Cầm – nắm – xoay – kéo đang phát triển điều gì?

Cầm – nắm – xoay – kéo đang phát triển điều gì?

Trẻ cầm một khối gỗ.

Nắm lấy tay cầm.

Xoay một bánh răng.

Kéo một sợi dây.

Đẩy một nút.

Lắp một miếng ghép.

Người lớn nhìn thấy những hành động rất nhỏ.

Nhưng với trẻ, đó là cả một quá trình:

Nhìn → Đưa tay → Cầm → Điều chỉnh → Thao tác → Quan sát kết quả → Thử lại.

Đôi bàn tay của trẻ đang học cách làm việc chính xác hơn với thế giới.

1. Cầm – học cách giữ một đồ vật

Ban đầu, việc cầm một món đồ tưởng như rất đơn giản.

Nhưng trẻ phải điều chỉnh bàn tay theo:

Kích thước.
Hình dạng.
Trọng lượng.
Bề mặt của đồ vật.

Một quả bóng cần cách cầm khác một khối vuông.

Một chiếc vòng khác một cây bút.

Một miếng ghép nhỏ phù hợp độ tuổi lại đòi hỏi cách điều khiển khác.

Qua nhiều trải nghiệm, trẻ dần biết điều chỉnh bàn tay theo vật mình đang sử dụng.

2. Nắm – học cách kiểm soát lực

Nắm quá nhẹ?

Đồ vật rơi.

Nắm quá chặt?

Một số thao tác trở nên khó khăn.

Trẻ phải dần điều chỉnh:

“Mình cần dùng bao nhiêu lực?”

Điều này xuất hiện trong rất nhiều hoạt động:

Giữ đồ chơi.

Cầm thìa.

Nắm tay cầm.

Mang một vật.

Chơi với đất nặn.

Những trải nghiệm nhỏ ấy giúp trẻ ngày càng kiểm soát bàn tay tốt hơn.

3. Xoay – phối hợp nhiều chuyển động cùng lúc

Xoay một núm.

Mở nắp.

Vặn một chi tiết đồ chơi.

Điều chỉnh một bánh răng.

Trẻ không chỉ cần sức ở bàn tay.

Con còn phải phối hợp:

Mắt nhìn → Bàn tay giữ → Ngón tay điều chỉnh → Cổ tay xoay.

Nếu xoay sai chiều?

Con thử lại.

Nếu chưa mở được?

Con đổi cách cầm.

Một hoạt động vận động tinh nhỏ cũng có thể chứa cả Tư duy giải quyết vấn đề.

4. Kéo – học về lực và hướng

Kéo một chiếc xe bằng dây.

Kéo một ngăn đồ chơi.

Kéo hai bộ phận ra khỏi nhau.

Trẻ bắt đầu trải nghiệm:

Kéo về đâu?
Dùng lực thế nào?
Điều gì xảy ra khi mình kéo?

Vận động và tư duy về nguyên nhân – kết quả có thể xuất hiện cùng lúc.

5. Những thao tác nhỏ đang chuẩn bị cho nhiều việc lớn hơn

Khả năng kiểm soát bàn tay và ngón tay ngày càng tốt sẽ được sử dụng trong rất nhiều hoạt động hằng ngày như:

Ăn bằng thìa.
Cầm cốc.
Kéo khóa.
Cài hoặc tháo những chi tiết phù hợp.
Lật trang sách.
Xếp khối.
Vẽ.
Thao tác với các dụng cụ phù hợp độ tuổi.

Vì vậy, vận động tinh không chỉ tồn tại trong giờ chơi.

Nó gắn với quá trình trẻ dần tự thực hiện nhiều việc hơn trong cuộc sống.

6. Phối hợp tay – mắt cũng đang được rèn luyện

Khi trẻ muốn đưa một miếng ghép vào đúng vị trí, mắt phải quan sát.

Tay phải di chuyển.

Ngón tay phải điều chỉnh.

Nếu chưa khớp:

Xoay một chút.
Dịch sang trái.
Đưa lên.
Thử lại.

Mắt và tay đang học cách làm việc cùng nhau.

Đó là lý do những trò chơi thao tác phù hợp có thể rất giá trị dù nhìn bên ngoài khá đơn giản.

Đừng làm hộ chỉ vì ba mẹ làm nhanh hơn

Con đang cố mở.

Ba mẹ mở giúp.

Con đang cố xoay.

Ba mẹ xoay giúp.

Con đang lắp mãi chưa được.

Ba mẹ đặt vào đúng vị trí.

Mọi thứ hoàn thành rất nhanh.

Nhưng cơ hội luyện tập của trẻ cũng kết thúc rất nhanh.

Hãy thử hỏi:

“Con muốn thử thêm một lần nữa không?”

Nếu con thực sự cần, ba mẹ hỗ trợ một phần.

Nhưng hãy để đôi tay của con được làm phần việc của mình.

Đồ chơi vận động tinh không nhất thiết phải phức tạp

Một món đồ chơi tốt có thể đơn giản tạo ra cơ hội để trẻ:

Cầm.
Nắm.
Ấn.
Kéo.
Xoay.
Xếp.
Ghép.
Luồn.
Lắp.
Tháo.

Điều BBF quan tâm không chỉ là:

“Món đồ chơi có bao nhiêu chức năng?”

Mà còn là:

“Đôi tay của trẻ thực sự phải làm gì khi chơi?”

Trẻ chỉ bấm một nút rồi nhìn đồ chơi tự hoạt động?

Hay con phải quan sát, cầm, xoay, điều chỉnh, thử và làm lại?

Hai trải nghiệm ấy rất khác nhau.

Và an toàn luôn phải đi trước thử thách

Những hoạt động có chi tiết nhỏ cần đặc biệt phù hợp với độ tuổi và khả năng của trẻ.

Cần kiểm tra nguy cơ hóc, kẹt ngón tay, cạnh sắc, dây dài, pin, nam châm và các bộ phận có thể tháo rời theo hướng dẫn an toàn của từng sản phẩm.

Với BBF:

Phát triển kỹ năng chỉ có ý nghĩa khi nền tảng an toàn được đảm bảo.

Vì vậy, lần tới khi nhìn thấy con ngồi rất lâu chỉ để:

Xoay một núm.
Kéo một cần gạt.
Lắp một miếng ghép.
Hay cố mở một chiếc hộp.

Đừng nghĩ:

“Có gì đâu mà chơi mãi.”

Với người lớn, đó có thể chỉ là một thao tác nhỏ.

Nhưng với trẻ, đó là lúc đôi bàn tay đang học cách biến điều con muốn làm thành điều con thực sự có thể làm được.

Từ:

Cầm → Nắm → Xoay → Kéo → Điều chỉnh → Phối hợp → Chính xác hơn → Tự làm.

Đó chính là một phần rất đẹp của hành trình Kỹ năng Vận động.

BBF – 6 Kỹ năng Vàng
Tư duy – Sáng tạo – Xã hội – Ngôn ngữ – Vận động – Cảm xúc