bột phân tán trong nước.

Trong điều kiện thích hợp, hỗn hợp thể hiện tính chất phi Newton.

Nói đơn giản, khả năng chống lại sự biến dạng và dòng chảy của nó có thể thay đổi theo cách tác động lực.

Với trẻ nhỏ, ba mẹ có thể giải thích rằng hỗn hợp phản ứng khác nhau khi bị ấn nhanh và khi được chạm nhẹ.

Trò chơi ấn nhanh và chạm chậm

Phụ huynh chuẩn bị khay nhựa lớn và hỗn hợp oobleck ở độ đặc phù hợp.

Trẻ thử dùng đầu ngón tay ấn nhanh xuống bề mặt.

Sau đó, bé đặt ngón tay nhẹ nhàng và giữ trong vài giây.

Ba mẹ hỏi: “Hai lần chạm có giống nhau không?”.

Trẻ quan sát sự khác biệt.

Hoạt động giúp bé nhận ra rằng cách tác động lực ảnh hưởng đến phản ứng của vật liệu.

Vì sao hỗn hợp có thể cứng lên khi chịu tác động nhanh?

Trong hỗn hợp bột ngô và nước, các hạt tinh bột tương tác với nhau khi bị tác động.

Dưới một số điều kiện, lực tác động nhanh hoặc mạnh có thể khiến hỗn hợp tăng đáng kể khả năng chống lại dòng chảy.

Khi lực được giảm hoặc thay đổi, hỗn hợp có thể tiếp tục chảy.

Cơ chế cụ thể liên quan đến sự tương tác giữa các hạt và chất lỏng.

Ba mẹ không cần giải thích sâu mà có thể tập trung vào kết quả trẻ quan sát được.

Khi trẻ dùng thìa khuấy

Phụ huynh đưa cho bé một chiếc thìa nhựa lớn.

Trẻ thử khuấy hỗn hợp thật chậm.

Sau đó, bé thử khuấy nhanh hơn một chút.

Trẻ có thể cảm nhận lực cản thay đổi.

Tuy nhiên, kết quả phụ thuộc vào tỷ lệ bột và nước, kích thước dụng cụ và cách khuấy.

Không nên yêu cầu trẻ dùng lực mạnh đến mức làm hỗn hợp bắn ra ngoài.

Oobleck khác với đất nặn

Đất nặn có thể giữ hình dạng sau khi được tạo hình.

Trong khi đó, oobleck thường chảy và không giữ hình dạng ổn định lâu như đất nặn.

Ba mẹ có thể cho trẻ quan sát hai vật liệu đặt cạnh nhau.

Bé nhận ra rằng chúng có thể đều biến dạng dưới lực nhưng phản ứng khác nhau.

Khi tỷ lệ bột và nước thay đổi

Nếu cho quá nhiều nước, hỗn hợp có thể trở nên loãng và khó thể hiện hiện tượng rõ ràng.

Nếu cho quá nhiều bột, hỗn hợp có thể khô và vón cục.

Ba mẹ có thể điều chỉnh từng lượng nhỏ để tìm độ đặc phù hợp.

Với trẻ lớn hơn, phụ huynh có thể hỏi: “Khi thêm nước, con thấy hỗn hợp thay đổi thế nào?”.

Trẻ được quan sát mối liên hệ giữa thành phần và đặc tính vật liệu.

Liên hệ với đời sống

Các vật liệu phi Newton xuất hiện trong nhiều lĩnh vực, từ thực phẩm đến công nghệ vật liệu.

Một số sản phẩm có độ nhớt thay đổi theo tốc độ biến dạng.

Tuy nhiên, không phải mọi chất lỏng đặc đều có cùng tính chất với oobleck.

Ví dụ, mật ong đặc hơn nước nhưng không vì thế mà phản ứng giống hỗn hợp bột ngô.

Khi trẻ tự mô tả cảm giác

Ba mẹ có thể gợi ý những từ như mềm, đặc, chảy, cứng hoặc dính.

Trẻ lựa chọn từ phù hợp với trải nghiệm.

Phụ huynh cũng có thể hỏi: “Con có thấy cùng một hỗn hợp nhưng cách chạm khác nhau lại cho kết quả khác nhau không?”.

Hoạt động giúp bé diễn đạt quan sát bằng ngôn ngữ cụ thể.

An toàn khi chơi

Chỉ sử dụng nguyên liệu sạch, phù hợp và kiểm tra nguy cơ dị ứng.

Không để trẻ ăn hỗn hợp hoặc đưa vào mắt, mũi.

Tránh tạo bụi bột khi chuẩn bị.

Không đổ oobleck xuống bồn rửa vì hỗn hợp có thể gây tắc đường ống.

Sau khi chơi, thu gom vào thùng rác và vệ sinh tay.

BabyFun và đồ chơi cảm giác

Thông qua mô hình thuê đồ chơi BabyFun, phụ huynh có thể cân nhắc các bộ khay cảm giác, dụng cụ xúc khuấy và đồ chơi khám phá vật liệu phù hợp độ tuổi.

Những sản phẩm này tạo cơ hội để trẻ quan sát cách hỗn hợp phản ứng với các kiểu tác động khác nhau.

Khi trẻ hiểu vật liệu không phải lúc nào cũng phản ứng giống nhau

Một hỗn hợp bột ngô và nước có thể chống lại lực ấn nhanh nhưng lại chảy khi chịu tác động nhẹ và chậm.

Qua việc thử nghiệm, trẻ có cơ hội nhận ra rằng đặc tính của vật liệu phụ thuộc không chỉ vào thành phần mà còn vào cách chúng ta tác động lên nó.

Đồ chơi giúp bé khám phá một hiện tượng vật lý thú vị bằng trải nghiệm trực quan và gần gũi.