5 câu hỏi giúp trẻ nói nhiều hơn khi chơi

5 câu hỏi giúp trẻ nói nhiều hơn khi chơi

Ba mẹ muốn con nói nhiều hơn khi chơi?

Đừng bắt đầu bằng:

“Nói đi con.”

Hãy bắt đầu bằng một câu hỏi khiến trẻ có điều muốn nói.

Bởi ngôn ngữ phát triển tự nhiên hơn khi trẻ được nói về điều con đang nhìn thấy, đang làm và đang tưởng tượng.

Dưới đây là 5 câu hỏi ba mẹ có thể sử dụng ngay trong giờ chơi.

1. “Con đang làm gì vậy?”

Một câu hỏi rất đơn giản nhưng mở ra cơ hội để trẻ mô tả hành động của mình.

Con có thể trả lời:

“Con xây nhà.”

Ba mẹ đừng dừng lại ở đó.

Có thể mở rộng:

“Ồ, con đang xây một ngôi nhà. Ngôi nhà này dành cho ai vậy?”

Từ một câu trả lời hai, ba từ, cuộc trò chuyện bắt đầu dài hơn.

2. “Theo con, chuyện gì sẽ xảy ra tiếp theo?”

Câu hỏi này đặc biệt phù hợp khi trẻ chơi xếp hình, đường đua, nguyên nhân – kết quả hoặc kể chuyện.

“Nếu con đặt thêm khối lên trên, chuyện gì sẽ xảy ra?”

“Bạn thỏ đi vào khu rừng rồi. Theo con, tiếp theo bạn ấy sẽ gặp ai?”

Trẻ phải kết hợp:

Quan sát + Dự đoán + Ngôn ngữ.

Con không chỉ gọi tên sự vật.

Con bắt đầu dùng lời để diễn đạt suy nghĩ của mình.

3. “Tại sao con lại chọn cách này?”

Con vẽ mặt trời màu xanh.

Xây ngôi nhà không có cửa.

Đặt khủng long lên chiếc máy bay.

Đừng vội sửa.

Hãy hỏi:

“Tại sao con lại chọn như vậy?”

Có thể trẻ sẽ kể cho ba mẹ một câu chuyện hoàn toàn bất ngờ.

Câu hỏi này gửi đến trẻ một thông điệp:

“Ba mẹ muốn hiểu ý tưởng của con.”

Và khi cảm thấy mình được lắng nghe, trẻ có thêm lý do để diễn đạt.

4. “Nếu được thay đổi một điều, con muốn thay đổi gì?”

Một tòa tháp đã hoàn thành?

“Nếu xây lại, con muốn thay đổi gì?”

Một bức tranh đã vẽ xong?

“Con muốn thêm điều gì nữa?”

Một câu chuyện đã kết thúc?

“Nếu con được đổi đoạn kết, chuyện gì sẽ xảy ra?”

Câu hỏi này giúp trẻ đi xa hơn việc mô tả những gì đang có.

Con bắt đầu nói về những gì có thể có.

Đó là nơi Ngôn ngữ gặp Sáng tạo và Tư duy.

5. “Con kể cho ba mẹ nghe về trò chơi của con nhé?”

Đây có thể là câu hỏi đẹp nhất.

Không hỏi:

“Con làm đúng chưa?”

Không hỏi:

“Cái này là gì?”

Mà đơn giản:

“Con kể cho ba mẹ nghe nhé.”

Trẻ có quyền quyết định điều gì đáng kể.

Con có thể nói về nhân vật.

Công trình.

Một vấn đề vừa xảy ra.

Hay cả một câu chuyện tưởng tượng.

Ba mẹ lúc này chỉ cần:

Nhìn con.
Lắng nghe.
Phản hồi.
Và để câu chuyện tiếp tục.

Nhưng có một nguyên tắc quan trọng: hỏi xong hãy chờ

Người lớn thường hỏi:

“Con đang xây gì?”

Hai giây sau trẻ chưa trả lời:

“Xây nhà đúng không?”

Vậy là ba mẹ đã vô tình trả lời thay con.

Trẻ cần thời gian để:

Hiểu câu hỏi → Suy nghĩ → Tìm từ → Tạo câu → Trả lời.

Hãy cho con khoảng trống ấy.

Và đừng hỏi cả 5 câu trong 5 phút

Mục tiêu không phải biến giờ chơi thành buổi kiểm tra.

Hãy quan sát điều trẻ đang quan tâm và chọn một câu hỏi phù hợp.

Sau đó, đi theo câu chuyện của con.

Một câu trả lời của trẻ có thể đáng giá hơn mười câu hỏi của người lớn.

BBF gợi ý ba mẹ ghi nhớ 5 câu:

1. Con đang làm gì vậy?

2. Theo con, chuyện gì sẽ xảy ra tiếp theo?

3. Tại sao con lại chọn cách này?

4. Nếu được thay đổi một điều, con muốn thay đổi gì?

5. Con kể cho ba mẹ nghe về trò chơi của con nhé?

Nhưng phía sau cả 5 câu hỏi ấy chỉ có một nguyên tắc lớn:

**Đừng hỏi để kiểm tra con biết bao nhiêu.

Hãy hỏi vì chúng ta thật sự muốn biết con đang nghĩ gì.**

Bởi mục tiêu của Kỹ năng Ngôn ngữ không phải tạo ra một đứa trẻ nói thật nhiều.

Mà là giúp con từng bước có khả năng:

Có điều để nghĩ.
Có từ để diễn đạt.
Có người để trò chuyện.
Và có sự tự tin để cất lên tiếng nói của mình.

Một món đồ chơi có thể mở ra cuộc chơi.

Nhưng một câu hỏi đúng lúc có thể mở ra cả thế giới bên trong của trẻ.

BBF – 6 Kỹ năng Vàng
Tư duy – Sáng tạo – Xã hội – Ngôn ngữ – Vận động – Cảm xúc