Đồ chơi không giới tính

Một bé trai bước đến góc búp bê và bắt đầu chăm sóc em bé đồ chơi. Bên cạnh, một bé gái đang sử dụng khối lắp ghép để xây gara ô tô.

Trong nhiều gia đình, những hình ảnh này vẫn có thể tạo ra câu hỏi: Con trai có nên chơi búp bê? Con gái có nên thích xe và dụng cụ sửa chữa?

Tại Thụy Điển, bình đẳng giới là một giá trị được nhấn mạnh trong giáo dục mầm non. Các cơ sở giáo dục được định hướng tạo điều kiện để trẻ khám phá khả năng và sở thích mà không bị giới hạn bởi những khuôn mẫu về giới.

Điều này mở ra một góc nhìn đáng chú ý về cách người lớn lựa chọn và giới thiệu đồ chơi.

Vì sao đồ chơi từng được chia thành hai nhóm?

Trong nhiều thập kỷ, hoạt động tiếp thị đồ chơi tại nhiều thị trường thường sử dụng màu sắc và hình ảnh khác nhau cho bé trai và bé gái.

Búp bê, nhà bếp và đồ chăm sóc em bé thường được quảng bá cho bé gái.

Xe, robot và bộ dụng cụ xây dựng thường được giới thiệu cho bé trai.

Cách phân chia ấy có thể khiến phụ huynh nghĩ rằng sở thích của trẻ phải tuân theo giới tính.

Tuy nhiên, trẻ em có những hứng thú cá nhân rất đa dạng.

Búp bê có chỉ dành cho bé gái?

Một bộ búp bê có thể tạo ra tình huống chăm sóc, cho ăn hoặc đưa nhân vật đi khám bệnh.

Những hoạt động này liên quan đến trải nghiệm đời sống và cách con người quan tâm đến nhau.

Không có lý do giáo dục nào khiến bé trai phải bị loại khỏi những trải nghiệm ấy.

Tương tự, bé gái hoàn toàn có thể hứng thú với bộ dụng cụ sửa chữa hoặc mô hình xe.

Khi người lớn vô tình định hướng sở thích

Một bé trai muốn chọn bộ nấu ăn.

Người lớn nói: “Cái đó dành cho con gái”.

Trẻ có thể từ bỏ lựa chọn dù ban đầu rất hứng thú.

Ngược lại, một bé gái thích xây dựng có thể nhận được lời nhận xét rằng trò chơi ấy không phù hợp.

Những phản hồi như vậy có thể thu hẹp cơ hội khám phá của trẻ.

Phụ huynh không cần ép con chơi mọi loại đồ chơi, nhưng nên tránh ngăn cản chỉ vì khuôn mẫu giới.

Bình đẳng không có nghĩa mọi trẻ phải thích giống nhau

Một số bé gái thực sự yêu thích búp bê và màu hồng.

Một số bé trai thích ô tô hoặc robot.

Điều đó hoàn toàn bình thường.

Mục tiêu không phải xóa bỏ sở thích cá nhân hay buộc trẻ lựa chọn khác đi.

Điều quan trọng là trẻ được tiếp cận các hoạt động phù hợp mà không bị đánh giá vì giới tính.

Vai trò của môi trường mầm non

Khi góc chơi được tổ chức mở, trẻ có thể tự chọn hoạt động.

Bộ xây dựng, nhà bếp, sách tranh và đồ chơi nghệ thuật đều được giới thiệu như lựa chọn dành cho mọi trẻ.

Giáo viên có thể quan sát sở thích của từng bé thay vì phân nhóm dựa trên giới.

Tuy nhiên, cách triển khai thực tế khác nhau giữa các trường và không thể khẳng định mọi cơ sở tại Thụy Điển đều giống nhau.

Đồ chơi có ảnh hưởng đến cách trẻ nhìn nhận nghề nghiệp?

Một bộ bác sĩ có thể giúp trẻ tìm hiểu công việc chăm sóc sức khỏe.

Bộ sửa chữa giới thiệu các dụng cụ kỹ thuật.

Bộ nấu ăn mô phỏng hoạt động của đầu bếp.

Khi những bộ đồ chơi này được giới thiệu cho mọi trẻ, bé có cơ hội hình dung nhiều vai trò xã hội khác nhau.

Người lớn cũng có thể sử dụng sách tranh để giới thiệu phụ nữ làm kỹ sư hoặc nam giới làm điều dưỡng, đầu bếp.

Thực tế tại Việt Nam

Ở Việt Nam, nhiều cửa hàng vẫn chia khu vực đồ chơi theo giới tính hoặc sử dụng màu sắc để phân biệt.

Cách trưng bày này có thể giúp người mua tìm hàng nhanh, nhưng không nhất thiết phản ánh nhu cầu của từng trẻ.

Phụ huynh có thể quan sát sở thích thật của con thay vì chỉ dựa vào nhãn “đồ chơi bé trai” hay “đồ chơi bé gái”.

Liên hệ với BabyFun

BabyFun có thể khai thác một hướng truyền thông thú vị: lựa chọn đồ chơi theo độ tuổi, kỹ năng, sở thích và mức độ an toàn, thay vì mặc định giới tính.

Ví dụ, nội dung về bộ nhà bếp có thể giới thiệu hoạt động cho mọi trẻ.

Bộ dụng cụ sửa chữa cũng không cần được mô tả là sản phẩm chỉ dành cho bé trai.

Cách tiếp cận này giúp phụ huynh nhìn thấy nhiều khả năng sử dụng của cùng một món đồ.

Điều đáng suy ngẫm

Từ định hướng bình đẳng trong giáo dục mầm non Thụy Điển, gia đình Việt có thể học cách mở rộng cơ hội khám phá cho trẻ.

Một chiếc xe đồ chơi không quyết định tương lai của bé gái.

Một con búp bê cũng không quyết định tính cách của bé trai.

Điều quan trọng hơn là trẻ được vui chơi, tìm hiểu thế giới và phát triển sở thích của mình trong môi trường được tôn trọng.