60. HÔM NAY CON LÀ TÁC GIẢ

Hôm nay ba mẹ không kể chuyện.

Không mở cuốn truyện quen thuộc. Không đọc cho con nghe một câu chuyện đã có sẵn.

Ba mẹ chỉ nói:

“Hôm nay con là tác giả. Con muốn kể câu chuyện gì?”

Có thể con im lặng vài giây.

Có thể câu chuyện đầu tiên chỉ là:

“Có một chú thỏ…”

Đừng vội giúp.

Bởi đôi khi, “Có một chú thỏ…” chính là trang đầu tiên của cả một thế giới.

TÁC GIẢ ĐƯỢC QUYỀN QUYẾT ĐỊNH

Con muốn nhân vật chính là ai?

BunBun, chú gấu, khủng long, robot hay chính con?

Câu chuyện xảy ra ở đâu?

Trong khu rừng, dưới đáy biển, trên Mặt Trăng hay ở một hành tinh chưa ai từng biết?

Nhân vật muốn làm gì?

Tìm kho báu? Cứu một người bạn? Tổ chức sinh nhật? Hay chỉ muốn tìm lại món đồ chơi bị thất lạc?

Không có đáp án nằm ở cuối sách.

VÌ HÔM NAY, ĐÁP ÁN NẰM TRONG TRÍ TƯỞNG TƯỢNG CỦA CON.

BA MẸ ĐỪNG TRỞ THÀNH “ĐỒNG TÁC GIẢ” QUÁ SỚM

Con nói:

“Có một chú khủng long đi vào siêu thị…”

Ba mẹ rất dễ tiếp lời:

“Rồi khủng long mua đồ ăn đúng không?”

Hãy thử không viết tiếp câu chuyện thay con.

Chỉ hỏi:

“Rồi sao nữa?”

Con có thể nói:

“Khủng long không mua đồ ăn. Khủng long đang tìm mẹ.”

Câu chuyện đã rẽ sang một hướng người lớn không nghĩ tới.

Đó chính là điều chúng ta cần giữ lại.

KHI CON BÍ Ý TƯỞNG, HÃY ĐƯA CHÌA KHÓA – ĐỪNG ĐƯA ĐÁP ÁN

Ba mẹ có thể gợi bằng vài chiếc chìa khóa:

AI? – Ở ĐÂU? – LÀM GÌ?

Bỗng nhiên chuyện gì xảy ra?

Nhân vật sẽ làm thế nào?

Ai xuất hiện tiếp theo?

Cuối cùng thì sao?

Chỉ cần mở một cánh cửa.

Sau đó để con tự bước vào.

MỘT CÂU CHUYỆN KHÔNG CẦN PHẢI HOÀN HẢO

Con có thể kể lộn thứ tự.

Có thể đang ở rừng lại bay lên Mặt Trăng.

Có thể chú voi bỗng biến thành phi công.

Có thể câu chuyện dài 30 giây.

Cũng có thể kéo dài cả buổi tối.

Đừng biến lúc kể chuyện thành giờ sửa bài.

Nếu người lớn liên tục ngắt:

“Không phải.”

“Con kể lại đi.”

“Phải nói thế này.”

“Chuyện gì mà vô lý vậy?”

thì điều con học được có thể không phải là “cách kể hay hơn”, mà là “câu chuyện của mình chưa đủ tốt để được nghe.”

Hãy giúp khi cần, nhưng giữ cho con quyền sở hữu câu chuyện.

HÃY ĐỂ CON ĐẶT TÊN CHO TÁC PHẨM CỦA MÌNH

Khi câu chuyện kết thúc, hỏi:

“Nếu đây là một cuốn sách, con sẽ đặt tên là gì?”

Con có thể nói:

“BunBun và khu rừng biết hát.”

Ba mẹ có thể viết tên đó lên một tờ giấy.

Nếu con muốn, con vẽ thêm bìa sách.

Bên dưới ghi:

TÁC GIẢ: CON.

Một câu chuyện vừa được sinh ra.

Và quan trọng hơn, con nhìn thấy rằng ý tưởng của mình có thể trở thành một thứ có tên, có hình và được người khác trân trọng.

BA MẸ CÓ THỂ TRỞ THÀNH “NGƯỜI GHI CHÉP”

Con kể.

Ba mẹ viết lại đúng tinh thần câu chuyện của con.

Đừng chỉnh nó thành câu chuyện của người lớn.

Ngày mai đọc lại:

“Đây là câu chuyện hôm qua con sáng tác đấy.”

Con có thể muốn thêm một nhân vật.

Đổi đoạn cuối.

Vẽ thêm một bức tranh.

Hay viết tiếp Phần 2.

Từ một lần kể chuyện, con bắt đầu xây nên thế giới của riêng mình.

THỬ THÁCH BBF – “CUỐN SÁCH ĐẦU TIÊN CỦA CON”

Chuẩn bị vài tờ giấy và gấp thành một cuốn sách nhỏ.

Trang 1: Con đặt tên câu chuyện.

Trang 2: Nhân vật chính là ai?

Trang 3: Câu chuyện xảy ra ở đâu?

Trang 4: Chuyện gì xảy ra?

Trang 5: Nhân vật gặp thử thách gì?

Trang 6: Nhân vật làm thế nào?

Trang cuối: Câu chuyện kết thúc ra sao?

Con có thể kể, vẽ, dùng ký hiệu hoặc nhờ ba mẹ ghi lại lời mình nói.

Không cần đẹp.

Không cần dài.

Điều quan trọng nhất nằm trên bìa:

“TÁC GIẢ: __________”

Hãy để con tự điền tên mình.

BBF TIN RẰNG

Từ bài 51 đến hôm nay, con đã đi qua một hành trình:

“Chuyện gì xảy ra đầu tiên?”

→ “Sau đó chuyện gì xảy ra?”

→ “Cuối cùng thì sao?”

→ “Ai – ở đâu – làm gì?”

→ 3 món đồ chơi thành một câu chuyện

→ Tự nghĩ một cái kết khác

→ Đổi góc nhìn nhân vật

→ Kể cả một ngày của chú gấu

→ Đưa BunBun vào một cuộc phiêu lưu

Và hôm nay…

Ba mẹ không cần đặt thêm câu hỏi nữa.

Hãy trao sân khấu cho con:

“HÔM NAY CON LÀ TÁC GIẢ.”

Đây không chỉ là lúc con nói nhiều hơn.

Con đang học cách biến điều mình nghĩ thành lời, sắp xếp những ý tưởng ấy thành câu chuyện và chia sẻ thế giới bên trong mình với một người khác.

🐰 BabyFun – Gắn kết yêu thương

Đừng chỉ đọc cho con 100 câu chuyện. Hãy dành một chỗ trên giá sách cho câu chuyện thứ 101 – câu chuyện do chính con tạo ra.

Bởi một ngày nào đó, điều đáng nhớ nhất có thể không phải là câu chuyện ba mẹ từng kể cho con, mà là lần đầu tiên ba mẹ ngồi xuống, lắng nghe và nói:

“TÁC GIẢ ƠI, BA MẸ ĐANG NGHE ĐÂY.”

#BabyFun #BBF #NoiNhieuHon #HomNayConLaTacGia #ConLaTacGia #DayConKeChuyen #KeChuyenCungCon #TriTuongTuong #PhatTrienNgonNgu #HocQuaChoi #ChoiCoChuDich #6KyNangVang #GanKetYeuThuong

59. NẾU BUNBUN LẠC VÀO RỪNG…

Ba mẹ chỉ cần bắt đầu bằng một câu:

“Nếu một ngày BunBun lạc vào rừng…”

Rồi dừng lại.

Đừng kể tiếp.

Đừng nói BunBun sẽ gặp ai. Đừng quyết định BunBun sẽ làm gì.

Hãy nhìn con và hỏi:

“Rồi chuyện gì xảy ra?”

Có thể con nói:

“BunBun đi tìm đường về.”

“BunBun gặp chú voi.”

“BunBun trèo lên cây.”

Hoặc:

“BunBun tìm thấy một cánh cửa bí mật dẫn xuống thành phố dưới lòng đất!”

Từ đây, câu chuyện thuộc về con.

ĐẦU TIÊN – BUNBUN SẼ LÀM GÌ?

BunBun nhìn xung quanh. Không thấy đường về.

Ba mẹ hỏi:

“Nếu con là BunBun, con sẽ làm gì đầu tiên?”

Con có thể chọn gọi bạn, tìm dấu đường, đứng ở nơi an toàn, tìm người giúp đỡ hoặc một cách xử lý khác phù hợp với câu chuyện.

Đừng vội đưa đáp án.

Một tình huống mở sẽ cho con cơ hội suy nghĩ – lựa chọn – giải thích.

BUNBUN GẶP AI?

Trong rừng, BunBun có thể gặp:

Một chú voi tốt bụng.

Một chú khỉ tinh nghịch.

Một đàn vẹt nói rất nhiều.

Một chú rùa biết đường.

Hay một nhân vật hoàn toàn do con sáng tạo.

Ba mẹ hỏi:

“Người bạn đó sẽ nói gì với BunBun?”

Con bắt đầu tạo đối thoại:

“Bạn bị lạc à?”

“Ừ, bạn có biết đường về nhà không?”

“Biết! Nhưng chúng ta phải đi qua một con suối.”

Câu chuyện từ đây bắt đầu có nhân vật – lời nói – mối quan hệ.

RỒI MỘT THỬ THÁCH XUẤT HIỆN…

Hai bạn đi đến con suối nhưng không có cầu.

Ba mẹ dừng lại:

“Bây giờ làm sao?”

Con có thể xây bè, tìm cây cầu khác, nhờ voi giúp, dùng dây leo…

Hay đơn giản:

“BunBun gọi một con rồng đến chở qua!”

Nếu đang chơi tưởng tượng, hãy để trí tưởng tượng được bay.

Sau đó hỏi:

“Vậy kế hoạch của BunBun sẽ diễn ra thế nào?”

ĐỪNG CỨU BUNBUN QUÁ NHANH

Đây là phần người lớn thường rất dễ làm hộ.

BunBun gặp khó khăn → ba mẹ đưa ngay giải pháp.

Hãy thử chờ thêm một chút.

“Con nghĩ BunBun có những cách nào?”

Nếu cách đầu tiên không được:

“Còn cách nào khác không?”

BunBun có thể thất bại một lần, thử lại, đổi kế hoạch hoặc nhờ người khác giúp.

Câu chuyện nhờ vậy không chỉ dài hơn mà còn có vấn đề – lựa chọn – giải pháp – kết quả.

BUNBUN CẢM THẤY THẾ NÀO?

Lúc mới bị lạc, BunBun có thể lo lắng.

Khi gặp bạn voi, BunBun có thể thấy yên tâm hơn.

Khi vượt qua con suối, BunBun có thể tự hào.

Khi nhìn thấy nhà, BunBun có thể vui mừng.

Không cần áp một cảm xúc cố định. Hãy hỏi:

“Con nghĩ lúc này BunBun cảm thấy thế nào? Vì sao?”

Câu chuyện có cảm xúc sẽ không chỉ kể chuyện gì xảy ra, mà còn kể nhân vật trải qua điều đó như thế nào.

VÀ CUỐI CÙNG…

Ba mẹ hỏi:

“Con muốn cuộc phiêu lưu kết thúc thế nào?”

BunBun tìm được đường về nhà?

Các bạn đưa BunBun về?

BunBun ở lại cắm trại một đêm?

Hay khi vừa ra khỏi rừng, BunBun phát hiện…

mình đang đứng trước một cuộc phiêu lưu khác?

Cái kết thuộc về con.

THỬ THÁCH BBF – “CON LÀ TÁC GIẢ”

Ba mẹ chỉ được đưa ra câu mở đầu:

“NẾU BUNBUN LẠC VÀO RỪNG…”

Sau đó, hãy để con quyết định:

BunBun làm gì đầu tiên? Gặp ai? Gặp khó khăn gì? Nghĩ ra cách nào? Cảm thấy ra sao? Và cuối cùng chuyện kết thúc thế nào?

Nếu con đang kể tốt, ba mẹ đừng hỏi thêm.

Chỉ lắng nghe.

Bởi mục tiêu không phải trả lời đủ câu hỏi.

Mục tiêu là để một lúc nào đó, con có thể tự nói:

“Để con kể tiếp…”

BBF TIN RẰNG

Người lớn thường nghĩ mình cần kể thật nhiều để trẻ học kể chuyện.

Nhưng đôi khi điều trẻ cần lại là một câu chuyện chưa được kể hết.

Ba mẹ mở cánh cửa:

“Nếu BunBun lạc vào rừng…”

Rồi lùi lại.

Con sẽ quyết định khu rừng có gì, BunBun gặp ai, thử thách nào xuất hiện, con đường nào được chọn và câu chuyện kết thúc ở đâu.

🐰 BabyFun – Gắn kết yêu thương

Ba mẹ chỉ cần cho con một câu mở đầu. Đừng vội cho con phần còn lại của câu chuyện – hãy để trí tưởng tượng của con tự tìm đường đi tiếp.

#BabyFun #BBF #NoiNhieuHon #BunBun #NeuBunBunLacVaoRung #ConLaTacGia #DayConKeChuyen #TriTuongTuong #PhatTrienNgonNgu #HocQuaChoi #6KyNangVang #GanKetYeuThuong

58. MỘT NGÀY CỦA CHÚ GẤU SẼ NHƯ THẾ NÀO?

Ba mẹ đặt một chú gấu bông trước mặt con và hỏi:

“Theo con, từ lúc thức dậy đến lúc đi ngủ, một ngày của chú gấu sẽ như thế nào?”

Con có thể nói:

“Gấu thức dậy.”

“Gấu ăn sáng.”

“Gấu đi chơi.”

“Gấu đi ngủ.”

Một câu chuyện rất đơn giản.

Nhưng đừng dừng ở đó.

Hãy cùng con biến một ngày bình thường thành một hành trình.

BUỔI SÁNG – CHÚ GẤU THỨC DẬY

“Gấu thức dậy lúc nào?”

“Việc đầu tiên gấu làm là gì?”

“Hôm nay gấu muốn đi đâu?”

Con có thể cho gấu đánh răng, ăn sáng, mặc quần áo rồi chuẩn bị ba lô.

Hoặc chú gấu vừa tỉnh dậy đã hét lên:

“Ôi! Hôm nay mình phải đi tìm mật ong!”

Vậy là ngày mới có một mục tiêu.

BAN NGÀY – HÃY ĐỂ MỘT CHUYỆN XẢY RA

Nếu cả ngày chỉ có:

thức dậy → ăn → chơi → ngủ

câu chuyện sẽ rất nhanh kết thúc.

Hãy thêm một chút bất ngờ:

Trên đường đi, chú gấu làm mất ba lô.

Chú gấu gặp một người bạn mới.

Trời bỗng mưa thật to.

Chú gấu tìm thấy một tấm bản đồ bí mật.

Ba mẹ không cần quyết định tiếp theo phải làm gì.

Chỉ hỏi:

“Bây giờ chú gấu sẽ làm thế nào?”

Để con đưa câu chuyện đi tiếp.

ĐỪNG QUÊN NHỮNG CHUYỆN RẤT BÌNH THƯỜNG

Không phải câu chuyện nào cũng cần rồng, kho báu hay tên lửa.

Chú gấu có thể đi siêu thị, nấu ăn, chơi cùng bạn, làm đổ cốc nước, dọn đồ chơi, gọi điện cho bà rồi đi ngủ.

Những câu chuyện đời thường giúp con có cơ hội dùng chính vốn từ mình gặp hằng ngày:

“Gấu đang đói.”

“Gấu muốn mua chuối.”

“Gấu làm đổ sữa.”

“Gấu nhờ bạn giúp.”

“Gấu xin lỗi.”

Một ngày bình thường cũng có rất nhiều điều để kể.

CHO CHÚ GẤU CÓ CẢM XÚC

Buổi sáng chú gấu háo hức vì sắp được đi chơi.

Buổi trưa chú gấu buồn vì làm mất món đồ yêu thích.

Buổi chiều chú gấu vui vì tìm thấy nó.

Buổi tối chú gấu mệt và muốn nghỉ ngơi.

Ba mẹ có thể hỏi:

“Lúc này gấu cảm thấy thế nào?”

“Gấu sẽ nói gì?”

“Ai có thể giúp gấu?”

Câu chuyện bắt đầu có thêm chiều sâu vì nhân vật không chỉ làm, mà còn cảm nhận và phản ứng.

TỪ SÁNG ĐẾN TỐI – CON HỌC CÁCH NỐI CÂU CHUYỆN

Ba mẹ có thể dùng 4 chiếc cầu rất đơn giản:

BUỔI SÁNG…
SAU ĐÓ…
BUỔI CHIỀU…
CUỐI NGÀY…

Ví dụ:

“Buổi sáng, chú gấu chuẩn bị đi tìm mật ong. Sau đó, gấu gặp một chú thỏ bị lạc. Buổi chiều, hai bạn cùng tìm được đường về nhà. Cuối ngày, gấu trở về, ăn tối và kể cho gia đình nghe về người bạn mới.”

Một ngày của chú gấu đã trở thành một câu chuyện có thời gian, sự việc và kết thúc.

ĐẾN TỐI – HÃY ĐỂ CHÚ GẤU KỂ LẠI NGÀY CỦA MÌNH

Đây là phần thú vị nhất.

Ba mẹ cầm chú gấu:

“Gấu ơi, hôm nay của bạn thế nào?”

Rồi để con nhập vai chú gấu:

“Sáng nay mình đi tìm mật ong. Sau đó mình gặp một bạn thỏ…”

Con đang kể lại toàn bộ câu chuyện từ góc nhìn nhân vật mà mình vừa tạo ra.

Không còn là trả lời từng câu hỏi riêng lẻ.

Con đang thực sự kể chuyện.

THỬ THÁCH BBF – “24 GIỜ CỦA GẤU”

Hôm nay, hãy để con quyết định:

Gấu thức dậy ở đâu?
Ăn gì?
Đi đâu?
Gặp ai?
Có chuyện gì bất ngờ?
Gấu giải quyết thế nào?
Điều gì làm gấu vui nhất?
Cuối ngày gấu sẽ kể chuyện gì?

Ba mẹ chỉ cần gợi khi câu chuyện dừng lại.

Phần còn lại, hãy để con làm đạo diễn một ngày của chú gấu.

BBF TIN RẰNG

Một ngày có buổi sáng – buổi trưa – buổi chiều – buổi tối.

Nhưng trong trí tưởng tượng của trẻ, giữa những khoảng thời gian ấy có thể xuất hiện cả một thế giới.

Chú gấu có thể thức dậy trên giường…

và tối đến trở về sau một chuyến phiêu lưu ngoài không gian.

Điều quan trọng không phải câu chuyện lớn đến đâu.

Mà là con đang học cách nối:

THỜI GIAN → SỰ VIỆC → NHÂN VẬT → CẢM XÚC → KẾT QUẢ

thành một hành trình mà người khác có thể lắng nghe.

🐰 BabyFun – Gắn kết yêu thương

Đôi khi để con kể được một câu chuyện dài, ba mẹ không cần đưa cho con cả một cuốn sách. Chỉ cần một chú gấu và một câu hỏi: “Hôm nay, ngày của bạn sẽ bắt đầu như thế nào?”

#BabyFun #BBF #NoiNhieuHon #MotNgayCuaChuGau #DayConKeChuyen #KeChuyenCungCon #TriTuongTuong #PhatTrienNgonNgu #HocQuaChoi #6KyNangVang #GanKetYeuThuong

57. KỂ LẠI CÂU CHUYỆN THEO GÓC NHÌN CỦA NHÂN VẬT

Câu chuyện kể rằng:

“BunBun đi vào rừng, gặp một chú voi và được voi giúp tìm đường về nhà.”

Ba mẹ hỏi:

“Nếu chính chú voi kể lại chuyện này thì sao?”

Con suy nghĩ:

“Hôm đó mình đang uống nước thì thấy một chú thỏ đi một mình. Bạn ấy trông rất lo nên mình đến hỏi…”

Vẫn là câu chuyện ấy.

Nhưng khi đổi người kể, cả thế giới trong câu chuyện cũng bắt đầu thay đổi.

MỖI NHÂN VẬT NHÌN THẤY MỘT ĐIỀU KHÁC

BunBun có thể kể:

“Mình bị lạc và rất lo.”

Chú voi lại kể:

“Mình nhìn thấy BunBun đang đi tìm đường.”

Chú chim trên cây có thể kể:

“Từ trên cao, mình đã nhìn thấy cả hai bạn.”

Ba nhân vật. Một sự việc. Ba góc nhìn.

Con bắt đầu hiểu rằng cùng một chuyện, mỗi người có thể nhìn thấy, biết và cảm nhận những điều khác nhau.

HÃY CHO NHÂN VẬT NÓI “TÔI”

Thay vì:

“BunBun bị lạc.”

Thử để con trở thành BunBun:

“Mình đang đi trong rừng thì không tìm thấy đường về.”

“Lúc đó con – à, BunBun – cảm thấy thế nào?”

“Mình hơi sợ.”

“BunBun muốn nói gì?”

“Có ai giúp mình không?”

Khi nhập vai, trẻ không chỉ kể nhân vật đã làm gì mà bắt đầu nghĩ về nhân vật biết gì – muốn gì – cảm thấy gì – sẽ nói gì.

ĐỔI NHÂN VẬT – ĐỔI CẢ CÂU CHUYỆN

Thử một tình huống:

BunBun đang xây tháp. Chú khỉ chạy qua làm tháp đổ.

Nếu BunBun kể:

“Mình xây rất lâu mà bạn khỉ làm đổ mất. Mình buồn.”

Nếu khỉ kể:

“Mình đang chạy rất nhanh nên không nhìn thấy tòa tháp. Mình không cố ý.”

Nếu chú voi đứng cạnh kể:

“Mình thấy hai bạn đều bất ngờ. Mình nghĩ hai bạn có thể cùng xây lại.”

Bây giờ câu chuyện không còn đơn giản là:

“Ai đúng – ai sai?”

Con đang tập nhìn một sự việc từ nhiều vị trí khác nhau.

ĐỪNG NÓI HỘ CẢM XÚC CỦA NHÂN VẬT

Ba mẹ có thể hỏi:

“Con nghĩ BunBun cảm thấy thế nào?”

Nhưng nếu con nói:

“BunBun không buồn. BunBun thấy buồn cười!”

Đừng vội sửa:

“Bị đổ tháp thì phải buồn chứ.”

Hãy hỏi:

“Ồ, điều gì khiến con nghĩ BunBun thấy buồn cười?”

Trong những tình huống không có đáp án rõ ràng, hãy để trẻ giải thích cách mình đọc câu chuyện.

THỬ DÙNG ĐỒ CHƠI ĐỂ ĐỔI GÓC NHÌN

Đặt ba nhân vật:

BunBun – Voi – Khỉ.

Ba mẹ nói:

“Bây giờ con là BunBun. Kể chuyện đi.”

Sau đó đổi:

“Bây giờ con là chú voi.”

Rồi:

“Nếu con là khỉ, con sẽ kể thế nào?”

Cùng một trò chơi, nhưng mỗi lần đổi nhân vật, con phải tìm lại cách kể.

Đó là lúc ngôn ngữ không chỉ dài hơn mà còn linh hoạt hơn.

THỬ THÁCH BBF – “MỘT CHUYỆN, BA NGƯỜI KỂ”

Chọn một câu chuyện đơn giản có ít nhất 3 nhân vật.

Lần 1: kể bằng góc nhìn nhân vật chính.

Lần 2: kể bằng góc nhìn một nhân vật khác.

Lần 3: kể bằng góc nhìn người đứng ngoài quan sát.

Mỗi lần chỉ cần trả lời:

Con nhìn thấy gì?
Con biết điều gì?
Con cảm thấy thế nào?
Con muốn gì?
Con sẽ nói gì?

Không cần câu chuyện dài. Điều quan trọng là con nhận ra:

ĐỔI NGƯỜI NHÌN → CÂU CHUYỆN CÓ THỂ ĐỔI.

BBF TIN RẰNG

Biết kể chuyện là một kỹ năng.

Nhưng biết rằng người khác có thể nhìn cùng một câu chuyện khác mình còn mở ra một năng lực lớn hơn.

Hôm nay con kể:

“BunBun bị lạc.”

Ngày mai con có thể kể:

“Mình là chú voi. Hôm đó mình gặp một chú thỏ đang cần giúp đỡ…”

Câu chuyện không thay đổi.

CHỈ CÓ ĐÔI MẮT ĐANG NHÌN CÂU CHUYỆN THAY ĐỔI.

Và khi trẻ học cách bước sang vị trí của một nhân vật khác, con đang có thêm một cơ hội để hiểu rằng thế giới không phải lúc nào cũng chỉ có một góc nhìn.

🐰 BabyFun – Gắn kết yêu thương

Một câu chuyện có thể chỉ có một sự việc, nhưng có rất nhiều đôi mắt để nhìn nó. Hãy để con thử đứng ở nhiều vị trí trước khi quyết định câu chuyện thực sự là gì.

#BabyFun #BBF #NoiNhieuHon #GocNhinNhanVat #DayConKeChuyen #KeChuyenCungCon #PhatTrienNgonNgu #CamXuc #TuDuyLinhHoat #HocQuaChoi #6KyNangVang #GanKetYeuThuong

56. CON TỰ NGHĨ MỘT CÁI KẾT KHÁC

Ba mẹ vừa đọc xong một câu chuyện.

Nhưng thay vì đóng sách lại, hãy hỏi:

“Nếu con được đổi đoạn cuối, con muốn câu chuyện kết thúc thế nào?”

Có thể trong truyện, BunBun tìm thấy kho báu và trở về nhà.

Nhưng con nói:

“Con muốn BunBun không về nhà. BunBun lấy con tàu trong kho báu rồi bay lên Mặt Trăng!”

Đừng vội kéo con trở lại cái kết trong sách.

Bởi lúc này con không còn chỉ nhớ lại câu chuyện của người khác.

Con đang bắt đầu tạo ra câu chuyện của chính mình.

DỪNG LẠI TRƯỚC TRANG CUỐI

Một cách chơi rất đơn giản: khi đọc gần hết truyện, hãy dừng lại.

“Khoan mở trang cuối nhé. Con nghĩ chuyện sẽ kết thúc thế nào?”

Để con đoán.

Sau đó mới cùng nhau xem cái kết thật.

Hai cái kết khác nhau?

Càng thú vị.

Hỏi tiếp:

“Con thích cái kết nào hơn? Vì sao?”

Từ một câu chuyện, con bắt đầu học cách dự đoán – lựa chọn – giải thích – sáng tạo.

MỘT CÂU CHUYỆN CÓ THỂ CÓ NHIỀU CÁI KẾT

BunBun bị lạc trong rừng.

Kết 1: BunBun tìm được đường về nhà.

Kết 2: BunBun gặp chú voi và hai bạn cùng trở về.

Kết 3: BunBun quyết định dựng lều ngủ lại một đêm.

Kết 4: BunBun phát hiện một ngôi làng bí mật và cuộc phiêu lưu mới bắt đầu.

Không nhất thiết phải hỏi:

“Cái nào đúng?”

Hãy hỏi:

“Con muốn chọn cái nào?”

Và quan trọng hơn:

“Tại sao?”

ĐỪNG CHỈ ĐỔI SỰ VIỆC – HÃY ĐỔI QUYẾT ĐỊNH

Một cách hay hơn nữa là quay lại khoảnh khắc nhân vật phải lựa chọn.

Trong truyện, BunBun chọn đi qua cây cầu.

Ba mẹ hỏi:

“Nếu BunBun không đi qua cầu thì sao?”

Con: “BunBun đóng thuyền.”

“Rồi sao nữa?”

“Thuyền trôi ra biển.”

“Rồi?”

“BunBun gặp cá voi!”

Chỉ cần thay đổi một quyết định, cả câu chuyện có thể rẽ sang một hướng hoàn toàn khác.

CHO CON QUYỀN TẠO RA NHỮNG CÁI KẾT “LẠ”

Con có thể nói:

“Cuối cùng con sói trở thành bạn của mọi người.”

“Kho báu chẳng có vàng, chỉ toàn cà rốt.”

“Khủng long không đánh nhau nữa mà mở một quán bánh.”

Nếu đang chơi tưởng tượng, đừng vội sửa vì nó khác câu chuyện quen thuộc.

Hãy hỏi:

“Điều gì khiến chuyện đó xảy ra?”

Khi con phải tìm lý do cho cái kết mình vừa nghĩ ra, trí tưởng tượng bắt đầu đi cùng logic kể chuyện.

THỬ TẠO 3 CÁI KẾT

Cùng một câu chuyện, thử nghĩ:

Một cái kết VUI.

Một cái kết BẤT NGỜ.

Một cái kết MỞ để câu chuyện còn tiếp tục.

Ví dụ BunBun mở chiếc rương kho báu:

Vui: Bên trong là món quà dành cho tất cả bạn bè.

Bất ngờ: Trong rương có một chú rồng con đang ngủ.

Mở: Trong rương chỉ có một tấm bản đồ với dòng chữ: “Hành trình mới bắt đầu…”

Bây giờ con không chỉ nghĩ “chuyện gì xảy ra?”

Con đang nghĩ:

“Mình muốn người nghe cảm thấy thế nào khi câu chuyện kết thúc?”

THỬ THÁCH BBF – “VIẾT LẠI ĐOẠN CUỐI”

Tối nay, chọn một câu chuyện con đã rất quen.

Đọc gần đến cuối rồi dừng lại:

“Hôm nay mình không dùng cái kết cũ. Con hãy nghĩ một cái kết mới.”

Ba mẹ có thể gợi bằng 3 câu:

Nếu nhân vật chọn cách khác thì sao?

Nếu một điều bất ngờ xuất hiện thì sao?

Nếu câu chuyện chưa thực sự kết thúc thì sao?

Sau đó để con kể phần còn lại.

Không cần hay như sách.

Không cần hợp ý người lớn.

Chỉ cần đó là cái kết do con tạo ra.

BBF TIN RẰNG

Kể lại một câu chuyện giúp trẻ nhớ.

Nhưng thay đổi một câu chuyện buộc trẻ phải tưởng tượng, lựa chọn và tạo ra điều chưa có sẵn.

Hôm qua con hỏi:

“Cuối cùng thì sao?”

Hôm nay hãy đi thêm một bước:

“CÒN NẾU CON ĐƯỢC QUYẾT ĐỊNH CÁI KẾT THÌ SAO?”

Đó là lúc trẻ chuyển từ người nghe câu chuyện thành người sáng tạo câu chuyện.

🐰 BabyFun – Gắn kết yêu thương

Đừng chỉ hỏi con câu chuyện kết thúc thế nào. Đôi khi hãy trao cho con quyền thay đổi đoạn cuối – bởi một đứa trẻ biết tưởng tượng ra một cái kết khác cũng đang học rằng luôn có thể tồn tại một cách nhìn khác.

#BabyFun #BBF #NoiNhieuHon #CaiKetKhac #DayConKeChuyen #KeChuyenCungCon #TriTuongTuong #TuDuySangTao #HocQuaChoi #ChoiCoChuDich #6KyNangVang #GanKetYeuThuong

55. KỂ CHUYỆN BẰNG 3 MÓN ĐỒ CHƠI NGẪU NHIÊN

Ba mẹ lấy một chiếc túi và bỏ vào đó vài món đồ chơi.

Con nhắm mắt, lấy ngẫu nhiên 3 món.

Hôm nay con lấy được:

Một chú voi – một chiếc ô tô – một quả bóng.

Ba mẹ hỏi:

“Con có thể tạo ra một câu chuyện có cả 3 món này không?”

Con suy nghĩ…

“Chú voi lái ô tô đi tìm quả bóng bị mất!”

Câu chuyện bắt đầu.

Không sách mẫu. Không đáp án. Không ai biết trước chuyện gì sẽ xảy ra.

3 MÓN ĐỒ – 3 MẢNH GHÉP

Ban đầu, chúng có thể chẳng liên quan gì đến nhau.

Khủng long – chiếc thìa – tên lửa.

BunBun – quả bóng – chiếc hộp.

Robot – quả chuối – xe cứu hỏa.

Chính sự “không liên quan” ấy tạo ra thử thách thú vị:

“LÀM SAO ĐỂ ĐƯA CẢ 3 VÀO CÙNG MỘT CÂU CHUYỆN?”

Ví dụ:

“Robot đang ăn chuối thì nghe tiếng xe cứu hỏa.”

Rồi sao nữa?

“Robot chạy theo xe cứu hỏa.”

Tại sao?

“Vì nhà của BunBun đang bốc khói… nhưng hóa ra BunBun chỉ đang nướng bánh!”

Càng bất ngờ, câu chuyện đôi khi càng vui.

ĐỪNG KỂ HỘ CON

Con cầm ba món đồ nhưng im lặng.

Ba mẹ đừng vội:

“Để mẹ kể nhé…”

Hãy cho con một điểm bắt đầu:

“Con muốn chọn món nào làm nhân vật chính?”

“Bạn ấy đang ở đâu?”

“Bạn ấy muốn làm gì?”

“Làm sao món thứ hai xuất hiện?”

“Còn món thứ ba sẽ xuất hiện lúc nào?”

Không cần hỏi tất cả. Chỉ cần một câu đúng lúc để câu chuyện tiếp tục chạy.

MỖI MÓN ĐỒ PHẢI CÓ MỘT VAI TRÒ

Giả sử con chọn:

BunBun – xe tải – khủng long.

BunBun có thể là nhân vật chính.

Xe tải là phương tiện.

Khủng long là người bạn mới.

Câu chuyện:

“BunBun lái xe tải vào rừng. Trên đường, BunBun gặp một chú khủng long bị đau chân. BunBun đưa khủng long lên xe và chở bạn về nhà.”

Lần chơi khác, đổi vai:

Khủng long là nhân vật chính. BunBun là người cần giúp. Xe tải lại trở thành… một chiếc tàu vũ trụ.

Cùng 3 món đồ nhưng có thể tạo ra rất nhiều câu chuyện khác nhau.

THÊM “BIẾN CỐ” ĐỂ CÂU CHUYỆN HẤP DẪN HƠN

Khi mọi chuyện đang diễn ra bình thường, ba mẹ nói:

“Bỗng nhiên…”

Và dừng lại.

Để con tiếp:

“Bỗng nhiên xe hết xăng!”

“Bỗng nhiên khủng long biến mất!”

“Bỗng nhiên trời mưa kẹo!”

“Bỗng nhiên BunBun phát hiện một cánh cửa bí mật!”

Hai chữ “Bỗng nhiên…” có thể mở ra cả một hướng đi mới.

Sau đó hỏi:

“Bây giờ nhân vật sẽ làm gì?”

Con bắt đầu phải nghĩ cách đưa câu chuyện đi tiếp.

BA MẸ CŨNG PHẢI CHƠI

Con kể một câu, ba mẹ kể một câu.

Con:

“BunBun lái xe vào rừng.”

Ba mẹ:

“Bỗng nhiên chiếc xe dừng lại.”

Con:

“Vì có một chú voi đứng giữa đường!”

Ba mẹ:

“Chú voi nói…”

Con tiếp tục.

Câu chuyện trở thành một trò chuyền bóng bằng ngôn ngữ.

Ba mẹ không dẫn hết. Con cũng không phải tự làm tất cả. Hai bên cùng xây nên câu chuyện.

THỬ THÁCH BBF – “TÚI 3 MÓN ĐỒ”

Cho 10 món đồ chơi nhỏ vào một chiếc túi.

Con nhắm mắt lấy 3 món bất kỳ rồi kể một câu chuyện phải có đủ cả ba.

Gợi ý bằng 5 câu hỏi:

Ai là nhân vật chính?
Câu chuyện xảy ra ở đâu?
Nhân vật muốn làm gì?
Chuyện bất ngờ nào xảy ra?
Cuối cùng thì sao?

Ngày mai rút 3 món khác.

Một chiếc túi nhỏ có thể tạo ra hàng chục cuộc phiêu lưu khác nhau.

BBF TIN RẰNG

Trẻ không cần thật nhiều đồ chơi để có thật nhiều câu chuyện.

Đôi khi chỉ cần:

3 món đồ chơi.
1 chút ngẫu nhiên.
1 câu hỏi mở.
Và một người lớn chịu ngồi xuống chơi cùng.

Ba món đồ tưởng chẳng liên quan bắt đầu được kết nối.

Và chính lúc con nghĩ:

“Làm sao để chú voi, chiếc ô tô và quả bóng cùng xuất hiện trong một câu chuyện?”

con đang dùng ngôn ngữ – trí tưởng tượng – tư duy kết nối – giải quyết vấn đề cùng một lúc.

🐰 BabyFun – Gắn kết yêu thương

Đừng chuẩn bị sẵn câu chuyện cho con. Hãy đưa con 3 món đồ bất kỳ và để trí tưởng tượng tìm cách nối chúng lại với nhau.

#BabyFun #BBF #NoiNhieuHon #BaMonDoChoi #KeChuyenCungCon #TriTuongTuong #PhatTrienNgonNgu #TuDuySangTao #HocQuaChoi #ChoiCoChuDich #6KyNangVang #GanKetYeuThuong