🌻 Những nguyên nhân khiến trẻ mất nhiều thời gian để hiểu một bài học

Có những đứa trẻ chỉ cần nghe giáo viên giảng một lần đã có thể hiểu bài và bắt tay vào làm bài tập. Nhưng cũng có những trẻ phải nghe giải thích nhiều lần, quan sát ví dụ cụ thể hoặc tự thực hành mới hiểu được nội dung. Khi thấy con học lâu hơn bạn bè, nhiều cha mẹ không khỏi lo lắng, thậm chí cho rằng con thiếu thông minh, chậm chạp hoặc chưa đủ chăm chỉ.

Thực tế, việc trẻ cần nhiều thời gian để hiểu một bài học không đồng nghĩa với việc trẻ kém thông minh. Khả năng tiếp thu chịu ảnh hưởng của nhiều yếu tố như kiến thức nền tảng, mức độ tập trung, phương pháp giảng dạy, cảm xúc, sức khỏe và đặc điểm phát triển của từng trẻ. Muốn giúp con học tốt hơn, cha mẹ cần tìm ra nguyên nhân cụ thể thay vì chỉ yêu cầu con cố gắng nhiều hơn.

1. Trẻ chưa có kiến thức nền tảng vững chắc

Một bài học mới thường được xây dựng dựa trên những kiến thức trẻ đã học trước đó. Nếu nền tảng chưa vững, trẻ sẽ gặp khó khăn khi tiếp nhận nội dung phức tạp hơn.

Chẳng hạn, khi học phép nhân, trẻ chưa hiểu rõ phép cộng các nhóm bằng nhau sẽ khó hình dung bản chất của phép tính. Tương tự, nếu trẻ chưa đọc thành thạo, việc học đọc hiểu những đoạn văn dài có thể trở nên nặng nề.

Trong tình huống này, trẻ không hẳn tiếp thu chậm mà có thể đang thiếu một mắt xích quan trọng trong quá trình học.

Cha mẹ nên làm gì?

Hãy xác định con đang vướng ở bước nào và quay lại củng cố kiến thức cơ bản. Không nên vội vàng yêu cầu trẻ làm những bài tập khó hơn khi trẻ chưa hiểu phần nền tảng.

2. Trẻ khó tập trung vào nội dung bài học

Để hiểu một vấn đề, trẻ cần chú ý đến thông tin đang được truyền đạt, nhận biết những điểm quan trọng và liên kết chúng với kiến thức đã biết.

Nếu trẻ thường xuyên nhìn ra ngoài cửa sổ, nghịch đồ vật, nghĩ đến chuyện khác hoặc bị tiếng tivi làm phân tâm, trẻ có thể bỏ lỡ những phần quan trọng của bài giảng. Khi đó, cha mẹ phải giải thích lại nhiều lần nhưng con vẫn chưa hiểu đầy đủ.

Khả năng tập trung của trẻ còn phụ thuộc vào độ tuổi, mức độ hứng thú, thời gian học và môi trường xung quanh.

Cha mẹ nên làm gì?

• Tạo không gian học tập tương đối yên tĩnh.
• Chia bài học thành những nhiệm vụ nhỏ.
• Cho trẻ nghỉ ngắn khi mệt mỏi.
• Sử dụng câu hỏi hoặc hoạt động thực hành để giúp con tham gia chủ động.

Nếu khó tập trung kéo dài, xuất hiện ở nhiều hoàn cảnh và ảnh hưởng đáng kể đến cuộc sống, cha mẹ nên trao đổi với giáo viên hoặc chuyên gia để tìm hiểu nguyên nhân.

3. Phương pháp dạy học chưa phù hợp với cách tiếp thu của trẻ

Không phải trẻ nào cũng hiểu bài tốt nhất bằng cách nghe giảng hoặc đọc sách. Có trẻ cần nhìn hình ảnh, có trẻ phải tự tay thực hiện, trong khi những trẻ khác cần được giải thích bằng ngôn ngữ đơn giản hơn.

Ví dụ, khi học về phân số, nếu chỉ nhìn những con số như 1/2 và 1/4, trẻ có thể khó hình dung sự khác biệt. Nhưng khi quan sát một chiếc bánh được chia thành những phần bằng nhau, trẻ có thể hiểu nhanh hơn.

Nếu cha mẹ liên tục giải thích bằng cùng một cách mà trẻ vẫn chưa hiểu, việc lặp lại nguyên văn có thể không mang lại nhiều hiệu quả.

Cha mẹ nên làm gì?

Thử thay đổi cách hướng dẫn bằng hình ảnh, đồ vật, câu chuyện, ví dụ thực tế hoặc hoạt động trải nghiệm. Sau đó, yêu cầu con tự giải thích lại để kiểm tra xem trẻ đã thực sự hiểu hay chưa.

4. Trẻ ghi nhớ thông tin nhưng chưa biết liên kết kiến thức

Một số trẻ có thể nhớ định nghĩa hoặc công thức nhưng lại khó vận dụng vào tình huống mới. Điều này khiến trẻ mất nhiều thời gian để hiểu bài vì mỗi dạng bài đều có vẻ xa lạ.

Chẳng hạn, trẻ có thể thuộc công thức tính diện tích hình chữ nhật nhưng không biết cách áp dụng khi đề bài được trình bày dưới dạng một câu chuyện thực tế.

Nguyên nhân có thể là trẻ đang học theo kiểu ghi nhớ máy móc, chưa hiểu mối liên hệ giữa các khái niệm hoặc chưa có đủ cơ hội thực hành.

Cha mẹ nên làm gì?

Sau mỗi bài học, hãy giúp trẻ trả lời ba câu hỏi:

• Bài học này nói về điều gì?
• Nó liên quan đến kiến thức nào con đã biết?
• Con có thể sử dụng kiến thức này trong tình huống nào?

Việc kết nối kiến thức mới với trải nghiệm quen thuộc giúp trẻ xây dựng sự hiểu biết sâ